مایکروسافت نسبت به تهاجمیتر شدن هکرهای حکومتی ایران هشدار داد
محققان شرکت مایکروسافت در گزارش تازهای با بررسی عملیات سایبری جمهوری اسلامی علیه نهادهای غربی نسبت به تهاجمیتر و موثرتر شدن این حملهها هشدار دادند.
محققان شرکت مایکروسافت در گزارش تازهای با بررسی عملیات سایبری جمهوری اسلامی علیه نهادهای غربی نسبت به تهاجمیتر و موثرتر شدن این حملهها هشدار دادند.
مایکروسافت در این گزارش که روز پنجشنبه ۱۳ مهر منتشر شد، با بررسی چشمانداز امنیت سایبری در جهان تاکید کرد عملیات سایبری تحت حمایت دولتها پیشرفتهتر و تهاجمیتر شده و به شکل فزایندهای به سمت نفوذ به سیستمهای رایانهای از طریق عملیات اطلاعات و انتشار پروپاگاندا معطوف شده است.
یافتههای این شرکت درباره ایران این تغییر روند جهانی را تایید میکند.
در طول یک سال گذشته، گروههای هکری وابسته به جمهوری اسلامی با گسترش قابلیتهای سایبری خود تلاش کردهاند از طریق اجرای کارزارهای نفوذ چند وجهی به تاثیرگذاری ژئوپلیتیک بپردازند.
محققان مایکروسافت بر این باورند که حاکمان جمهوری اسلامی استفاده از ابزارهای سایبری را شیوهای برای پاسخگویی به پیشفرض خود درباره تلاش غرب به منظور ایجاد ناآرامی در داخل ایران میدانند.
شرود دگریپو، مدیر واحد استراتژی هوش تهدید در مایکروسافت گفت حکومت ایران در انتخاب اهداف خود نسبت به گذشته متمرکزتر است.
او همچنین تاکید کرد هکرهای جمهوری اسلامی برای انجام عملیات خود بیش از پیش سراغ استفاده از سیستمهای رایانش ابری و همچنین توسعه بدافزارها و ابزارهای اختصاصی میروند.
گزارش ۱۳۱ صفحهای مایکروسافت همچنین نشان میدهد «هکرهای وابسته به نظام» در شناسایی و سوءاستفاده از آسیبپذیریهای نرمافزاری به تکامل رسیدهاند.
اواخر فروردین سال جاری نیز این شرکت با انتشار گزارش ویژهای از تغییر استراتژی گروه هکری ایرانی «بچه گربههای دلربا» خبر داده بود.
این گزارش همچنین درباره احتمال انجام حملات هکری مخرب از سوی گروههای سایبری وابسته به جمهوری اسلامی هشدار داده بود.
یافتههای جدید نشان میدهند این گروه بر حمله به زیرساختهای حیاتی ایالات متحده آمریکا متمرکز شده است.
در ماههای گذشته گزارشهای مشابه دیگری نیز درباره افزایش حجم عملیات مختلف سایبری جمهوری اسلامی علیه اهداف غربی منتشر شده است.
انتشار اطلاعات نادرست، نفوذ سایبری با هدف جاسوسی، حملات باجافزاری و عملیات سایبری با قصد تخریب زیرساخت کشورها از جمله مهمترین حوزههاییاند که هکرهای وابسته به نظام از طریق آنها تلاش میکنند به اثرگذاری ژئوپلیتیک بپردازند.
تیر ماه گذشته ویلیام برنز، رییس سازمان سیآیای از برخورد جدی دولت آمریکا با تهدیدات سایبری جمهوری اسلامی خبر داده بود.
نرگس محمدی، فعال حقوق بشر زندانی، برنده جایزه نوبل صلح سال ۲۰۲۳ میلادی شد. او دومین ایرانی برنده این جایزه پس از شیرین عبادی است که در سال ۲۰۰۳ نوبل صلح را از آن خود کرد.
بر اساس اعلام کمیته نوبل در روز ۱۴ مهر، نرگس محمدی به دلیل مبارزهاش با ظلم بر زنان ایرانی و تلاش برای ارتقای حقوق بشر و آزادی برای همه، شایسته دریافت این جایزه شناخته شد.
بریت ریس اندرسن، رییس کمیته نوبل صلح، پیش از نام بردن از نرگس محمدی به عنوان برنده جایزه امسال نوبل صلح، سخنان خود را با شعار «زن، زندگی، آزادی» به زبان فارسی آغاز کرد و در ادامه به قدردانی از صدها هزار شهروند ایرانی پرداخت که در جریان خیزش انقلابی دست به تظاهراتی گسترده علیه سیاستهای تبعیضآمیز و ظالمانه جمهوری اسلامی علیه زنان زدند.
