دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، از مذاکرات «سازنده» با تهران خبر داد و اعلام کرد هرگونه حمله به نیروگاهها و زیرساختهای انرژی ایران به مدت پنج روز به تعویق خواهد افتاد. در سوی دیگر، وزارت خارجه جمهوری اسلامی و رسانههای وابسته به سپاه گفتوگو با واشینگتن را تکذیب کردند.
ترامپ دوشنبه سوم فروردین در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت: «با خرسندی اعلام میکنم که ایالات متحده آمریکا و کشور ایران طی دو روز گذشته گفتوگوهای بسیار خوب و سازندهای درباره حلوفصل کامل و جامع خصومتهای ما در خاورمیانه داشتهاند.»
او افزود: «بر اساس لحن و فضای این مذاکرات عمیق، مفصل و سازنده که در طول هفته ادامه خواهد یافت، به وزارت جنگ دستور دادهام که هرگونه حمله نظامی علیه نیروگاهها و زیرساختهای انرژی ایران را به مدت پنج روز به تعویق بیندازد.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد این تصمیم مشروط به «موفقیت دیدارها و گفتوگوهای جاری» است.
پیام ترامپ در تروث سوشال بهصورت کامل با حروف بزرگ انگلیسی منتشر شد. در پی اعلام خبر مذاکره تهران و واشینگتن، قیمت نفت در بازارهای جهانی کاهش یافت.
ترامپ بامداد دوم فروردین ضربالاجلی ۴۸ ساعته برای بازگشایی کامل تنگه هرمز تعیین کرده و هشدار داده بود در غیر این صورت، نیروگاههای ایران هدف قرار خواهند گرفت.
در سوی دیگر، مقامهای جمهوری اسلامی تهدید کرده بودند در صورت حمله آمریکا به نیروگاهها، زیرساختهای حیاتی و انرژی منطقه را هدف قرار خواهند داد.
شاهزاده رضا پهلوی دوم فروردین از رهبران آمریکا و اسرائیل خواست ضمن ادامه کارزار علیه دستگاه سرکوب جمهوری اسلامی، از حمله به«زیرساختهای غیرنظامی و حیاتی ایران» خودداری کنند.
در روزهای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
جمهوری اسلامی مذاکره با آمریکا را تکذیب کرد
وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی سوم فروردین اعلام کرد اظهارات ترامپ در خصوص مذاکره تهران و واشینگتن، «در چارچوب تلاشها برای کاهش قیمت انرژی و کسب زمان برای اجرای طرحهای نظامی او» مطرح شدهاند.
این وزارتخانه افزود: «ابتکاراتی از سوی کشورهای منطقه برای کاهش تنش وجود دارد و پاسخ ما به همه آنها واضح است: ما طرفی نیستیم که این جنگ را آغاز کرده است و همه این درخواستها باید به واشنگتن ارجاع داده شود.»
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نیز به نقل از «یک منبع ایرانی» گزارش داد «هیچ ارتباط مستقیم یا غیرمستقیمی» با ترامپ وجود ندارد.
این رسانه حکومتی افزود رییسجمهوری ایالات متحده «پس از شنیدن اینکه اهداف ما تمام نیروگاههای غرب آسیا خواهد بود، عقبنشینی کرد».
تسنیم، دیگر رسانه وابسته به سپاه، به نقل از «یک مقام ارشد امنیتی» نوشت: «مذاکرهای در جریان نبوده و نیست و با این نحوه از جنگ روانی نه تنگه هرمز به شرایط ماقبل جنگ بازمی گردد و نه آرامش به بازارهای انرژی.»
ترامپ در حالی از «مذاکرات سازنده» تهران و واشینگتن طی دو روز گذشته خبر میدهد که مقامهای جمهوری اسلامی همچنان به تهدیدات خود علیه آمریکا و اسرائیل ادامه میدهند.
شورای دفاع جمهوری اسلامی سوم فروردین در بیانیهای اعلام کرد سیاست تهران در قبال تنگه هرمز بر اساس «فرمان» مجتبی خامنهای، رهبر جدید حکومت ایران، ادامه مییابد.
