دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در گفتوگو با شبکه انبیسی نیوز، احتمال وقوع جنگ با ونزوئلا را رد نکرد. او در پاسخ به این پرسش که آیا توقیف نفتکشهای ونزوئلا میتواند به جنگ منجر شود، گفت در این باره صحبت نمیکند، اما در پاسخ به پرسش بعدی تاکید کرد که چنین احتمالی وجود دارد.
ترامپ گفت: گفت: «نه، این احتمال را منتفی نمیدانم.»
ترامپ روز سهشنبه دستور «محاصره» نفتکشهای تحریمشدهای را صادر کرد که از ونزوئلا رفتوآمد میکنند؛ اقدامی که به گفته مقامهای آمریکایی با هدف افزایش فشار بر نیکلاس مادورو، رییسجمهور ونزوئلا، انجام شده است. آمریکا همچنین بهتازگی یک نفتکش را که در نزدیکی ونزوئلا توقیف شده بود، مصادره کرده است.
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که توقیف نفتکشها ادامه خواهد یافت و نفتکشهای بیشتری مصادره میشوند. او در عین حال از پاسخ صریح به این پرسش که آیا برکناری نیکلاس مادورو هدف نهایی سیاستهای واشینگتن است یا نه، خودداری کرد.
بر پایه این گزارش که جمعه ۲۸ آذر منتشر شد، تحقیقات در ایران درباره نوعی سلاح هستهای کاملا جدید صورت گرفته که تاکنون هیچ کشوری موفق به تولید آن نشده است.
در این گزارش آمده است: «این نوع همجوشی به اورانیوم یا پلوتونیوم نیاز ندارد و تقریبا هیچگونه تشعشع یا آلودگی رادیواکتیوی بر جای نمیگذارد.»
این گزارش در شرایطی منتشر شد که در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره سرنوشت برنامه هستهای جمهوری اسلامی و واکنش احتمالی آمریکا، اسرائیل و تروئیکای اروپایی به آن بالا گرفته است.
مایک هاکبی، سفیر ایالات متحده در اسرائیل، ۲۷ آذر برنامه هستهای تهران را محور اصلی نگرانیهای امنیتی منطقه دانست و گفت امیدوار است تهران «به خود بیاید» و از مسیری که میتواند به یک درگیری جدید منجر شود، عقبنشینی کند.
تهران در این طرح به دنبال چه بود؟
واینت در ادامه نوشت با توجه به پیچیدگی فنی بسیار بالای همجوشی خالص، انگیزه حکومت ایران از ورود به این حوزه پژوهشی بهطور دقیق مشخص نیست.
این رسانه اسرائیلی چند سناریوی احتمالی را در این خصوص مطرح کرد؛ از جمله اینکه این تحقیقات ممکن است با هدف منحرف کردن توجهها از ادامه تمایل تهران به تولید تسلیحات هستهای متعارف انجام شده باشد.
سناریوی دیگر، تلاش جمهوری اسلامی برای عبور از محدودیتها و چارچوبهای نظام بینالمللی عدم اشاعه سلاحهای هستهای، از طریق ورود به حوزه همجوشی خالص است.
واینت افزود هدف از این تحقیقات ممکن است انباشت دانش و تجربه علمی باشد تا در صورت تغییر محاسبات در آینده، جمهوری اسلامی بتواند مسیر دستیابی به سلاح اتمی را کوتاهتر کند.
همچنین احتمال میرود تمرکز حکومت ایران نه بر عملیسازی همجوشی خالص، بلکه بر کسب مهارت و تجربه در حل مسائل فوقپیچیده فیزیک هستهای بوده باشد.
۲۶ آذر، گیدئون سعار، وزیر خارجه اسرائیل، جمهوری اسلامی را «تهدیدی برای ثبات منطقه» خواند و تاکید کرد تهران همچنان در پی ساخت سلاح اتمی است.
گزارش واشینگتنپست درباره فعالیتهای هستهای ایران
روایت واینت تا حد زیادی با گزارش اخیر روزنامه واشینگتنپست همخوانی دارد.
این روزنامه پیشتر نوشت نهادهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل از سال ۲۰۲۳ شروع به جمعآوری اطلاعاتی کردهاند که نشان میدهد عوامل برنامه اتمی جمهوری اسلامی همزمان چند مسیر بالقوه برای دستیابی به سلاح هستهای را بررسی کردهاند؛ از جمله مفاهیمی مبتنی بر همجوشی.