او از نرگس محمدی به عنوان «مبارز آزادی» یاد کرد که نبرد شجاعانهاش هزینههای شخصی بسیاری برای او به همراه داشته است.
رییس کمیته نوبل صلح گفت «زن، زندگی، آزادی» بهعنوان شعار مهم ایرانیان در اعتراضات سال گذشتهشان که با قتل حکومتی مهسا ژینا امینی آغاز شد، به درستی بیانگر فداکاری و فعالیتهای نرگس محمدی است.
او همچنین به سوال خبرنگاران مبنی بر اینکه برنده نوبل صلح اکنون در زندان است و چطور میتواند در ماه دسامبر جایزه خود را تحویل بگیرد، پاسخ داد: «اگر مقامات ایرانی تصمیم درستی بگیرند، او را از زندان آزاد خواهند کرد تا بتواند در مراسم شرکت کند.»
نرگس محمدی طی سالهای گذشته بارها با عناوین اتهامی مختلف به دلیل فعالیتهای حقوق بشریاش بازداشت، محاکمه و زندانی شده است.
او آخرین بار در آبان ۱۴۰۰ بازداشت شد و از آن زمان تاکنون در زندان اوین محبوس است.
هانا نویمن، عضو پارلمان اروپا، در شبکه اجتماعی ایکس اهدای جایزه نوبل صلح را به نرگس محمدی نشانهای قوی در حمایت از جنبش «زن، زندگی، آزادی» خواند و گفت همه باید در سراسر جهان برای مبارزه با سرکوب، کنار هم بایستند.
او همچنین با تبریک به نرگس محمدی بهعنوان «دوست عزیز» خود، متن نامه او را به خودش منتشر کرد که در آن حمایتهای نویمن از مبارزان ایرانی و تلاشش برای آگاهسازی جامعه جهانی از جنایات جمهوری اسلامی را ستوده است.
نویمن گفت او از جمله حامیان نامزدی نرگس محمدی برای دریافت جایزه نوبل صلح بوده است.
تقی رحمانی: جایزه نرگس محمدی کمک به ادامهدار شدن جنبش «زن، زندگی، آزادی» است
تقی رحمانی، فعال سیاسی و همسر نرگس محمدی در سخنانی گفت که اهدای جایزه نوبل صلح به او، همه فعالان حقوق بشر را در بر میگیرد.
به گفته او این جایزه کمک میکند تا جنبش «زن، زندگی، آزادی» ادامه پیدا کند.
رحمانی همچنین با اشاره به تحت فشار بودن نرگس محمدی و زندگی او از سوی حکومت گفت: «نرگس و دیگر فعالان حقوق بشر این سبک زندگی را انتخاب کردند. با این حال اگر حمایت شوند، انگیزه بیشتری برای پیشبرد خواستههایشان از جمله آزادی، حقوق بشر و دموکراسی پیدا میکنند.»
نرگس محمدی کیست؟
نرگس محمدی، فعال مدنی و حقوق بشر، متولد سال ۱۳۵۱ در زنجان و دانشآموخته رشته فیزیک کاربردی است. او که از سالهای دانشجویی فعالیتهای مدنی و سیاسی خود را آغاز کرد، پیش از این چندین جایزه بینالمللی از جمله «جایزه ساخاروف انجمن فیزیک آمریکا در سال ۲۰۱۸»، «جایزه روز جهانی آزادی مطبوعات در سال ۲۰۱۶» و «جایزه الکساندر لانگر در سال ۲۰۰۹» را دریافت کرده است.
محمدی که سخنگوی کانون مدافعان حقوق بشر است، با وجود محبوس بودن دست از فعالیتهای خود برنداشته و بارها با انتشار نامههایی از زندان به وضعیت زنان زندانی به ویژه زندانیان سیاسی، شکنجه شدنشان، وضعیت نامناسب زندانها و آزار و اذیت بهائیان اعتراض کرده است.
او همچنین بارها به «تعرض و اذیت و آزار جنسی زنان» در بازداشتگاهها و حتی در محل و هنگام بازداشت واکنش نشان داده، اعتراض کرده و در این باره نامهای هم خطاب به جاوید رحمان، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران نوشته است.
محمدی در این نامه تاکید کرده است آزار و تعرض جنسی، بخشی از برنامه سرکوب حکومت علیه زنان معترض و مبارز است.
این نامه همراه با چهار مورد دیگر، باعث شد چندی پیش پروندهای جدید با اتهام «تبلیغ علیه نظام از طریق دادن بیانیه از داخل زندان» برای محمدی باز شود.