این نهاد همچنین تهدید کرد در صورت حمله به «سواحل یا جزایر ایرانی»، جمهوری اسلامی اقدام به مینگذاری در «کلیه معابر وصولی و خطوط مواصلاتی در خلیج فارس و سواحل» خواهد کرد.
پیشتر خبرگزاری اینترفاکس به نقل از وزارت امور خارجه روسیه گزارش داد مسکو با بستن تنگه هرمز مخالف است.
در صحنه تحولات میدانی، گزارشها از ادامه حملات به مواضع جمهوری اسلامی در نقاط مختلف ایران حکایت دارند.
بر اساس گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال، در جریان حملات بامداد سوم فروردین، تعدادی از «خانههای امن» در نقاط مختلف تهران از جمله اقدسیه، مجیدیه و چیذر هدف قرار گرفتند.
در گزارش اینترفاکس که دوشنبه سوم فروردین منتشر شد، اشارهای مستقیم به نام جمهوری اسلامی نشده است. با این حال، با در نظر گرفتن تحولات اخیر منطقه میتوان دریافت که منظور این رسانه دولتی روسیه، حکومت ایران است.
اینترفاکس در ادامه نوشت با وجود مخالفت مسکو با اختلال در تنگه هرمز، روسیه بر این باور است که این مساله باید در چارچوب «شرایط کلی و گستردهتر جهان» مورد بررسی قرار گیرد.
به نظر میرسد این رسانه به کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی اشاره دارد.
در روزهای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
بامداد دوم فروردین، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، با انتشار پیامی خطاب به جمهوری اسلامی، ضربالاجلی ۴۸ ساعته برای بازگشایی کامل این گذرگاه راهبردی تعیین کرد و هشدار داد در غیر این صورت، نیروگاههای ایران هدف قرار خواهند گرفت.
مارک روته، دبیرکل ناتو، دوم فروردین اعلام کرد بیش از ۲۰ کشور «در حال همگرایی و همکاری برای اجرای چشمانداز رییسجمهوری ایالات متحده» هستند تا اطمینان حاصل شود که تنگه هرمز بهعنوان یک مسیر حیاتی کشتیرانی باز خواهد ماند.
تهدید شورای دفاع جمهوری اسلامی به مینگذاری در خلیج فارس
شورای دفاع جمهوری اسلامی سوم فروردین در بیانیهای اعلام کرد سیاست تهران در قبال تنگه هرمز بر اساس «فرمان» مجتبی خامنهای، رهبر جدید حکومت ایران، ادامه مییابد.
در این بیانیه آمده است: «تنها راه عبور از تنگه هرمز برای کشورهای غیرمتخاصم، هماهنگی با ایران است.»
پیشتر در دوم فروردین، نماینده دائم جمهوری اسلامی در سازمان بینالمللی دریانوردی گفته بود تنگه هرمز «برای همه بهجز دشمنان باز است».
شورای دفاع در ادامه تهدید کرد در صورت هدف قرار گرفتن نیروگاهها و زیرساختهای انرژی در ایران، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی بر اساس «اصل قرآنی مقابله به مثل» پاسخی «قاطع و ویرانگر» خواهند داد.
بر اساس این بیانیه، اگر حملهای به «سواحل یا جزایر ایرانی» صورت گیرد، جمهوری اسلامی اقدام به مینگذاری در «کلیه معابر وصولی و خطوط مواصلاتی در خلیج فارس و سواحل» خواهد کرد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دوم فروردین هشدار داد حکومت ایران با مسدود کردن تنگه هرمز بهدنبال «باجگیری از کل جهان» است.
۲۱ اسفند، در پیامی مکتوب منتسب به مجتبی خامنهای، بر ادامه سیاستهای حکومت، از جمله بستن تنگه هرمز و حمله به کشورهای منطقه در مقطع کنونی، تاکید شد.
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکند.