بر اساس ارزیابی نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده، پژوهشگران وابسته به حکومت ایران همزمان با این مطالعات، به بررسی یک سلاح شکافت هستهای سادهتر نیز پرداختهاند؛ مسیری که از نظر فنی قابلیت تحقق در بازه زمانی کوتاهتری را دارد.
این در حالی است که تحقیقات مرتبط با همجوشی بیشتر بهعنوان مسیری «بلندپروازانه» ارزیابی شده است.
واشینگتنپست افزود تحلیلگران آمریکایی و اسرائیلی معتقدند ساخت سلاحی مبتنی بر همجوشی «فراتر از توان ایران» است.
موسسه علوم و امنیت بینالملل ۲۷ آذر با استناد به تصاویر ماهوارهای جدید گزارش داد حکومت ایران میکوشد بقایای تاسیسات نطنز را از دید ناظران پنهان کند.
در این اطلاعیه که جمعه ۲۸ آذر منتشر شد، آمده است نیروهای یگان ویژه دریایی «شایتت ۱۳ (تکاوران دریایی)» با هدایت بخش اطلاعات دریایی ارتش اسرائیل، عملیاتی به نام «پشت سر» را در منطقهای در نزدیکی شهر بترون، در فاصله حدود ۱۴۰ کیلومتری از مرزهای اسرائیل، اجرا کردند.
در جریان این عملیات، «عماد امهز» که ارتش اسرائیل او را «عضو کلیدی زیرساخت دریایی حزبالله» معرفی کرده، بازداشت و برای بازجویی به اسرائیل منتقل شد.
بر اساس این گزارش، امهز در چارچوب فعالیت خود در واحد موشکهای ساحل به دریای حزبالله (واحد ۷۹۰۰)، دورههای تخصصی دریایی را در ایران و لبنان گذرانده و برای اجرای عملیاتهای دریایی علیه اهداف اسرائیلی و بینالمللی آموزش دیده بود.
به گفته ارتش اسرائیل، او همچنین در یک موسسه دریایی غیرنظامی به نام «مارستی» در لبنان آموزش دیده که به گفته این نهاد نظامی، نمونهای از «سوءاستفاده حزبالله از نهادهای غیرنظامی برای پوشش فعالیتهای نظامی» است.
اسرائیل و لبنان هفتم آذر ۱۴۰۳ برای برقراری آتشبس و اجرای قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد به توافق دست یافتند.
بر اساس قطعنامه ۱۷۰۱، حزبالله باید نیروهای خود را به شمال رودخانه لیتانی (حدود ۳۰ کیلومتری مرز اسرائیل) منتقل کند و بدین ترتیب، تنها ارتش لبنان و نیروهای حافظ صلح سازمان ملل (یونیفل) اجازه استقرار در جنوب این کشور را دارند.
اسرائیل نیز موظف است از جنوب لبنان عقبنشینی کند اما نظامیان اسرائیلی همچنان در پنج نقطه راهبردی در این منطقه حضور دارند.
نقش محوری امهز
ارتش اسرائیل اعلام کرده که امهز در جریان بازجویی، به نقش محوری خود در «پرونده دریایی محرمانه» حزبالله اعتراف کرده و اطلاعاتی حساس درباره این پروژه ارائه داده است.
به گفته ارتش اسرائیل، هدف این پرونده که یکی از طرحهای «فوقسری و بسیار حساس» حزبالله بوده، ایجاد «زیرساخت تروریسم دریایی سازمانیافته در پوشش غیرنظامی» علیه اهداف اسرائیلی و بینالمللی بوده است.
در این بیانیه آمده است که این پروژه از برنامههای «فوقسری و محدود» حزبالله بوده و مستقیما تحت هدایت حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله، فواد شکر، فرمانده ارشد نظامی و رییس بخش راهبردی حزبالله و علی عبدالحسن نورالدین، مسئول پرونده دریایی محرمانه، قرار داشته است.
به گفته ارتش اسرائیل، با «حذف زنجیره فرماندهی مسئول این پرونده» و اطلاعات بهدستآمده از بازجویی امهز، روند پیشرفت این پروژه دریایی در نقطهای حساس متوقف شده و امکان تثبیت آن در ساختار حزبالله از بین رفته است.
همچنین اعلام شد که این پرونده دریایی محرمانه و سایر واحدهای دریایی حزبالله، با «حمایت مالی و ایدئولوژیک ایران» ادامه داشته و منابع مالی آن، بهجای بازسازی لبنان، صرف «فعالیتهای تروریستی حزبالله» شده است.