بر اساس همین پرونده، او اواسط مرداد از سوی دادسرای امنیت زندان اوین در شعبه ۲۹ دادگاه انقلاب به یک سال حبس تعزیزی دیگر محکوم شد و مجموع مجازاتهایش به ۱۰ سال و ۹ ماه زندان تعزیزی و ۱۵۴ ضربه شلاق تعزیزی افزایش یافت.
سخنگوی کانون مدافعان حقوق بشر همچنین به اتفاقات رخ داده در جامعه ایران، خیزش انقلابی ایرانیان و کشتار شهروندان از جمله دانشجویان، سرکوب و اعمال فشار به خانوادههای دادخواه، نقض حقوق و آزادیهای مردم از سوی جمهوری اسلامی و ... واکنش نشان داده است.
محمدی اواسط تیر امسال با انتشار نامهای به سرکوب و اعمال زور، خشونت و فشار بر دانشجویان واکنش نشان داد و از نهادهای بینالمللی خواست اجازه ندهند «جامعه رنجکشیده» ایران شاهد ۱۸ تیر دیگری در دانشگاههایش شود.
او همچنین نامهای هم خطاب به نمایندگان پارلمان اروپا و حاضران در اکران فیلم «شکنجه سفید» (ساخته این فعال حقوق بشر) منتشر کرد و سلول انفرادی را ابزار «شکنجه، سرکوب، اعتراف اجباری و اعدام» خواند.
محمدی با اشاره به اینکه در سلولهای انفرادی بازداشتگاهها به زنان زندانی تعرض میشود، از جامعه جهانی خواست تا صدای مردم ایران باشند.
در یکی از جدیدترین واکنشها، این فعال حقوق بشر از جامعه جهانی خواست تا در برابر وضعیت آرمیتا گراوند، نوجوانی که به نظر میرسد بر اثر ضرب و جرح ماموران حکومتی به دلیل بر سر نداشتن حجاب به کما رفته باشد، سکوت نکنند.
محمدی پیشتر هم به موضوع حجاب اجباری پرداخته و آن را دسیسه حکومت دینی و زنستیز برای «سلطه بر زنان» و «حذف» آنان از عرصه عمومی خوانده بود.
او در نامهای در اواخر تیر گفته بود اکنون جهان شاهد است که قدرت امتناع زنان، قدرت استبداد حکومت دینی را در هم شکسته و زنان به جایگاهی تاریخی دست یافتهاند.
این فعال حقوق بشر که خود حاضر به رعایت حجاب اجباری نبوده، اخیرا به دلیل بر سر نداشتن روسری در حضور مقامهای زندان، از سوی ماموران مورد ضرب و جرح قرار گرفت.
بر اساس گزارش منتشر شده در صفحه اینستاگرامی نرگس محمدی، او بیستم شهریور مقابل چشمان شماری از مقامهای زندان به دست یک مامور کتک خورده و «دیوانه» خطاب شده است.
نام نرگس محمدی پیشتر در فهرست نامزدهای دریافت جایزه صلح نوبل از سوی موسسه تحقیقات صلح اسلو منتشر شده بود.
در این فهرست علاوه بر نرگس محمدی، نام محبوبه سراج، کنشگر افغانستانی نیز دیده میشد.
کمیته پنج نفره نوبل صلح در نروژ بیش از یک سال صدها نامزد مورد نظر در این بخش را بررسی کرده بودند.
«افزایش همبستگی بین ملتها»، «کاهش تنشهای نظامی» و «برگزاری همایشهای صلح» از جمله شاخصهایی است که نوبل آنها را در مورد نامزدهای جایزه صلح مدنظر قرار میدهد.
جایزه نقدی این بخش حدود یک میلیون دلار است که معمولا برنده یا برندگان نوبل صلح آن را صرف اهداف انساندوستانه میکنند.
بنیاد نوبل پیش از این اعلام کرده بود بر خلاف سال گذشته، قصد دارد از ایران، روسیه و بلاروس برای شرکت در مراسم سالانه اهدای جوایز نوبل دعوت کند.
این تصمیم اما روز ۱۱ شهریور و در پی اعتراض چهرههای سیاسی و فعالان مدنی، لغو شد.
عبدالحمید اسماعیلزهی در خطبههای نماز جمعه ۱۴ مهر گفت موضوع به کما رفتن آرمیتا گراوند باید به شکل بیطرفانه بررسی و مامور خطاکار مجازات شود. پس از نماز جمعه نیز زاهدانیها به درخواست او راهپیمایی سکوت برگزار کردند اما در خاش، نمازگزاران با سر دادن شعار اعتراضی به خیابان آمدند.