یک مقام آمریکایی شامگاه یکشنبه دوم فروردین در مصاحبه با این روزنامه گفت ارتش ایالات متحده روند اعزام هزاران نیروی تفنگدار و پرسنل نیروی دریایی به خاورمیانه را تسریع کرده است.
به گزارش اورشلیمپست، این طرح بر اعزام گروه آمادگی آبی-خاکی «یواساس باکسر» متمرکز است؛ مجموعهای که ناو تهاجمی «یواساس باکسر» با نقشی مشابه یک ناو هواپیمابر سبک را در کنار ناوهای ترابری «یواساس پورتلند» و «یواساس کامستاک» گرد هم آورده است.
این سه شناور در مجموع از ظرفیت جابهجایی حدود ۴۵۰۰ تفنگدار دریایی و دیگر نیروهای رزمی برخوردارند.
جزیره خارک در خلیج فارس بهعنوان مهمترین مرکز صادرات نفت ایران جایگاهی راهبردی دارد. نزدیک به ۹۰ درصد نفت خام کشور از این پایانه به بازارهای جهانی راه مییابد که سهم قابلتوجهی از آن به چین صادر میشود.
وضعیت تنگه هرمز و جریان انرژی جهانی به یکی از محورهای اصلی بحران خاورمیانه تبدیل شده است.
بر اساس برخی گمانهزنیها در روزهای اخیر، ایالات متحده ممکن است برای اعمال فشار بر جمهوری اسلامی و بازگشایی تنگه هرمز، خارک را به تصرف درآورد.
آمریکا ۲۲ اسفند مواضع نظامی در جزیره خارک را هدف قرار داد.
گفتوگوی استارمر و ترامپ درباره چشمانداز تنگه هرمز
دفتر نخستوزیر بریتانیا شامگاه دوم فروردین با انتشار بیانیهای خبر داد کییر استارمر بهصورت تلفنی با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفتوگو کرده است.
در این بیانیه آمده است: «رهبران دو کشور وضعیت کنونی خاورمیانه را مورد بررسی قرار دادند و بهطور ویژه بر ضرورت بازگشایی تنگه هرمز برای ازسرگیری جریان کشتیرانی جهانی تاکید کردند.»
بر پایه این بیانیه، ترامپ و استارمر معتقدند بازگشایی این آبراه برای تضمین ثبات در بازار جهانی انرژی «امری حیاتی» است.
پیشتر شبکه کان اسرائیل گزارش داد طبق ارزیابیها در این کشور، ترامپ به اتخاذ گزینه نظامی برای تضمین تردد کشتیها در تنگه هرمز نزدیک شده است.
مارک روته، دبیرکل ناتو، دوم فروردین اعلام کرد بیش از ۲۰ کشور عضو این پیمان نظامی، «در حال همگرایی و همکاری برای اجرای چشمانداز رییسجمهوری ایالات متحده» هستند تا اطمینان حاصل شود که تنگه هرمز بهعنوان یک مسیر حیاتی کشتیرانی باز خواهد ماند.
در روزهای گذشته، ترامپ بارها از عدم همراهی متحدان واشینگتن، از جمله بریتانیا، در کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی انتقاد کرده بود.
فاتح بیرول، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی، سوم فروردین هشدار داد مناقشه کنونی خاورمیانه حتی فراتر از بحرانهای دهه ۱۹۷۰ است و اقتصاد جهانی با تهدیدی جدی روبهرو شده است.
او از رایزنی برای آزادسازی ذخایر نفتی بهمنظور مهار بحران خبر داد و در عین حال تاکید کرد بازگشایی تنگه هرمز «کلیدیترین راهحل» است.
بامداد دوم فروردین، ترامپ با انتشار پیامی خطاب به جمهوری اسلامی، ضربالاجلی ۴۸ ساعته برای بازگشایی کامل این گذرگاه راهبردی تعیین کرد و هشدار داد در غیر این صورت، نیروگاههای ایران هدف قرار خواهند گرفت.