ارتش اسرائیل در پایان تاکید کرد «در تمامی جبههها» و با استفاده از «روشها و ابزارهای متنوع»، به اقدام علیه آنچه تهدید شهروندان اسرائیل میداند، ادامه خواهد داد.
در هفتههای اخیر، مساله خلع سلاح گروههای مسلح در لبنان، از جمله حزبالله، به یکی از محورهای اصلی و تاثیرگذار بر فضای سیاسی این کشور تبدیل شده است.
دولت لبنان ۱۶ مرداد کلیات طرح آمریکا برای خلع سلاح حزبالله را تصویب کرد.
متکی، جمعه ۲۸ آذر در گفتوگو با خبرگزاری خانه ملت، وابسته به مجلس شورای اسلامی، گفت: «موجودیت انگلیس یک تهدید دائمی برای کل جامعه بشری است، چرا که اینها ثابت کردند از زمان ایجاد، هم در زمینه روابط خارجی و هم در حوزه سیاست داخلی، هیچ کارنامهای جز استعمار، سرکوب و غارت سرمایههای ملتهای دیگر ندارند.»
او با اشاره به نقش بریتانیا در حمله نظامی به عراق افزود: «انگلیسیها در کنار جورج بوش با اسناد ادعایی و جعلی و بدون اجازه شورای امنیت به عراق حمله کردند. حال این افراد با این پرونده در جایگاهی نیستند که در مورد کشورها اظهار نظر کنند و بهتر است به تاریخ سراسر جرم و غارت خود نگاه کنند و سیاست خود را اصلاح کنند.»
وزیر امور خارجه پیشین جمهوری اسلامی اضافه کرد: «هر اقدام فتنهگرایانه و استعماری در کشور ما با نقشآفرینی انگلیس همراه بوده و از گذشته هر آشوبی رخ میداد میگفتند کار کار انگلیسیها است.»
او افزود: «به پارلمان این کشور متذکر میشوم که پاک کردن صورت مساله مشکلی را حل نمیکند.»
این اظهارات در حالی مطرح شد که پیشتر روزنامه بریتانیایی تایمز، گزارش داد نمایندگان حزب محافظهکار پارلمان بریتانیا از دولت این کشور خواستهاند برای مقابله با آنچه «ناوگان سایه ایران» خوانده میشود و با دور زدن تحریمهای بینالمللی به تامین مالی جمهوری اسلامی کمک میکند، اقدامات قاطعتری در پیش گیرد.
بر اساس این گزارش، با وجود بازگشتن تحریمها علیه جمهوری اسلامی در ماه سپتامبر، سیاستمداران محافظهکار بریتانیایی اقدامهای موجود برای محدود کردن درآمدهای نفتی حکومت ایران را ناکافی میدانند.
پریتی پاتل، نماینده پارلمان بریتانیا از حزب مخالف، دولت را متهم کرده است که با دنبال نکردن الگوی ایالات متحده در قبال کشتیهای حامل نفت جمهوری اسلامی، در مواجهه با تهدیدها علیه بریتانیا تعلل میکند.
منتقدان دولت کییر استارمر هشدار دادهاند که حکومت ایران همچنان از طریق صادرات نفت، بهویژه به چین، میتواند اقتصاد و برنامههای تسلیحاتی خود را بازسازی کند.
متکی در بخش دیگری از صحبتهایش با اشاره به روابط لندن و واشینگتن گفت: «انگلیس مدعی است که برای مهار آمریکا باید پابهپای او حرکت کند اما سوابق نشان میدهد که آمریکا بر سیاستهای لندن تسلط دارد.»
این نماینده مجلس افزود: «در حقیقت امروز انگلیس مجری سیاستهای آمریکاست. هر وقت موضع آمریکا در اروپا تضعیف میشد انگلستان از او حمایت میکرد. بنابراین این اقدام اخیر نیز احتمالا از سوی آمریکا دیکته شده است.»
طبق برآوردهای تایمز، جمهوری اسلامی تنها در ماه اکتبر حدود ۶۷ میلیون بشکه نفت صادر کرده و بخش عمده این صادرات با استفاده از نفتکشهای موسوم به «ناوگان سایه» انجام شده است. شناورهایی که بهطور خاص برای دور زدن تحریمهای بینالمللی و فرار از ردیابی فعالیت میکنند.