امام جمعه اهل سنت زاهدان روز جمعه گفت که اکنون اکثر مردم ایران و دنیا درباره آرمیتا «دغدغه پیدا کردهاند» و برای همین باید درباره بیهوشی او بررسی دقیق انجام شود و حکومت با ماموران متخلف گشت ارشاد یا هر کسی که مسوول به کما رفتن او بوده، برخورد کند.
اسماعیلزهی تاکید کرد تنها چیزی که میتواند آرامش را در کشور برقرار کند، عدالت است.
او گفت: «هیچ کسی در این زمینه مستثنی نیست و قاتلان و آمران جمعه خونین هم باید از هر طیف و به هر کجا وصل بودند، مجازات میشدند.»
او خطاب به نمازگزاران زاهدان «توصیه اکید» کرد که پس از نماز جمعه شعاری ندهند و «با ذکر اللهاکبر و در سکوت راهپیمایی کنند».
مولوی عبدالحمید به مسوولان سیاسی و نظامی حکومت هم توصیه کرد در برابر اعتراضات مردم «خویشتنداری» به خرج دهند.
او یادآور شد: «زور جواب نمیدهد و تنها راه حل مشکلات، مردمداری و برقراری گفتمان با ایرانیان بهعنوان صاحبان اصلی کشور است.»
مدیر دارالعلوم زاهدان با اشاره به اینکه امنیت منطقه را در سیستان و بلوچستان نه «قدرت» که «مردمداری» و همراهی مردم حفظ کرده است، به مسوولان استانی و کشوری توصیه کرد کنار مردم قرار بگیرند، با مردم باشند، حرف آنان را بشنوند و منتقدان را به آمریکا و اسرائیل منتسب نکنند.
کمبود معلم، نقصانی غیرقابل جبران
عبدالحمید اسماعیلزهی در بخش دیگری از خطبههایش به اظهارات اخیر وزارت آموزش و پرورش درباره کمبود ۲۰۰ هزار معلم در ایران و محروم شدن ۴۵۰ هزار دانشآموز مدارس از دسترسی به معلم پرداخت.
او این مساله را «نقصانی غیرقابل جبران» توصیف کرد و گفت در تمام دنیا اولویت اول، تعلیم و آموزش کودکان بهعنوان راهپله ترقی و توسعهیافتگی است.
مولوی عبدالحمید اخراج و بازداشت معلمان و نیز استادان دانشگاهها را به دلیل حمایت از معترضان، دغدغه بزرگ جامعه و منشا مشکلات بعدی کشور خواند.
او گفت: «اگر آموزش به هم بخورد، تمام داشتههایمان را هم از دست میدهیم. ناراضیان را نباید زندانی و اخراج و دلشکسته کنید.»
امام جمعه اهل سنت زاهدان خطاب به حکومت گفت بودجههای آموزشی باید در ردیف اول همه اعتبارات کشور قرار بگیرد تا کمبودی در این زمینه وجود نداشته باشد.
راهپیمایی سکوت در جو امنیتی زاهدان
پس از پایان نماز جمعه زاهدان، نمازگزاران در این شهر در سکوت راهپیمایی کردند. با این حال ویدیوهای منتشر شده نشان میدهند جو شهر به شدت امنیتی بوده و نیروهای نظامی در بسیاری از مناطق حضوری گسترده یافتند.
صبح امروز نیز سایت حالوش خبر داد نیروهای نظامی و امنیتی از جمله سپاه و بسیج و لباس شخصیها، مسیرها و معابر منتهی به مسجد مکی و مصلای زاهدان را با بر پا کردن خیمه و ایجاد ایست بازرسی، مسدود کردند.
بر اساس این گزارش، ماموران همچنین زنان و مردان را تفتیش و از آنان درخواست مدارک شناسایی کردند.
راهپیمایی اعتراضی شهروندان در خاش
روز ۱۴ مهر شهروندان خاش با سر دادن شعارهای اعتراضی مانند «مرگ بر سپاهی» و «مرگ بر بسیجی» به خیابانها آمدند.
«مرگ بر خامنهای» از دیگر شعارهای معترضان در شهر خاش بود.
تداوم کنشهای اعتراضی شهروندان در استان سیستان و بلوچستان در شرایطی است که هفته گذشته و در نخستین سالگرد جمعه خونین زاهدان، دهها نفر از سوی نیروهای امنیتی بازداشت شدند.
بر اساس گزارش حالوش، هویت دستکم ۲۱۶ بازداشت شده در شهرهای زاهدان، خاش، میرجاوه و چابهار مشخص شده است که ۴۰ نفر آنان کودکان زیر ۱۸ سال هستند.