در سوی دیگر، مقامهای جمهوری اسلامی تهدید کردند در صورت حمله آمریکا به نیروگاهها، زیرساختهای حیاتی و انرژی منطقه را هدف قرار خواهند داد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دوم فروردین گفت حکومت ایران با مسدود کردن تنگه هرمز بهدنبال «باجگیری از کل جهان» است.
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکند.
دریابد برد کوپر گفت آمریکا میان حکومت جمهوری اسلامی و مردم ایران تمایز قایل است.
او خطاب به جمهوری اسلامی گفت: «آنها میتوانند همین حالا این جنگ را متوقف کنند، اگر تصمیم بگیرند که چنین کاری انجام دهند.»
فرمانده سنتکام حکومت ایران را متهم کرد که با استفاده از مناطق مسکونی برای شلیک موشکها و پهپادها، مردم را به خطر میاندازد: «من این را با چشمان خودم دیدهام… آنها هیچ اهمیتی برای مردم قائل نیستند و مردم خودشان را در معرض خطر قرار میدهند.»
او همچنین خواستار توقف فوری حملات جمهوری اسلامی به غیرنظامیان در منطقه شد و افزود: «آنها بهطور عمدی بیش از ۳۰۰ بار اهداف غیرنظامی را هدف قرار دادهاند… این باید متوقف شود.»
کوپر همچنین به شکاف میان فرماندهان ارشد و نیروهای عادی در دستگاه نظامی حکومت ایران اشاره کرد و آن را «تضادی قابلتوجه» توصیف کرد. او گفت ژنرالهای ارشد جمهوری اسلامی در پناهگاههای امن قرار دارند، در حالی که نیروهای عادی و مردم «بدون حفاظت» در معرض خطر هستند.
به گفته او، این وضعیت را در نقاط مختلف ایران از جمله بوشهر، شیراز، بندرعباس، ابوموسی، کنارک، جاسک و چابهار مشاهده کرده و تاکید کرد: «ژنرالها محافظت میشوند، اما مردم محافظت نمیشوند.»
فرمانده سنتکام گفت: «ما در حال حمله به رژیم و جمهوری اسلامی هستیم، نه مردم.» او با اشاره به تجربه شخصی خود از آشنایی با جامعه ایران، از «فرهنگ عمیق و هزارانساله» این کشور، از مردم خواست به هشدارهای ایمنی توجه کنند.
او گفت: «حکومت به شما اهمیت نمیدهد… آنها از مناطق پرجمعیت موشک و پهپاد شلیک میکنند و شما باید فعلاً در داخل [خانه] بمانید.»
او همچنین به اظهارات رییسجمهوری آمریکا اشاره کرد و گفت در مقطعی «یک سیگنال واضح» صادر خواهد شد که نشاندهنده تغییر شرایط است و مردم میتوانند بر اساس آن تصمیمگیری کنند.
تغییر الگوی حملات حکومت ایران و «حالت استیصال»
فرمانده سنتکام رفتار نظامی حکومت ایران را نشانه استیصال دانست: «ارزیابی عملیاتی کلی من این است که آنها در حالت استیصال عمل میکنند.»
او این برداشت را بر پایه تغییر در الگوی حملات و کاهش محسوس حجم آتش جمهوری اسلامی مطرح کرد: «در ابتدای درگیری، شما حجمهای زیادی در حد دهها پهپاد و موشک دیدید… شما دیگر آن را نمیبینید.» از نگاه کوپر، این گذار از حملات پرحجم به شلیکهای محدود، نشانه از دست رفتن توان اجرای حملات وسیع و هماهنگ است.
کاهش گسترده توان نظامی حکومت ایران
کوپر در ارزیابی وضعیت جنگ گفت: «نیروی دریایی ایران دیگر در دریا نیست. نیروی هوایی ایران دیگر پرواز نمیکند. پدافند هوایی دیگر شلیک نمیکند.»
