یک مقام سوری اعلام کرد انتخابات برای تشکیل پارلمان انتقالی که قرار بود حدود یک ماه دیگر برگزار شود، در استان سویدا با اکثریت جمعیت دروزی و همچنین در دو استان تحت کنترل کُردها به تعویق خواهد افتاد.
سانا، خبرگزاری رسمی سوریه، شنبه اول شهریور به نقل از نوار نجم، عضو کمیته برگزارکننده انتخابات، نوشت روند انتخابات در مناطق جنوبی مانند سویدا و در استانهای رقه و حسکه در شمال و شمال شرق سوریه، «تا فراهم شدن شرایط مناسب و محیطی امن» به تعویق میافتد.
نجم گفت بهدلیل «چالشهای امنیتی» در این استانها و ضرورت «تضمین نمایندگی عادلانه»، تصمیم به تعویق انتخابات در این مناطق گرفته شده است.
او افزود برای این سه استان، کرسیهایی در پارلمان انتقالی «رزرو» خواهد شد تا در آینده تکمیل و نمایندگان آن مشخص شوند.
به گفته این مقام مسئول، روند انتخابات تنها میتواند در «مناطق تحت کنترل دولت» پیش برود.
پس از سرنگونی حکومت بشار اسد در آذر ۱۴۰۳، مقامات جدید این کشور به رهبری احمد الشرع، رییس دولت انتقالی، پارلمان دوره اسد را منحل کردند.
دولت انتقالی همچنین اواسط بهمن سال گذشته قانون اساسی موقت پنج سالهای را برای دوره گذار به تصویب رساند.
با این حال، برخی ناظران این منشور را بهدلیل تمرکز قدرت در دست الشرع پس از دههها دیکتاتوری اسد و همچنین به سبب نادیده گرفتن تنوع قومی و مذهبی سوریه مورد انتقاد قرار دادند.
بر اساس برنامهریزیها، انتخابات پارلمان انتقالی قرار است از ۲۴ تا ۲۹ شهریور برگزار شود.
در این روند، نهادهای محلی منصوبشده دو-سوم از ۲۱۰ کرسی نمایندگی را برمیگزینند و الشرع باقی نمایندگان را تعیین خواهد کرد.
این نهاد جدید ماموریتی ۳۰ ماهه خواهد داشت که میتواند تمدید شود.
اواخر تیرماه سویدا شاهد درگیریهای خونین فرقهای بود و همچنان دسترسی به این استان دشوار و وضعیت امنیتی آن متشنج است.
این درگیریها بهدنبال موجی از آدمرباییها، از جمله ربوده شدن یک بازرگان دروزی، در ۲۰ تیر در بزرگراه دمشق ـ سویدا آغاز شد و چندین روز میان شبهنظامیان دروزی و قبایل محلی بادیهنشین اهل سنت ادامه داشت.
در ادامه درگیریها، نیروهای دولت انتقالی سوریه با هدف برقراری نظم مداخله کردند، اما بر اساس برخی گزارشها، در عمل جانب بادیهنشینان را مقابل دروزیها گرفتند.
در سوی مقابل، اسرائیل در دفاع از دروزیها وارد عمل شد و دهها حمله هوایی علیه کاروانهای نیروهای دولتی انجام داد و حتی به ساختمان وزارت دفاع سوریه در مرکز دمشق حمله کرد.
در شمال شرق کشور نیز ادارهای تحت رهبری کردها کنترل استانهای رقه و حسکه را در دست دارد.
تصمیم اخیر در خصوص تعویق انتخاب نمایندگان پارلمان سوریه از مناطق کردنشین در شرایطی اتخاذ میشود که اجرای توافق اسفندماه برای ادغام نهادهای کردی در ساختار دولت مرکزی بهدلیل تشدید اختلافات میان دو طرف متوقف مانده است.
ولایتی شنبه یک شهریور در شبکه اجتماعی ایکس نوشت هرودوت، مورخ یونان باستان، میگوید قفقاز از زمان کوروش «همواره حاشیه امنیتی ایران بوده» و بنیانگذار سلسله هخامنشیان برای «جلوگیری از هجوم اقوام وحشی» در آنجا سدی بنا کرد.
او از هشتگهای «یاجوج-ماجوج» و «ترامپ-نتانیاهو» استفاده کرد و روایت قرآنی «ذوالقرنین» را همان «کوروش کبیر» دانست.
اشاره ولایتی به روایت سوره کهف است که در آن شخصیتی به نام ذوالقرنین برای مقابله با یاجوج و ماجوج، سدی بنا میکند.
برخی مفسران اسلامی معتقدند ذوالقرنین همان کوروش است، اما بسیاری از پژوهشگران این دیدگاه را رد کردهاند.