ماموران همچنین طی مراسم سالگرد و راهپیماییهای اعتراضی و مسالمتآمیز شهروندان به آنان شلیک کرده و چندین نفر را زخمی و راهی مراکز درمانی کردند.
هفته گذشته و برابر با روز هفتم مهر، معترضان در شهرهای زاهدان، خاش، راسک و تفتان استان سیستان و بلوجستان به خیابانها آمده و با سر دادن شعارهایی علیه جمهوری اسلامی راهپیمایی کردند.
اعتراض هفته گذشته مردم سیستان و بلوچستان در سالگرد کشتار جمعه خونین زاهدان در روز هشتم مهر سال گذشته بود که با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی به شهروندان، دستکم ۱۰۳ نفر شامل چندین کودک و نوجوان کشته و دهها تن قطع نخاع، نابینا و مجروح و نقص عضو شدند.
حدود یک ماه بعد و در روز ۱۳ آبان، حمله مرگبار دیگری اینبار در شهر خاش رخ داد و شلیک گلولههای جنگی ماموران امنیتی به نمازگزاران این شهر، دستکم ۱۸ کشته و دهها مجروح بر جای گذاشت.
جوزپ بورل، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز جمعه ۱۴ مهر به خبرنگار ایراناینترنشنال گفت از وخامت حال آرمیتا گراوند مطلع و در حال پیگیری پرونده نگرانکننده اوست.
بورل با اشاره به اینکه از بستری بودن آرمیتا در یکی از بیمارستانهای تهران و در کما بودن او باخبر است، تاکید کرد: «منتظر رسیدن جزییات بیشتر از این پرونده هستیم.»
این مقام اتحادیه اروپا به گزارشهایی اشاره کرد که حاکی از بیهوش شدن آرمیتا بر اثر ضرب و جرح از سوی ماموران پلیس است و گفت در صورت تایید نهایی، این یک امر «غیرقابل قبول و غیرقابل توجیه» خواهد بود.
اظهارنظر او درباره وضعیت آرمیتا در شرایطی است که پس از انتشار خبرهای به کما رفتن این دختر نوجوان، هانا نویمن، نماینده پارلمان اروپا، بهطور مستقیم بورل را خطاب قرار داد و گفت: «چقدر دیگر زمان نیاز است تا جوزپ بورل در سیاست اتحادیه اروپا درباره ایران تجدیدنظر کند؟»
نویمن در شبکه اجتماعی ایکس یادآوری کرد یک روزنامهنگار دیگر به خاطر گزارش این موضوع تهدید و مادر آرمیتا زندانی شده است.
آنالنا بربوک، وزیر امور خارجه آلمان هم جدال یک زن جوان دیگر برای زنده ماندن را به دلیل نپوشاندن موهایش، «غیر قابل تحمل» توصیف کرد.
در روزهای گذشته برخی دیگر از چهرههای سیاسی و شهروندان ایرانی نیز ادامه مذاکره با جمهوری اسلامی از سوی کشورهای غربی را در حالی که حکومت همچنان به کشتار شهروندان خود ادامه میدهد، شرمآور خواندند.
در همین زمینه، بورل در پاسخ به سوال دیگر خبرنگار ایراناینترنشنال درباره ارزیابی کنونیاش از وضعیت حقوق بشر در ایران گفت اتحادیه اروپا این موضوع را از نزدیک دنبال و بهطور مرتب با مقامهای جمهوری اسلامی مطرح میکند و اخیرا هم با حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه ایران در این زمینه صحبت کرده است.
او یادآور شد علاوه بر این، اتحادیه اروپا با «محکومیت عمومی» نیز به موارد نقض حقوق بشر واکنش نشان میدهد.
اشاره مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به تحریمهایی است که حدود سه هفته پیش علیه مقامهای جمهوری اسلامی و به علت نقض حقوق بشر اعلام شد.
گاردین اما روز پنجشنبه ۱۳ مهر به نقل از شاهدانی عینی به شرح وقایع روز بیهوش شدن آرمیتا پرداخت.
این روزنامه به نقل از شاهدی نوشت یکی از زنان مامور حجاببان، روز یکشنبه نهم مهر آرمیتا را پس از ورود به واگن مترو به دلیل بر سر نداشتن حجاب اجباری «محکم هل داده» است.
بر اساس این گزارش، اندکی پس از ورود آرمیتا به واگن مترو در روز نهم مهر، یک زن چادری و مجری طرح حجاب اجباری با او به دلیل نپوشاندن موهایش شروع به مشاجره کرده است.