او افزود حملات گسترده جمهوری اسلامی در ابتدای جنگ بهشدت کاهش یافته است: «آن شلیکهای بزرگ پهپادها و موشکها که در ابتدای جنگ دیدید اکنون تا حد زیادی به تکتایی و دوتایی کاهش یافته است.» به گفته او، این تغییر صرفاً یک جابهجایی تاکتیکی نیست، بلکه نشانهای از افت ملموس ظرفیت عملیاتی جمهوری اسلامی در حوزههای اصلی رزمی است.
به گفته او، «ارزیابی کلی من این است که ما طبق برنامه در مسیر دستیابی به اهداف اصلی نظامی خود هستیم.» این ارزیابی، بهگفته کوپر، بر پایه روندی استوار است که در آن هم توان ضربهزنی حکومت ایران کاهش یافته و هم دامنه واکنش موثر آن محدودتر شده است.
پیشرفت عملیات و اهداف اصلی
فرمانده سنتکام تاکید کرد که عملیات در برخی حوزهها جلوتر از برنامه است: «ما عمدتاً جلوتر از برنامه یا مطابق برنامه برای اهداف اصلی نظامی خود هستیم.»
او این موضوع را نشانه آن دانست که عملیات نهفقط در سطح حملات روزانه، بلکه در چارچوب کلی اهداف از پیش تعیینشده نیز پیشرفتی مطلوب داشته است به خصوص برای «جلوگیری از توانایی جمهوری اسلامی برای اعمال قدرت از مرزهای خودش به بیرون.»
به گفته او، از بین بردن موشکهای بالستیک، پهپادها و نیروی دریایی جمهوری اسلامی و نابودی ظرفیت تولید دوباره این تجهیزات از اهداف اصلی عملیات آمریکا بودهاند.
کوپر گفت: «تا امروز، ما ۱۴۰ شناور را غرق کردهایم یا بهشدت آسیب زدهایم... در حال حاضر هیچ تواناییای در دریای عمان، اطراف هرمز یا در خلیج فارس وجود ندارد.»
ادامه عملیات و نقش تصمیم سیاسی
کوپر در پاسخ به اینکه عملیات آنها چه زمانی پایان مییابد گفت: «در نهایت تصمیم رییسجمهوری ایالات متحده خواهد بود که چه زمانی آن را پایان دهد.»
در پاسخ به پرسشی درباره تنگه هرمز، کوپر گفت: «از نظر فیزیکی برای عبور باز است. دلیلی که کشتیها اکنون عبور نمیکنند این است که جمهوری اسلامی با پهپادها و موشکها به آنها شلیک میکند.»
همکاری با اسرائیل
او درباره نقش اسرائیل در پیگیری اهداف در جنوب ایران گفت: «ما در همکاری نزدیک در سراسر کشور [هستیم]، در [مورد] اهداف نظامی [با هم] کار میکنیم.»
همچنین تاکید کرد که اسرائیل در رهگیری حملات جمهوری اسلامی نقش دارد: «اسرائیل در حال حمله به پهپادها و موشکهای بالستیکی است که به سمت کشورهای عربی هدف گرفته شدهاند.»
این توضیح، نقش اسرائیل را تنها محدود به جبهه مستقیم خود ندانست، بلکه آن را بخشی از شبکه گستردهتر دفاع منطقهای توصیف کرد.
ائتلاف منطقهای و «چتر دفاعی»
فرمانده سنتکام از شکلگیری یک ائتلاف گسترده علیه جمهوری اسلامی خبر داد: «ما در حال ایجاد بزرگترین چتر دفاع هوایی در تاریخ خاورمیانه هستیم.» او این ساختار را نتیجه همکاری کشورهایی دانست که در سالهای گذشته روی یکپارچهسازی ظرفیتهای دفاعی خود کار کردهاند.
او گفت این سازوکار نتیجه سالها همکاری است و اکنون «بسیار زنده و فعال» عمل میکند. به گفته او، این چتر دفاعی تنها یک چارچوب نظری یا سیاسی نیست، بلکه اکنون بهصورت عملیاتی در حال اجراست و کشورهای مختلف منطقه در آن مشارکت دارند.
