اوکراین و حامیان اروپاییاش سه روز مانده به دیدار دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه در آلاسکا، در تلاش هستند تا با هدف محافظت از منافع امنیتی خود با ترامپ گفتوگو کنند.
به گزارش اسوشیتدپرس، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، تاکنون از حضور در نشست آمریکا و روسیه که جمعه ۲۴ مرداد در آلاسکا برگزار میشود، کنار گذاشته شده و بعید است که کشورهای اروپایی نیز به این نشست دعوت شوند.
همه طرفها نگرانند که پوتین و ترامپ بدون حضور اوکراین، بر سر مبادله بخشهایی از خاک این کشور به تفاهم برسند یا توافقهای دیگری حاصل شود که تنها روسیه از آن منتفع شود.
فریدریش مِرتس، صدراعظم آلمان، مجموعه گفتوگوهایی را برای چهارشنبه ۲۲ مرداد برنامهریزی کرده است. او از ترامپ، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، زلنسکی، دبیرکل ناتو و چندین رهبر اروپایی برای حضور در این گفتوگوها دعوت کرده است.
محور این گفتوگوها «گزینههای بیشتر برای تحت فشار قرار دادن روسیه» و «آمادگی برای مذاکرات احتمالی صلح و مسائل مرتبط با ادعاهای ارضی و امنیتی» اعلام شده است.
کمیسیون اروپا، بازوی اجرایی اتحادیه اروپا، اعلام کرد که اورسولا فندرلاین، رییس این کمیسیون، در جلساتی که صدراعظم آلمان برنامهریزی کرده، شرکت خواهد کرد.
دفتر مرتس اعلام کرد که رهبران بریتانیا، فنلاند، فرانسه، ایتالیا و لهستان نیز به گروههای مختلف این نشست میپیوندند.
اوکراین و حامیان اروپاییاش تاکید دارند که ترامپ و پوتین نمیتوانند پشت درهای بسته و بدون حضور آنها درباره اراضی اوکراین تصمیم بگیرند. با این حال، آنها اذعان دارند که بعید است مسکو از کنترل خود بر اراضی اشغالشده عقبنشینی کند.
ترامپ دوشنبه ۲۰ مرداد در یک نشست خبری در کاخ سفید اعلام کرد که کییف و مسکو هر دو باید برای پایان دادن به جنگ اوکراین، بخشی از سرزمینهای خود را واگذار کنند.
او تایید نکرد که آیا در نشستهایی که به ابتکار مِرتس برگزار میشود شرکت خواهد کرد، اما گفت: «قبل از دیدار با پوتین، میخواهم ایدههای همه را بشنوم.»
رییسجمهوری آمریکا هدف ایالات متحده در دیدار پیشِرو را «آتشبس سریع در این جنگ خونینِ سهسالونیمه» عنوان کرد و گفت که ممکن است رییسجمهوری اوکراین هم در دیدار روز جمعه حاضر باشد.
اوکراین: نباید امتیازی به روسیه داد
زلنسکی نیز دوشنبه هشدار داد که هرگونه امتیاز به روسیه این کشور را به توقف جنگ ترغیب نخواهد کرد و فشار بیشتری بر کرملین لازم است.
او گفت روسیه به جای آماده شدن برای پایان جنگ، در حال آمادهسازی نیروها برای حملات تازه است.
زلنسکی از کشورهای متحد خود خواست تا وقتی اوکراین تضمینهای امنیتی دریافت نکرده است، تحریمها علیه مسکو را حفظ کنند.
یک مقام کاخ سفید دوشنبه ۲۰ مرداد تنها چند ساعت پیش از آنکه تعرفههای آمریکا بر کالاهای چینی به نرخهای سهرقمی بازگردد، از تمدید این آتشبس خبر داد.
آتشبس تعرفهای بین واشینگتن و پکن قرار بود ساعت ۰۰:۰۱ سهشنبه به وقت شرق آمریکا پایان یابد. این دستور مانع از جهش تعرفههای آمریکا بر کالاهای چینی به ۱۴۵ درصد و همچنین افزایش تعرفههای چین بر کالاهای آمریکایی به ۱۲۵ درصد میشود؛ نرخهایی که عملاً به تحریم تجاری گسترده منجر میشدند.
ترامپ در کنفرانس خبری درباره برنامهاش برای تمدید مهلت گفت: «میبینیم چه پیش میآید. آنها به خوبی همکاری کردهاند. رابطه من با رییسجمهوری شی جینپینگ بسیار خوب است.»
واردات از چین در حال حاضر مشمول تعرفه ۳۰ درصدی است که شامل ۱۰ درصد نرخ پایه و ۲۰ درصد تعرفههای مرتبط با فنتالین است که واشینگتن آنها را در ماههای فوریه و مارس وضع کرد. چین نیز متقابلاً نرخ تعرفه واردات از آمریکا را به ۱۰ درصد کاهش داده است.