در اسناد و منابع تاریخی معتبر نیز به ساخت سد یا دیواری در قفقاز به فرمان کوروش اشارهای نشده است.
ولایتی پیشتر در ۱۸ مرداد هم در واکنش به امضای توافق صلح میان آذربایجان و ارمنستان و تصمیم آمریکا برای اجاره ۹۹ ساله دالان زنگزور تهدید کرده بود این گذرگاه به «گورستانی برای مزدوران ترامپ» تبدیل خواهد شد.
او قفقاز را یکی از حساسترین نقاط جغرافیایی دنیا خوانده و گفته بود: «مگر قفقاز جنوبی یک منطقه بیصاحب است که ترامپ آن را اجاره کند؟»
دالان زنگزور جمهوری آذربایجان را از طریق خاک ارمنستان به منطقه خودمختار نخجوان متصل میکند و مرز مشترک ایران و ارمنستان را از بین میبرد.
به همین دلیل، مقامهای جمهوری اسلامی و رسانههای حکومتی در ماههای گذشته بهشدت با ساخت چنین کریدوری مخالفت کردهاند.
نام بردن از «فرزندان کوروش» و توسل به ایرانگرایی
ولایتی در پست ایکس خود نه تنها برخلاف رویه معمول مقامهای جمهوری اسلامی از کوروش با صفت «کبیر» یاد کرد، بلکه ذیل آن هشتگ «فرزندان کوروش» را نیز به کار برد.
سالهاست شمار زیادی از شهروندان و دوستداران تاریخ ایران هفتم آبان، مصادف با روز کوروش، به پاسارگاد میروند، اما دستکم از یک دهه پیش، مقامهای جمهوری اسلامی در این روز مسیرهای دسترسی به آرامگاه این پادشاه هخامنشی را مسدود میکنند و نیروهای امنیتی در آن مستقر میشوند.
جمهوری اسلامی همچنین در مناسبتهای خاص مانند روز کوروش و عید نوروز، محدودیتها و ممنوعیتهایی برای بازدید از تخت جمشید و شماری دیگر از آثار تاریخی مهم ایران برقرار میکند.
در طول بیش از دو دهه اخیر، مجموعهای از مجسمههای مرتبط با نمادهای ملی در ایران یا دچار تخریب شدهاند یا در شرایطی مشکوک و بهصورت گسترده به سرقت رفتهاند.
با این حال، رویکرد حکومت در جریان جنگ ۱۲ روزه و زیر آتش حملات اسرائیل، ناگهان تغییر کرد و مقامات و حامیان جمهوریاسلامی پای مفاهیم و نمادهای ملی و میهنی را وسط کشیدند.
این در حالی است که در سرود رسمی جمهوری اسلامی حتی یک بار نام ایران برده نشده و در قانون اساسی نیز نام ایران زیر سایه اسلام قرار دارد.
روحالله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی، پیش و پس از انقلاب ۱۳۵۷، بهصراحت مخالفت خود را با ملیگرایی اعلام کرده بود.
او مرزهای ملی را مانعی برای تشکیل «امت واحده تحت رهبری ولی فقیه» دانسته و خواستار برقراری حکومتی فراملی شده بود.
زلنسکی شنبه اول شهریور در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از گفتوگوی تلفنی خود با سیریل رامافوسا، رییسجمهوری آفریقای جنوبی، خبر داد و نوشت او را در جریان تلاشهای مشترک دیپلماتیک با متحدان و همچنین دیدار «سازنده» اخیرش با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، قرار داده است.
زلنسکی گفت کشورهای «جنوب جهانی» باید روسیه را به سمت دستیابی به صلح در جنگ اوکراین سوق دهند و در این مسیر، برای کشاندن پوتین به میز مذاکره نقشآفرینی کنند.
«جنوب جهانی» اصطلاحی است که عمدتا به کشورهای در حال توسعه در آسیا، آفریقا و آمریکای لاتین اطلاق میشود.
زلنسکی در ادامه پیام خود تاکید کرد جنگ اوکراین که «هیچکس جز روسیه به آن نیاز نداشت»، و تخریب و کشتار ناشی از آن، باید پایان یابند.
او نوشت: «من بار دیگر آمادگی خود را برای هر شکلی از دیدار با رییسجمهوری روسیه اعلام کردم. با این حال، میبینیم که مسکو مجددا در تلاش است تا همه چیز را بیش از پیش به تاخیر بیندازد.»
پیشتر در ۳۱ مرداد، ترامپ با اشاره به حملات اخیر روسیه و ادامه جنگ اوکراین هشدار داد واشینگتن ممکن است ظرف دو هفته آینده تحریمهای جدیدی علیه مسکو اعمال کند.
اختلاف میان فرانسه و ایتالیا بر سر اوکراین
خبرگزاری رویترز اول شهریور به نقل از یک منبع دیپلماتیک فرانسوی خبر داد فرانسه سفیر ایتالیا در پاریس را احضار کرده است.
