دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، جمعه ۲۸ فروردین اعلام کرد که ایالات متحده تمام اورانیوم غنیشده ایران را دریافت خواهد کرد و در قبال آن هیچ پولی به هیچ وجه جابهجا نخواهد شد. او همچنین گفت تنگه هرمز دیگر هرگز بسته نمیشود و موضوع لبنان هیچ جایی در توافق با جمهوری اسلامی ندارد
ترامپ در این یادداشت همچنین تاکید کرده است که موضوع صلح لبنان بههیچ شکلی در توافق با جمهوری اسلامی جایی ندارد.
او نوشت: «این توافق به هیچ وجه مشروط به لبنان هم نیست، اما ایالات متحده، بهطور جداگانه، با لبنان کار خواهد کرد و با وضعیت حزبالله به شیوهای مناسب برخورد خواهد کرد. اسرائیل دیگر لبنان را بمباران نخواهد کرد. آنها توسط ایالات متحده از انجام این کار منع شدهاند. دیگر بس است!!! »
این در حالی است که مقامات جمهوری اسلامی جمعه بار دیگر تاکید کردند که لبنان و حزبالله را تنها نخواهند گذاشت و این موضوع بخشی از هر توافق با آمریکا خواهد بود.
رییسجمهوری آمریکا اندکی بعد در پستی جدید در شبکه تروث سوشیال، اعلام کرد که حکومت ایران «موافقت کرده است که دیگر هرگز تنگه هرمز را نبندد. از این تنگه دیگر به عنوان سلاحی علیه جهان استفاده نخواهد شد!»
ساعاتی پیش از انتشار این پستها، وبسایت آکسیوس، بهنقل از دو مقام آمریکایی و دو منبع دیگر گزارش داده بود که ایالات متحده و جمهوری اسلامی بر سر یک طرح سهصفحهای برای پایان دادن به جنگ در حال مذاکره هستند و یکی از محورهای مورد بحث این است که آمریکا در ازای تحویل گرفتن ذخایر اورانیوم غنیشده ایران، ۲۰ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده این کشور را آزاد کند.
بهنوشته آکسیوس در این هفته بهطور پیوسته پیشرفتهای در مذاکرات حاصل شده، هرچند همچنان شکافهای قابلتوجهی باقی مانده است. توافق بر اساس این شرایط میتواند به پایان جنگ منجر شود، اما ممکن است واکنش منفی جناحهای تندرو مخالف در حکومت ایران را در پی داشته باشد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پنجشنبه گفت که مذاکرهکنندگان آمریکایی و ایرانی احتمالا این آخر هفته برای دور دوم مذاکرات بهمنظور نهایی کردن توافق دیدار خواهند کرد.
به گفته یک منبع آگاه از تلاشهای میانجیگری، انتظار میرود این مذاکرات در اسلامآباد و احتمالا روز یکشنبه برگزار شود.
پاکستان میانجی این مذاکرات است و مصر و ترکیه نیز در پشت صحنه از آن حمایت میکنند.
یکی از اولویتهای اصلی دولت ترامپ این است که اطمینان حاصل کند ایران به ذخایر نزدیک به دو هزار کیلوگرم اورانیوم غنیشده خود که در تاسیسات زیرزمینی هستهای نگهداری میشود، دسترسی نداشته باشد؛ بهویژه ۴۵۰ کیلوگرم اورانیومی که تا خلوص ۶۰ درصد غنیسازی شده است.
در مقابل، حکومت ایران به پول نیاز دارد.
بهنوشته آکسیوس طرفین در حال مذاکره درباره سرنوشت این ذخایر، میزان داراییهایی که باید آزاد شود و همچنین شرایط استفاده حکومت ایران از این پول نیز گفتوگو میکنند.
دو منبع که نام آنها اعلام نشده به آکسیوس گفتند که آمریکا در مراحل ابتدایی مذاکرات آماده بود شش میلیارد دلار برای خرید غذا، دارو و سایر اقلام بشردوستانه در اختیار حکومت ایران قرار دهد، اما جمهوری اسلامی درخواست آزادسازی ۲۷ میلیارد دلار را کرده بود.
بهگفته این منابع، رقم مورد بحث اخیر میان آمریکا و جمهوری اسلامی ۲۰ میلیارد دلار است. یکی از مقامهای آمریکایی گفت این رقم پیشنهاد آمریکا بوده است. مقام آمریکایی دیگر طرح «پول در برابر اورانیوم» را «یکی از موضوعات متعدد در حال بررسی» توصیف کرد.
در همین حال، آمریکا از جمهوری اسلامی خواسته است تمام مواد هستهای خود را به ایالات متحده منتقل کند، در حالی که ایران تنها با «رقیقسازی» آن در داخل کشور موافقت کرده است.