نیروهای اعزامی و گزینههای نظامی
در پاسخ به پرسشی درباره انتقال واحدهای نظامی جدید، کوپر گفت: «ما بهشدت بر اهداف نظامی خود متمرکز هستیم… تواناییهای ما همچنان در حال رشد است.» او از پاسخ دادن به احتمال فرستان سرباز به داخل ایران خودداری کرد، اما تاکید داشت که ظرفیت رزمی آمریکا در جریان این درگیری رو به افزایش است.
او در جمعبندی گفت: «ارزیابی کلی من این است که ما جلوتر از برنامه هستیم، قدرت رزمی ما در حال افزایش است و قدرت رزمی جمهوری اسلامی بهطور چشمگیری در حال کاهش است.»
به گزارش رویترز، کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، قرار است روز دوشنبه، ۳ فروردین، نشستی اضطراری درباره پیامدهای اقتصادی جنگ در ایران برگزار کند. در این نشست که در قالب جلسات بحران موسوم به «کبرا» برگزار میشود، ریچل ریوز، وزیر دارایی، و اندرو بیلی، رییس بانک مرکزی انگلستان، به همراه وزیران خارجه و انرژی نیز حضور خواهند داشت.
بر اساس این گزارش، سرمایهگذاران خود را برای هفتهای پرنوسان در بازارهای مالی آماده میکنند؛ بهویژه پس از آنکه حکومت ایران هشدار داده در صورت حمله آمریکا به شبکه برق این کشور، زیرساختهای انرژی و آب کشورهای همسایه در خلیج فارس را هدف قرار خواهد داد.
رویترز مینویسد بریتانیا نسبت به این تحولات آسیبپذیرتر است؛ چرا که وابستگی بالایی به واردات گاز طبیعی دارد و همزمان با تورم بالا و فشار بر منابع مالی عمومی مواجه است. همین عوامل باعث شده اوراق قرضه دولتی این کشور افتی شدیدتر نسبت به بسیاری از اقتصادهای مشابه تجربه کند.
به گفته وزارت دارایی بریتانیا، در نشست پیشرو موضوعاتی از جمله تاثیر بحران بر خانوارها و کسبوکارها، امنیت انرژی، تابآوری زنجیرههای تامین و واکنشهای بینالمللی بررسی خواهد شد.
در همین حال، وزیر دارایی بریتانیا اعلام کرده هنوز برای ارزیابی دقیق پیامدهای جنگ بر اقتصاد کشور زود است و در برابر درخواستها برای اجرای بستههای حمایتی گسترده مقاومت کرده و از بررسی گزینههای هدفمندتر خبر داده است.
رویترز همچنین گزارش میدهد که افزایش قیمت انرژی میتواند نرخ تورم بریتانیا را دوباره بالا ببرد؛ بهطوری که برخی اقتصاددانان پیشبینی میکنند تورم تا پایان سال به حدود ۵ درصد برسد. این روند میتواند برنامههای دولت برای ساماندهی مالیه عمومی را مختل کند و حتی به افزایش مالیاتها منجر شود.
در بازارهای مالی نیز نشانههای نگرانی بهوضوح دیده میشود. بازده اوراق قرضه ۱۰ ساله بریتانیا برای نخستینبار در نزدیک به دو دهه گذشته از ۵ درصد عبور کرده و انتظارات درباره سیاستهای پولی نیز بهسرعت تغییر کرده است؛ بهطوری که بازارها اکنون بیش از گذشته احتمال افزایش نرخ بهره را در نظر میگیرند.
بانک مرکزی بریتانیا اعلام کرده آماده اقدام برای مهار تورم است، هرچند هنوز درباره افزایش نرخ بهره تصمیمگیری نشده است.
به نوشته رویترز، تشدید درگیریها در منطقه خاورمیانه و بهویژه جنگ با حکومت ایران، نهتنها امنیت انرژی، بلکه ثبات مالی بریتانیا را نیز در معرض تهدیدی جدی قرار داده و دولت را ناچار به ورود به وضعیت آمادهباش اقتصادی کرده است.