این اقدام پس از آن رخ داد که ماتئو سالوینی، معاون نخستوزیر ایتالیا، مواضع امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، در قبال مناقشه اوکراین را مورد انتقاد قرار داد و پیشنهاد مکرون برای استقرار سربازان اروپایی در اوکراین پس از جنگ کنونی را به چالش کشید.
سالوینی پیشتر در پاسخ به پرسشی درباره احتمال استقرار سربازان اروپایی در اوکراین، خطاب به مکرون گفته بود: «اگر میخواهی، خودت برو آنجا. کلاه ایمنیات را بگذار سرت، جلیقهات را بپوش، تفنگت را بردار و برو اوکراین.»
سالوینی بارها از رییسجمهوری فرانسه، بهویژه در مورد جنگ اوکراین، انتقاد کرده است.
احضار سفیر ایتالیا تازهترین مورد از سلسله تنشهای دیپلماتیک میان پاریس و رم پیش و پس از به قدرت رسیدن جورجیا ملونی در ایتالیا در سال ۲۰۲۲ به شمار میرود.
منبع آگاه در ادامه اظهارات خود به رویترز گفت: «به سفیر [ایتالیا] یادآوری شد که چنین اظهاراتی با فضای اعتماد و روابط تاریخی میان دو کشور در تضاد است و همچنین با تحولات اخیر دوجانبه که بر همگرایی قوی میان پاریس و رم، بهویژه در زمینه حمایت بیقید و شرط از اوکراین، تاکید دارند، مغایرت دارد.»
مکرون که از حامیان سرسخت اوکراین در جنگ با روسیه محسوب میشود، همراه با دیگر رهبران جهانی، بهویژه نخستوزیر بریتانیا، در حال رایزنی برای تداوم حمایت از کییف در صورت برقراری آتشبس است.
حملات روسیه ادامه دارد
همزمان با تلاشها برای برقراری صلح، حملات روسیه به اوکراین ادامه دارد.
وزارت دفاع روسیه اول شهریور اعلام کرد نیروهای این کشور کنترل مناطق مسکونی «سرِدنِه» و «کلبان-بیک» در منطقه دونتسک در شرق اوکراین را به دست گرفتهاند.
بر اساس گزارشها، شش نفر در حالی که در شمال نوار غزه در انتظار دریافت کمکهای بشردوستانه بودند، هدف قرار گرفتند و جان خود را از دست دادند.
دو نفر در حمله پهپادی به یک چادر در خانیونس جان باختند و یک نفر دیگر نیز در حمله پهپادی به خانهای در منطقه الصبره در جنوب شهر غزه کشته شد.
وزارت بهداشت غزه که زیر نظر حماس اداره میشود، اول شهریور اعلام کرد طی ۲۴ ساعت گذشته، هشت مورد مرگ جدید بهدلیل «قحطی و سوءتغذیه» در نوار غزه ثبت شده که دو تن از قربانیان کودک بودند.
وزارت بهداشت حماس در بیانیهای از تصمیم سازمان ملل برای اعلام وضعیت قحطی در غزه، هرچند «با تاخیر»، استقبال و تاکید کرد این موضوع مهر تاییدی بر «حقیقت نسلکشی و اجرای سیاست گرسنه نگهداشتن عمدی فلسطینیان از سوی اسرائیل» است.
این وزارتخانه هشدار داد هزاران نفر از ساکنان گرسنه غزه در خطر مرگ قرار دارند.
کمیته بینالمللی پایش قحطی، موسوم به «آیپیسی»، ۳۱ مرداد برای نخستین بار بهطور رسمی تایید کرد نزدیک به یکچهارم جمعیت غزه در شرایط قحطی هستند.
این نهاد وابسته به سازمان ملل هشدار داد قحطی تا پایان سپتامبر (هشتم مهر) به استانهای دیرالبلح در مرکز غزه و خانیونس در جنوب این باریکه گسترش مییابد و ۶۴۱ هزار نفر را درگیر میکند.
وزارت بهداشت حماس در بیانیه خود، سیاست «گرسنه نگه داشتن» ساکنان غزه را از عناصر «نسلکشی» اسرائیل توصیف کرد که شامل «تخریب سیستماتیک بخشهایی مانند سلامت، کشتارهای جمعی و سیاست نابودی نسلها» نیز میشود.
این وزارتخانه تاکید کرد صدها مرگ ناشی از سیاست گرسنگی قابل پیشگیری بود و هشدار داد که با تداوم و تشدید قحطی، جان هزاران نفر در معرض خطر است.
در ادامه این بیانیه آمده است: «جامعه بینالمللی در برابر آزمونی واقعی قرار دارد؛ اکنون، زمان عمل است نه صرفا صدور بیانیه. هرچند اهمیت این بیانیهها انکارناپذیر است.»