در همین حال، دولت آمریکا ۲۷ آذر اعلام کرد ۲۹ نفتکش دیگر از ناوگان سایه و شرکتهای مدیریتی مرتبط با آنها را بهدلیل انتقال صدها میلیون دلار فرآورده نفتی ایران تحریم کرده است. اقدامی که به گفته مقامهای آمریکایی، با هدف محروم کردن حکومت ایران از درآمدهایی انجام میشود که صرف برنامههای نظامی و تسلیحاتی میشوند.
ولادیمیر پوتین جمعه ۲۸ آذر در نشست خبری خود به مناسبت پایان سال ۲۰۲۵ گفت: «دزدی تعریف دقیقی برای این کار نیست. دزدی در خفا انجام میشود، اما در این مورد کاملا آشکار صورت میگیرد.»
او تاکید کرد روسیه در صورت لزوم، برای دفاع از منافع خود در این زمینه از طریق مراجع قضایی اقدام خواهد کرد.
رهبران اتحادیه اروپا ۲۸ آذر در بروکسل بر سر اعطای یک وام ۱۰۶ میلیارد دلاری بدون بهره به اوکراین به توافق رسیدند، اما مذاکره درباره استفاده از داراییهای مسدودشده روسیه برای تامین این منابع ناکام ماند.
اسکاینیوز در همین رابطه نوشت بسیاری از رهبران اروپایی خواستار استفاده مستقیم از داراییهای مسدودشده روسیه در کشورهای عضو اتحادیه اروپا بودند که ارزشی نزدیک به ۲۰۰ میلیارد یورو دارد.
با این حال، نگرانیهای حقوقی بلژیک که بخش عمده داراییهای مسکو در این کشور نگهداری میشود، اتحادیه اروپا را به سمت توافق بر سر تامین مالی اوکراین از طریق وام سوق داد.
کریل دیمیتریف، نماینده ویژه پوتین در امور سرمایهگذاری و همکاری اقتصادی، با استقبال از این تصمیم گفت در نشست اتحادیه اروپا در بروکسل در نهایت «قانون و عقلانیت» پیروز شد.
او با انتقاد از مواضع اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، افزود: «صداهای عقلانی در اتحادیه اروپا مانع استفاده غیرقانونی از ذخایر روسیه برای تامین مالی اوکراین شدند .... این ضربهای بزرگ به جنگطلبان اتحادیه اروپا به رهبری اورسولای ناکام است.»
موضع سرسختانه پوتین در قبال جنگ اوکراین
خبرگزاری رویترز ۲۸ آذر گزارش داد هرچند آمریکا فشارهای خود را برای رسیدن به توافقی بهمنظور پایان جنگ اوکراین افزایش داده است، اما در سخنان پوتین در نشست خبری پایان سال، نشانهای از نرمش در این زمینه دیده نشد.
رییسجمهوری روسیه در این نشست تاکید کرد شروط مسکو برای خاتمه دادن به نبرد با اوکراین در مقایسه با ژوئن ۲۰۲۴ تغییری نکرده است.
او افزود که مسکو «آماده و مایل» است این درگیری را بهصورت مسالمتآمیز پایان دهد، اما برای تحقق این هدف، باید «ریشههای این بحران» حل و فصل شوند.
پوتین ادامه داد اوکراین را برای توافق صلح «آماده» نمیبیند، اما «برخی نشانهها» وجود دارد که نشان میدهد کییف مایل است وارد گفتوگو شود.
به گفته او، در خصوص گفتوگوهای صلح، «توپ اکنون در زمین غرب و اوکراین قرار دارد».
پوتین ژوئن ۲۰۲۴ گفته بود برای برقراری آتشبس، اوکراین باید از تلاش برای پیوستن به ناتو دست بکشد و بهطور کامل از چهار منطقهای که روسیه آنها را بخشی از خاک خود میداند، خارج شود.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، ۲۳ آذر اعلام کرد این کشور در چارچوب تلاشها برای پایان دادن به جنگ با روسیه، از قصد خود برای پیوستن به ناتو صرفنظر کرده و در مقابل، دریافت تضمینهای امنیتی از غرب را بهعنوان راهحل جایگزین پذیرفته است.
با این حال، کییف همچنان با هرگونه واگذاری سرزمین به مسکو مخالفت میکند.
اسکاینیوز در ادامه نوشت چیدمان صحنه سخنرانی پایان سال پوتین حامل پیامهایی معنادار بود.
بر روی دیوار پشت سر او نقشهای از روسیه قرار داشت که در آن شبهجزیره کریمه و مناطق دونتسک، لوهانسک، زاپوریژیا و خرسون اوکراین، به چشم میخورد.
