اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال حاکی از آن است که تردیدها درباره سطح آگاهی مجتبی خامنهای از جزییات مذاکرات تهران و واشینگتن افزایش یافته است. همچنین، میزان هماهنگی محمدباقر قالیباف و سایر اعضای تیم مذاکرهکننده با رهبر جمهوری اسلامی، در هالهای از ابهام است.
یک منبع آگاه از روند مذاکرات تهران و واشینگتن، پنجشنبه هفتم خرداد به ایراناینترنشنال گفت: «درباره میزان اطلاع مجتبی خامنهای از روند گفتوگوها و ابعاد تفاهم تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی با دولت دونالد ترامپ، ابهامهای جدی وجود دارد.»
بر اساس این اطلاعات، سفر اخیر قالیباف و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، به قطر و «خودداری تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی از سفر به پاکستان» یا پیشبرد گفتوگوها در تهران، بر گمانهزنیها درباره تشدید اختلافنظرها و نبود هماهنگی کامل در سطوح بالای حاکمیت افزوده است.
پیشتر در ۳۰ اردیبهشت، شبکه الحدث گزارش داد همکاری میان حکومت ایران و پاکستان با چالشهایی روبهرو شده و فضای بیاعتمادی بر سطح هماهنگیهای دو طرف سایه انداخته است.
این رسانه افزود میان تهران و اسلامآباد درباره کانالهای مذاکره و محل برگزاری گفتوگوها، اختلاف نظر وجود دارد.
بر اساس این گزارش، پاکستان از ایجاد کانالهای ارتباطی جدید میان تهران و واشینگتن ابراز نارضایتی کرده است.
اکنون اطلاعات اختصاصی رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد افزایش نقشآفرینی دوحه و سفر هیات مذاکرهکننده جمهوری اسلامی به قطر، ممکن است نشانهای از اختلافات داخلی و تغییر در مسیر هماهنگیهای دیپلماتیک جمهوری اسلامی باشد.
مجتبی خامنهای از زمان انتصاب بهعنوان سومین رهبر جمهوری اسلامی، در هیچ مراسم یا مکانی عمومی حاضر نشده و هیچ پیام صوتی یا تصویری منتشر نکرده است.
پیامهای منتسب به خامنهای تنها بهصورت مکتوب منتشر میشوند.
در این بازه زمانی، برخی رسانهها و حامیان جمهوری اسلامی بارها تصاویر و ویدیوهایی از او را که با هوش مصنوعی ساخته شدهاند، به اشتراک گذاشتهاند.
اختلاف در حاکمیت بر سر مذاکره با آمریکا
در هفتههای گذشته، گزارشهای متعددی درباره بروز اختلاف نظر در ساختار حاکمیت جمهوری اسلامی بر سر نحوه پیشبرد جنگ و مذاکرات با آمریکا منتشر شده و حتی اطلاعات رسیده از توبیخ قالیباف حکایت داشته است.
ابوالفضل ابوترابی، نماینده مجلس شورای اسلامی، هفتم خرداد در مصاحبه با پایگاه خبری دیدهبان ایران، به مذاکرات تهران و واشینگتن پرداخت و گفت: «تمام خطوط قرمز رهبری از تنگه هرمز، مساله هستهای و گرفتن غرامت، نقض شده است.»
ابوترابی توافق احتمالی دو طرف را «برجام دو» خواند و با اشاره به مفاد آن افزود: «امروز دارند با یک آبنبات چوبی ما را فریب میدهند ... این ۱۴ بند با آن ۱۰ بندی که با نظر مستقیم رهبری تهیه شده بود، کاملا و ۱۸۰ درجه متفاوت است.»
این اظهارات در شرایطی مطرح شد که علیرغم در جریان بودن رایزنیهای دیپلماتیک، درگیریهای پراکنده میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی همچنان ادامه دارد.
بامداد هفتم خرداد، ارتش آمریکا اعلام کرد چند پهپاد جمهوری اسلامی را در نزدیکی تنگه هرمز سرنگون کرده و یک سایت نظامی مرتبط با پرتاب پهپادها را هدف قرار داده است.
در مقابل، سپاه پاسداران از حمله به یک پایگاه هوایی آمریکا خبر داد.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