اسرائیل ساعاتی پس از انتشار گزارش آیپیسی درباره قحطی در غزه، آن را رد کرد و «جانبدارانه، مغرضانه و جعلی» خواند.
وزارت خارجه اسرائیل در بیانیهای این نهاد را متهم کرد که گزارش خود را هماهنگ با «کارزار دروغین حماس» منتشر کرده است.
ارتش اسرائیل نیز در بیانیهای اعلام کرد این گزارش دارای خلاهای اساسی در حقایق و روششناسی است و از منابع اطلاعاتی جانبدارانه و وابسته به جنبش حماس استفاده کرده است.
آیپیسی یک ابتکار بینالمللی برای تحلیل وضعیت امنیت غذایی و تغذیه است که شامل ۲۱ نهاد برجسته مانند فائو، برنامه جهانی غذا، یونیسف، سازمان جهانی بهداشت، آکسفام و «نجات کودکان» میشود.
وزارت بهداشت غزه پیشتر تاکید کرده بود بحران انسانی در غزه در سایه محاصره و کمبود مواد غذایی و دارویی همچنان در حال وخامت است و بار دیگر از جامعه بینالمللی و نهادهای امدادی خواسته بود برای مداخله فوری و عاجل وارد عمل شوند.
بر اساس آمار این وزارتخانه، گرسنگی ناشی از اقدامات اسرائیل در غزه تشدید شده و شمار قربانیان سوءتغذیه از اکتبر ۲۰۲۳ تاکنون به ۲۸۱ تن رسیده است که ۱۱۴ نفر از آنان کودک هستند.
رسانههای اوکراین شنبه اول شهریور گزارش دادند دیدار میان الکساندر لوکاشنکو، رییسجمهوری بلاروس و پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، بر دستور کار رسمی تجارت و سرمایهگذاری متمرکز بوده است اما دو طرف در مذاکرات پشت درهای بسته، بر همکاری نظامی تاکید کردهاند.
پزشکیان چهارشنبه ۲۹ مرداد به بلاروس سفر کرد.
او در نشست مطبوعاتی مشترک با رییسجمهوری بلاروس، با بیان اینکه «جمهوری اسلامی برای گسترش روابط با بلاروس هیچ محدودیتی قائل نیست»، گفت: «آمادهایم تجربیات جمهوری اسلامی در خنثیسازی تحریمها را به بلاروس انتقال دهیم.»
پزشکیان از حمایت بلاروس از جمهوری اسلامی در جریان جنگ ۱۲ روزه و محکوم کردن حملات اسرائیل تشکر کرد و افزود: «با روسیه معاهده همکاریهای راهبردی امضا کردیم و آمادگی داریم معاهده مشابهی با بلاروس امضا کنیم.»
این در حالی است که موسسه «رَند»، اندیشکده سیاستگذاری، در تحلیلی درباره جنگ جمهوری اسلامی و اسرائیل نوشت از آنجا که حمایت دولتهای اقتدارگرا بر اساس منافع شکل میگیرد، با وجود توافق مشارکت راهبردی مسکو و تهران که به تازگی امضا شده بود، مسکو، تهران را در جنگ تنها گذاشت؛ مشابه رفتاری که پکن با تهران داشت.
با این حال به گفته اوکراین، برخلاف روسیه، بلاروس محدودیتهای کمتری در حوزه نظامی-فنی دارد و میتواند به کانالی برای احیای توان دفاعی جمهوری اسلامی تبدیل شود.
۱۸ مرداد، روزنامه هاآرتص، نوشت ارزیابیها نشان میدهد اسرائیل در کوتاهمدت توانایی ادامه عملیات در آسمان ایران و هدف قرار دادن زیرساختهای موشکی را دارد اما در افق پنج تا ۱۰ ساله، خطر بازسازی پدافند پیشرفته یا حتی نیروی هوایی ایران، میتواند شرایط را تغییر دهد.
جمهوری اسلامی در پدافند خود عمدتا بر سامانههای بومی مانند قدیر و سامانههای وارداتی روسی نظیر اس-۳۰۰ متکی است اما این سامانهها در جنگ اخیر ناکارآمد بودند.
همچنین گزارشهایی حاکی از تلاش جمهوری اسلامی برای خرید سامانههای پدافندی «اچکیو-۹بی» و رادارهای «جی وای-۲۶» از چین منتشر شدهاند؛ هرچند سفارت چین در اسرائیل این گزارشها را رد کرده است.
رسانههای اوکراین نوشتند جمهوری اسلامی علاوه بر بُعد نظامی، خواهان کمک بلاروس در زمینه رفع کمبود تجهیزات تولید برق و ماشینآلات کشاورزی است.