زن با فریاد از آرمیتا پرسیده است چرا روسری (مقنعه) بر سر ندارد و این دختر نوجوان پاسخ داده: «مگر من از تو میخواهم که چادرت را برداری؟»
در ادامه، بحث آن دو به خشونت کشیده و زن حجاببان با حمله فیزیکی به آرمیتا، او را به شدت هل داده است.
شاهد عینی دیگری به گاردین گفت که آرمیتا وقتی روی زمین افتاد «هنوز هوشیار بود».
تازهترین اطلاعات اختصاصی رسیده به ایراناینترنشنال در روز جمعه ۱۴ مهر حکایت از آن دارد که در تمامی مراحل درمان و ویزیت این دختر ۱۶ ساله، ماموران امنیتی حضور دارند و پزشک و پرستارانی که برای رسیدگی به اتاق او میروند، بهطور مداوم بازرسی بدنی میشوند تا موبایل یا دوربین همراه خود نداشته باشند.
دیدهبان حقوق بشر سوریه اعلام کرد در پی حمله پهپادی به یک دانشکده نظامی در استان حمص، دستکم ۱۱۶ نفر کشته و بیش از ۱۰۰ نفر دیگر زخمی شدند. هنوز هیچ گروهی مسوولیت این حمله را به عهده نگرفته است اما ارتش سوریه در واکنش، مواضع گروههای مخالف خود را در استان ادلب بمباران کرد.
بر اساس این گزارش، دستکم ۳۰ تن از کشتهشدهها افراد غیرنظامی از جمله یک دختر خردسال بودند.
ظهر روز پنجشنبه ۱۳ مهر پهپادهایی به جشن فارغالتحصیلی افسران در منطقه تحت کنترل دولت بشار اسد حمله و این مکان را دقایقی پس از خروج وزیر دفاع سوریه از مراسم، بمباران کردند.
خبرگزاری رویترز به نقل از شاهدی عینی که در کار آمادهسازی مراسم جشن فارغالتحصیلی بود، نوشت که شرکتکنندهها به محض پایان جشن وارد حیاط دانشکده شدند و همان زمان پهپادها حمله کردند و اجساد روی زمین ریختند.
رویترز در گزارش خود این بمباران را یکی از خونینترین حملاتی خواند که تا به حال علیه تاسیسات ارتش سوریه انجام شده است.
بر اساس این گزارش همچنین میزان و چگونگی استفاده از پهپادهای تسلیحاتی در کشوری که ۱۲ سال جنگ داخلی را پشت سر گذاشته است، بیسابقه بوده است.
در واکنش به این حمله پهپادی، وزارت دفاع سوریه در بیانیهای اعلام کرد در حمله «گروههای تروریستی با حمایت برخی طرفهای بینالمللی»، علاوه بر پرسنل نظامی، شماری از غیرنظامیان که شامل خانواده افسران بودند نیز کشته و زخمی شدند.
این وزارتخانه از هیچ سازمانی نام نبرد و هیچ گروهی هم تاکنون مسوولیت این حمله را بر عهده نگرفته است.
با این حال وزارتخانههای دفاع و امور خارجه سوریه در بیانیههایی متعهد شدند «با قدرت کامل» به این حمله پاسخ دهند و بر همین اساس، حملات شدیدی را به منطقه تحت کنترل مخالفان دولت اسد در ادلب انجام دادند.
درگیریها و جنگ داخلی سوریه در سال ۲۰۱۱ با تظاهرات علیه بشار اسد، رییسجمهوری این کشور آغاز شد اما به جنگی همهجانبه انجامید که صدها هزار کشته و میلیونها آواره برجای گذاشت.
ارتش سوریه بر اثر جنگ تا حدود زیادی آسیب دید اما دولت بشار اسد با کمک جمهوری اسلامی و روسیه، کنترل بخشهای وسیعی از این کشور را دوباره در دست گرفت. همچنان اما بخشهایی از شمال سوریه در نقاط مرزی با ترکیه در اختیار نیروهای اپوزیسیون مسلح از جمله ستیزهجویان اسلامگرای افراطی است.
مرداد امسال اطلاعاتی به ایراناینترنشنال رسید که نشان میداد قاسم سلیمانی با تاسیس «لشکر امام حسین» و گنجاندن آن در زیرمجموعه ارتش سوریه، به دنبال تثبیت نفوذ نیروی قدس در ساختار ارتش سوریه بوده است.
بر اساس این اطلاعات، به همین دلیل جمهوری اسلامی برای تامین مالی این لشکر، بودجه بخش مهمی از ارتش سوریه را نیز تامین کرده است.
«لشکر امام حسین» موسوم به «حزبالله سوریه»، به عنوان بزرگترین بازوی اجرایی جمهوری اسلامی در خاک سوریه محسوب میشود و بخشی از هزینه ۳۰ میلیارد دلاری حکومت ایران در سوریه به این لشکر اختصاص یافته است.