بهنوشته آکسیوس، بر اساس یک پیشنهاد مصالحه که اکنون در حال بررسی است، بخشی از اورانیوم با غنای بالا به یک کشور ثالث، نه لزوما آمریکا، منتقل میشود و بخشی دیگر تحت نظارت بینالمللی در ایران رقیق خواهد شد.
آکسیوس در گزارش خود افزوده است که یادداشت تفاهم سهصفحهای که دو طرف بر سر آن مذاکره میکنند، شامل یک توقف «داوطلبانه» در غنیسازی اورانیوم از سوی جمهوری اسلامی نیز میشود.
آمریکا در دور قبلی مذاکرات خواستار توقف ۲۰ ساله غنیسازی شد، در حالی که تهران پیشنهاد پنج سال را مطرح کرد. میانجیها همچنان در تلاش برای کاهش این فاصله هستند.
در چارچوب این یادداشت تفاهم، جمهوری اسلامی اجازه خواهد داشت راکتورهای تحقیقاتی هستهای برای تولید ایزوتوپهای پزشکی داشته باشد، اما متعهد میشود که تمام تاسیسات هستهای خود را روی زمین مستقر کند و تاسیسات زیرزمینی موجود از چرخه خارج شوند.
این یادداشت تفاهم همچنین به تنگه هرمز میپردازد، اما منابع گفتهاند که در این زمینه همچنان اختلافات قابلتوجهی وجود دارد، اگرچه ترامپ جمعه اعلام کرد که جمهوری اسلامی پذیرفته است که دیگر از تنگه هرمز بهعنوان یک سلاح استفاده نکند و از این پس هرگز آن را نبندد.
آکسیوس در گزارش خود تاکید کرده که مشخص نیست که این سند به برنامه موشکهای بالستیک و حمایت جمهوری اسلامی از نیروهای نیابتی منطقهای نیز پرداخته شده است یا خیر.
اسرائیل و جمهوریخواهان تندرو در واشینگتن پیشتر خواستار گنجاندن این موضوعات در هرگونه مذاکره با جمهوری اسلامی شده بودند.
جمهوریخواهان و خود ترامپ نیز پیشتر از باراک اوباما بهدلیل آزادسازی دهها میلیارد دلار دارایی ایران در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ انتقاد کرده بودند. دولت ترامپ ممکن است بر محدود کردن نحوه استفاده از داراییهای آزادشده تاکید کند.
یکی از مقامهای آمریکایی به آکسیوس گفت: «حکومت ایران پیش آمده است، اما نه به اندازه کافی. باید دید چه چیزی لازم است تا آنها بیشتر پیش بیایند.»
او افزود: «ایران بهوضوح این ۲۰ میلیارد دلار و حتی بیشتر را میخواهد. آنها میخواهند نفت خود را با قیمتهای بازار آزاد و بدون تحریم بفروشند. میخواهند در نظام مالی جهانی مشارکت داشته باشند. اما در عین حال میخواهند برنامه سلاح هستهای خود را حفظ کنند. میخواهند گروههایی مانند حماس را تامین مالی کنند و حاضر نیستند به اندازهای که ما میخواهیم از این موارد دست بکشند.»
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید، گفت مذاکرات با جمهوری اسلامی «سازنده» بوده اما آمریکا «از طریق رسانهها مذاکره نخواهد کرد».
او افزود: «منابع ناشناس که ادعا میکنند از جزئیات مذاکرات حساس دیپلماتیک خبر دارند، اما نمیدانند درباره چه صحبت میکنند.»
لیندسی گراهام، سناتور جمهوریخواه، به فاکسنیوز گفت ترامپ مستقیما با مقامات جمهوری اسلامی گفتوگو کرده و اوضاع در یکی از تماسهای اخیر «هیجانانگیز» بوده است.
ترامپ پنجشنبه به خبرنگاران گفت حکومت ایران در جریان مذاکرات پذیرفته است که به «یک بیانیه بسیار بسیار قوی مبنی بر نداشتن سلاح هستهای» متعهد شود.
او همچنین گفت تهران موافقت کرده ذخایر اورانیوم غنیشده خود را به آمریکا تحویل دهد.
ترامپ گفت: «ما بسیار به توافق نزدیک هستیم. اگر توافقی حاصل نشود، درگیری از سر گرفته خواهد شد.»
او همچنین تاکید کرد در صورت لزوم آماده است آتشبس را فراتر از تاریخ ۲۱ آوریل تمدید کند.
میانجیهای پاکستانی، مصری و ترکیهای جمعه ۲۸ فروردین در حاشیه یک نشست دیپلماتیک در ترکیه با مقامهای سعودی جلسهای چهارجانبه برگزار خواهند کرد.
این نشست بر تلاشها برای دستیابی به توافق میان آمریکا و جمهوری اسلامی متمرکز خواهد بود.