به گزارش رویترز، امین ناصر، مدیرعامل شرکت سعودی آرامکو، به دلیل ادامه درگیری با حکومت ایران، حضور برنامهریزیشده خود در کنفرانس انرژی «سراویک» (CERAWeek) در هیوستون را لغو کرده تا در عربستان باقی بماند. این کنفرانس که از سوی شرکت «اساندپی گلوبال» (S&P Global) برگزار میشود، یکی از مهمترین گردهماییهای سالانه صنعت انرژی است و معمولاً میزبان مدیران ارشد، مقامهای دولتی و سیاستگذاران از سراسر جهان است.
بر اساس این گزارش، ناصر که بیش از یک دهه هدایت بزرگترین صادرکننده نفت جهان را بر عهده دارد، از سخنرانان اصلی این رویداد بهشمار میرفت. یک منبع صنعتی به رویترز گفته است که او حتی پیام ویدئویی از پیش ضبطشدهای نیز برای این کنفرانس ارسال نخواهد کرد و برگزارکنندگان از تصمیم او مطلع شدهاند.
رویترز مینویسد انصراف ناصر نشانهای از ابعاد بحران کنونی برای صنعت انرژی و بهویژه آرامکو است؛ شرکتی که اکنون با بزرگترین چالشهای خود از زمان حملات سال ۲۰۱۹ به تاسیسات نفتی و همچنین دوران همهگیری کووید-۱۹ روبهروست.
در این گزارش آمده است که درگیریهای اخیر که به گفته منابع بیش از دو هزار کشته برجای گذاشته، باعث اختلال در بازارهای جهانی شده و با حملات تلافیجویانه حکومت ایران، تنگه هرمز عملاً بسته شده است؛ گذرگاهی حیاتی که حدود یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند. همچنین تاسیسات انرژی در کشورهای حوزه خلیج فارس، از جمله زیرساختهای آرامکو، هدف حملات قرار گرفتهاند.
رویترز همچنین به افزایش تنشها میان حکومت ایران و ایالات متحده اشاره میکند. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، تهدید کرده در صورت باز نشدن کامل تنگه هرمز، زیرساختهای انرژی ایران را هدف قرار خواهد داد.
در همین حال، گزارش حاکی است که دیگر بازیگران منطقهای نیز حضور خود در این کنفرانس را کاهش دادهاند. به گفته منابع، مدیرعامل شرکت نفت دولتی کویت در این رویداد بهصورت مجازی شرکت خواهد کرد و احتمال حضور مدیران صندوق ثروت ابوظبی «مبادله» نیز بسیار کم است. وضعیت حضور مدیرعامل شرکت ملی نفت ابوظبی (ADNOC) امارات نیز همچنان نامشخص اعلام شده است.
رویترز میافزاید که آرامکو برای دور زدن تنگه هرمز، بخشی از صادرات نفت خود را از مسیرهای جایگزین و از طریق دریای سرخ منتقل میکند و همزمان تولید خود را نیز کاهش داده است. با این حال، حتی این مسیر جایگزین نیز با خطر مواجه شده و حملات پهپادی و موشکی به تاسیسات مرتبط، موجب اختلال در بارگیری نفت و افزایش قیمتها شده است.
این گزارش همچنین به حملات اخیر به زیرساختهای انرژی در منطقه اشاره دارد؛ از جمله حمله به پالایشگاه «سمرف» (SAMREF) در عربستان و آسیب به تاسیسات گاز طبیعی مایع در قطر که به گفته مقامهای این کشور، بخشی از ظرفیت تولید گاز مایع را برای سالها از مدار خارج کرده است.
به نوشته رویترز، مجموعه این تحولات نشان میدهد که بحران جاری نهتنها امنیت منطقه، بلکه ثبات بازار جهانی انرژی را نیز با تهدیدی جدی مواجه کرده است.