به گفته سازمان ملل، جمهوری اسلامی برای فعالیتهای نظامیاش در سوریه سالانه شش میلیارد دلار هزینه میکند.
از سوی دیگر به گفته رییس پیشین کمیسیون امنیت ملی مجلس، حکومت ایران برای این فعالیتها در سوریه در مجموع حدود ۳۰ میلیارد دلار هزینه کرده است.
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی مدعی شده است حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه، شامگاه پنجشنبه ۱۳ مهر در گفتوگو با فیصل بن فرحان، وزیر امور خارجه عربستان سعودی، درباره تکرار بازی سپاهان-الاتحاد که به دلیل وجود سردیس قاسم سلیمانی در کنار زمین انجام نشد، به توافق رسیده است.
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی نوشت دو وزیر توافق کردند «به نهادهای ورزشی دو کشور توصیه کنند مشكل اخیر به وجود آمده در جریان مسابقات باشگاهی دو کشور را در مسير احترام متقابل، گفتوگو و تفاهم حل و فصل کنند.»
از سوی دیگر وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی اعلام کرد وزير امور خارجه عربستان سعودی از اميرعبداللهيان برای حضور مشترک وزیران خارجه دو کشور در اولین بازی فوتبال (بین تیمهای دو کشور) در عربستان سعودی دعوت به عمل آورده است.
بازی تیمهای سپاهان و الاتحاد به میزبانی ورزشگاه نقش جهان اصفهان به دلیل وجود نیمتنه قاسم سلیمانی و اصرار مسوولان جمهوری اسلامی به حفظ آن در جریان دومین مسابقه سپاهان در لیگ قهرمانان آسیا لغو شد.
روایتهای مختلفی درباره روند این اتفاق منتشر شده است.
دو طرف و همچنین کنفدراسیون فوتبال آسیا تلاش کردهاند به صورت واضح درباره دلیل اصلی لغو این دیدار حرف نزنند اما مسوولان ایرانی بارها تاکید کرده اند که «ناظر بازی درخواستی از باشگاه میزبان داشت که برای این باشگاه عملیاتی نبود».
امیرعبداللهیان پیش از این درباره لغو بازی سپاهان - الاتحاد گفته بود: «در همان زمان با وزیر خارجه عربستان در تماس بودم روابط تهران و ریاض در مسیر خود پیش میرود و نباید اجازه دهیم ورزش تبدیل به اهرم سیاسی شود. توصیه ما به AFC این است که در این اتفاق برمبنای فنی نظر دهد. بین ایران و عربستان این توافق وجود دارد که در زمان مورد توافق دو طرف بازی انجام شود.»
الاتحاد برای همیشه تحریم شود
اظهارات وزارت امور خارجه و امیرعبداللهیان درباره رسیدن به توافق برای انجام دوباره این بازی در حالی است که بخشهای مختلف جمهوری اسلامی، واکنشهای متفاوتی به لغو این بازی داشتند. شهرداری تهران شبانه بنرهایی در حمایت از قاسم سلیمانی در سطح شهر نصب کرد و هواداران جمهوری اسلامی در فضای مجازی به شدت به این ماجرا تاختند و خواستار پاسخ متقابل به عربستان سعودی شدند.
حسین شریعتمداری، نماینده علی خامنهای در روزنامه کیهان هم با انتقاد از امیرعبداللهیان نوشت: «این پرسش از وزیر امور خارجه در میان است که با وجود شواهد مورد اشاره، چرا در مذاکره با وزیر امور خارجه عربستان به "تکرار بازی لغو شده، در زمانی دیگر"! اشاره کردهاند؟! اگر آنگونه که شواهد یاد شده نشان میدهند تیم الاتحاد به علت وجود سردیس سلیمانی بازی را ترک کرده باشد، نه فقط لیاقت تکرار بازی را ندارد بلکه باید برای همیشه از حضور در ایران و بازی با تیمهای ایرانی در هر کجای دنیا محروم شود.»
محمدرضا ساکت، مدیرعامل باشگاه سپاهان اصفهان در آخرین اظهارنظر درباره لغو بازی سپاهان و الاتحاد در ورزشگاه نقش جهان تلویحا به برنامه فوتبال برتر گفت اگر خواسته الاتحاد برای برداشتن سردیس قاسم سلیمانی پیش از ورود تماشاگران اعلام میشد، آن را انجام میدادند.