روسیه، کریمه را در سال ۲۰۱۴ به تصرف خود درآورد و سپس در سال ۲۰۲۲ چهار منطقه شرقی اوکراین را به خاک خود ضمیمه کرد.
عملیات نظامی روسیه علیه اوکراین اسفند ۱۴۰۰ کلید خورد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.از زمان آغاز جنگ کنونی، روسیه حدود یکپنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.
کریستی نوم، وزیر امنیت داخلی آمریکا، جمعه ۲۸ آذر در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد از اداره خدمات شهروندی و مهاجرت ایالات متحده خواسته است این قرعهکشی که بهطور رسمی «برنامه ویزای مهاجرتی تنوع» نام دارد، به حالت تعلیق درآید.
مقامهای آمریکایی پیشتر عامل تیراندازی اخیر را کلودیو مانوئل نوس والنته، شهروند ۴۸ ساله پرتغالی و دانشجوی سابق دانشگاه براون، معرفی کرده بودند.
به گفته نوم، والنته در سال ۲۰۱۷ از طریق لاتاری، موفق به اخذ گرینکارت آمریکا شده است.
وزیر امنیت داخلی آمریکا در ایکس نوشت: «این فرد جنایتکار هرگز نباید اجازه ورود به کشور ما را پیدا میکرد ... باید اطمینان حاصل شود که هیچ آمریکایی دیگری بهدلیل این برنامه فاجعهبار آسیب نمیبیند.»
او افزود ترامپ پیشتر نیز در پی حمله مرگبار یک عضو داعش با کامیون در نیویورک در سال ۲۰۱۷، تلاش کرده بود به این برنامه پایان دهد، زیرا عامل این حمله هم از طریق قرعهکشی گرینکارت وارد آمریکا شده بود.
این رویداد هشت کشته بر جای گذاشت.
خبرگزاری آسوشیتدپرس ۲۸ آذر نوشت برنامه ویزای تنوع هر سال از طریق قرعهکشی امکان اعطای حداکثر ۵۰ هزار گرینکارت را به شهروندان کشورهایی فراهم میکند که سهم کمی در جمعیت مهاجران ایالات متحده دارند.
بر اساس این گزارش، بسیاری از این کشورها از قاره آفریقا هستند.
آسوشیتدپرس افزود لاتاری گرینکارت به ابتکار کنگره ایجاد شده و احتمال میرود تصمیم ترامپ برای تعلیق آن، با چالشهای حقوقی روبهرو شود.
این تازهترین اقدام دولت ترامپ برای محدودتر کردن مهاجرت به ایالات متحده به شمار میرود؛ رویکردی که به گفته مقامهای کاخ سفید، در واکنش به موارد خشونت ناشی از سیاستهای مهاجرتی سهلگیرانه اتخاذ شده است.
رسانهها پیشتر به نقل از مقامهای قضایی ایالات متحده گزارش داده بودند تیراندازی مرگبار دانشگاه براون در ایالت رودآیلند و قتل دانشمند ارشد هستهای دانشگاه ماساچوست، به دست یک نفر انجام شده است.
در جریان حمله به دانشگاه براون که ۲۲ آذر به وقوع پیوست، دو نفر کشته و ۹ تن دیگر مجروح شدند.
دو روز بعد، نونو لوریرو، پژوهشگر هستهای ۴۷ ساله یهودی پرتغالیتبار، در خانهاش در ایالت ماساچوست هدف گلوله قرار گرفت و ۲۵ آذر در اثر شدت جراحات، در بیمارستان جان باخت.
او بهدلیل تحقیقاتش در زمینه پلاسما و همجوشی هستهای، از شهرت جهانی برخوردار بود.
در نهایت جسد بیجان والنته که مظنون اصلی این دو حمله به شمار میرفت، شامگاه ۲۷ آذر در حالی پیدا شد که با شلیک گلوله به زندگی خود پایان داده بود.
پیشتر و در پی حمله مرگبار پنجم آذر به نیروهای گارد ملی در واشینگتن، کاخ سفید سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی خود را تشدید کرده بود. رحمانالله لکنوال، شهروند افغانستان، به دست داشتن در این تیراندازی متهم شده است.
ششم آذر، اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا از بازبینی گرینکارتهای صادرشده برای ایرانیان و اتباع ۱۸ کشور دیگر خبر داد.
ترامپ هفتم آذر مهاجرت را «بزرگترین عامل تخریب آمریکا» خوانده و گفته بود در دولت او «مهاجرت از تمامی کشورهای جهان سوم» بهطور دائم متوقف خواهد شد.