او گفت: «نزدیک مسابقه اطلاع دادند که با نگاهی خاص و طرح موارد غیرورزشی قصد عدم حضور در زمین را دارند. نماینده AFC موضوعی را مطرح کرد که چنین اقدام اصلاحیای در آن شرایط و با حضور ۵۰ هزار تماشاگر امکانش فراهم نبود.»
لغو بازی سپاهان-الاتحاد در عصر دوشنبه منجر به اعتراضات فراوان تماشاگران فوتبال در ورزشگاه نقش جهان شد. آنها خواستار برداشته شدن مجسمه قاسم سلیمانی از تونل ورودی بازیکنان شدند و با شعارهای مختلف و پرتاب بطری و اشیای دیگر، اعتراض خود را نشان دادند.
این اعتراضات اما با بیتوجهی مسوولان مواجه شد.
بیت رهبری مخالف بود
از سوی دیگر ایراناینترنشنال دریافت که «بیت رهبری» مخالف برداشته شدن سردیس قاسم سلیمانی بوده است.
علیرضا مرزبان، مربی پیشین سپاهان در گفتوگو با ایراناینترنشنال خبر داد که این باشگاه پس از خواسته AFC برای حذف سردیس قاسم سلیمانی از ورزشگاه نقش جهان، از بیت رهبری استعلام گرفته است و دفتر رهبر جمهوری اسلامی اجازه نداده سردیس از ورزشگاه حذف شود.
او گفت: «تیم سپاهان پس از فشار AFC تلاش کرده از طریق امام جمعه اصفهان و استاندار و حتی ارتباط با بیت رهبری سردیس سلیمانی را از ورزشگاه نقش جهان بیرون ببرد اما همه این ارگانها با این درخواست مخالفت کردهاند. ضمن اینکه هیچکس مسوولیت امر را هم نپذیرفته است.»
پایههای سست صلح
لغو بازی سپاهان-الاتحاد در زمانی اتفاق افتاد که جمهوری اسلامی از ماهها قبل در تلاش برای عادی کردن روابط با عربستان سعودی است و البته در همان روزها مشغول برگزار کردن کنفرانس وحدت اسلامی بود که هر سال به مناسب «هفته وحدت» و سالروز تولد پیامبر اسلام برگزار میشود.
امیرعبداللهیان در نشستی با مهمانان این کنفرانس گفت: «بنا داریم روابط عمیق و گستردهای بین ایران و عربستان سعودی با نگاه به مصالح جهان اسلام و با هدف مایوس کردن دشمن و بستن راه عادیسازی روابط [با اسرائیل] داشته باشیم.»
خامنهای هم در دیدار با این مهمانان موضع دوگانهای در ارتباط با عربستان سعودی گرفت.
او گفت: «اگر کشورهایی مثل ایران، عراق، سوریه و لبنان، کشورهای حاشیه خلیج فارس مثل عربستان سعودی، مصر و اردن، یک خط مشی واحد را در مسایل اساسی و کلی خودشان اتخاذ کنند، قدرتهای زورگو نمیتوانند در امور داخلی و سیاست خارجی آنان دخالت کنند»
رهبر جمهوری اسلامی هشدارهایی هم به عربستان سعودی درباره رابطه با اسرائیل داد، عادیسازی روابط کشورهای منطقه با تلآویو را به «شرطبندی روی اسب بازنده» تشبیه کرد، آن را قماری «محکوم به باخت» خواند و گفت از عادیسازی روابط با اسرائیل «ضرر خواهند کرد» زیرا این رژیم «رفتنی و در حال مرگ» است.
لغو دیدار سپاهان-الاتحاد در روز بازی و دقایقی پس از زمان مقرر اما به نشانهای از سست بودن عادی شدن روابط جمهوری اسلامی و عربستان سعودی تشبیه شده است.
مهدی مهدویآزاد، روزنامهنگار، به ایراناینترنشنال گفت: «این اتفاق ابعاد سیاسی پرمعنایی دارد. این حادثه نشان میدهد ایران و عربستان سعودی حاضر نیستند هیچ امتیاز کوچکی به هم بدهند. مسوولان سپاهان میتوانستند مجسمه را بردارند و هیچ اتفاقی نمیافتاد و مسوولان الاتحاد هم میتوانستند به سادگی حضور مجسمه را نادیده بگیرند و هیچ اتفاقی نمیافتاد اما هیچکدام عقب ننشستند.»
او همچنین گفت: «واقعیت این است که خامنهای دیگر فحش نمیدهد به عربستان سعودی. در حد غر باقی میماند. با وجود این رجزخوانیها و امتیاز ندادنها، واقعیت این است که جمهوری اسلامی از نظر استراتژیک ضعیف و قدرت انعطافش کم میشود و مجبور است سرش را بیندازد پایین.»