دو طرف در ماه مه در مذاکراتی در ژنو سوئیس، آتشبسی در مناقشه تجاری اعلام کردند و توافق کردند دوره ۹۰ روزهای برای ادامه مذاکرات در نظر بگیرند. آنها در اواخر ژوئیه در استکهلم در سوئد نیز دیدار کردند، اما در آن زمان توافقی برای تمدید مهلت اعلام نشد.
کلی آن شاو، مقام ارشد سابق تجارت کاخ سفید در دوره اول ریاست جمهوری ترامپ پیشبینی کرده که ترامپ «آتشبس تعرفهای» را برای ۹۰ روز دیگر تمدید کند.
او گفت: «اگر این مذاکره به دقایق آخر نکشد، دیگر مذاکره به سبک ترامپ نیست.»
شاو افزود ممکن است ترامپ از پیشرفتهایی در جنبههای دیگر روابط اقتصادی خبر دهد تا زمینه تمدید آتشبس تعرفهای را فراهم کند.
او تأکید کرد: «هدف اصلی از این وقفه ۹۰ روزه، زمینهچینی برای مذاکرات گستردهتر بود و در طول آخر هفته درباره موضوعاتی از سویا تا کنترل صادرات و ظرفیت مازاد سر و صدای زیادی به پا شده است.»
ترامپ یکشنبه برای کسب امتیازات بیشتر فشار آورد و از چین خواست خرید سویا از آمریکا را چهار برابر کند، هرچند تحلیلگران درباره امکانپذیری چنین توافقی تردید دارند، او این درخواست را دوشنبه نیز تکرار نکرد.
مقامات دولت ترامپ هنوز درباره تمدید آتشبس تعرفهای با چین اظهارنظر نکردهاند.
اسکات بسنِت، وزیر خزانهداری آمریکا، گفته واشینگتن آمادگی توافق با چین را دارد و نسبت به مسیر پیشرو «خوشبین» است.
واشینگتن همچنین از پکن خواسته خرید نفت از روسیه را متوقف کند. ترامپ تهدید کرده در صورت ادامه خرید نفت روسیه، تعرفههای ثانویهای علیه چین اعمال خواهد کرد.
ترامپ دوشنبه ۲۰ مرداد در یک کنفرانس خبری در کاخ سفید درباره گفتوگوهایش با پوتین گفت: «این واقعا یک نشست برای سنجش شرایط است.»
او افزود که «احتمالا در دو دقیقه اول» متوجه خواهد شد که آیا پیشرفتی ممکن است یا خیر.
رییسجمهوری آمریکا گفت: «قرار است به او بگویم تو باید این جنگ را تمام کنی.»
ترامپ ادامه داد: «من حالا میروم تا چارچوبها را ببینم. ممکن است جلسه را ترک کنم و بگویم موفق باشی و این پایان کار باشد. ممکن است بگویم این، این قابل حل نیست.»
او گفت که ممکن است در این نشست ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، هم حاضر باشد.
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که هدف ایالات متحده، آتشبس سریع در این جنگ خونین سهونیم ساله است.
ترامپ قصد دارد بلافاصله پس از گفتوگو با پوتین، با رهبران اروپایی صحبت کند.
او پیشتر درباره تبادل سرزمینی سخن گفته بود، اما نه روسیه و نه اوکراین حاضر به واگذاری زمین به عنوان بخشی از توافق صلح نبودهاند.
ترامپ خطاب به خبرنگاران گفت: «یک مقدار جابهجایی زمین انجام خواهد شد.»
او گفت: «من این را از طریق روسیه و از طریق گفتوگو با همه میدانم، به نفع اوکراین است.»
او افزود که روسیه «سرزمینهای بسیار ارزشمندی» را اشغال کرده اما «ما تلاش میکنیم بخشی از آن زمینها را پس بگیریم.»
موضع اتحادیه اروپا
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، دوشنبه در بیانیهای گفت که برای پایان دادن به جنگ اوکراین و «جلوگیری از تجاوزات آتی روسیه در اروپا» نیاز به «وحدت اروپا و آمریکا، حمایت از اوکراین و فشار بر روسیه» است.
کالاس گفت که اتحادیه اروپا بر روی بسته نوزدهم تحریمها علیه روسیه کار خواهد کرد. او هشدار داد که نباید امتیازی به مسکو داده شود.
کالاس افزود: «تا زمانی که روسیه با آتشبس کامل و بدون قید و شرط موافقت نکرده است، حتی نباید درباره هیچ امتیازی صحبت کنیم. ترتیب اقدامات مهم است. ابتدا یک آتشبس بدون قید و شرط با یک سیستم نظارت قوی و تضمینهای امنیتی آهنین.»
ترامپ با موافقت برای ارسال تسلیحات اضافی ایالات متحده به اوکراین و تهدید به اعمال تعرفه علیه خریداران نفت روسیه، موضع خود در قبال مسکو را سختتر کرده است؛ اما همچنان نگرانیهایی در اروپا وجود دارد که ممکن است او به توافقی تن دهد که امتیازات بزرگی را از کییف بگیرد.
کالاس در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که اتحادیه اروپا همچنان برای افزایش حمایت نظامی از اوکراین و کمک به نیازهای بودجهای آن و پیوستن به اتحادیه اروپا تلاش خواهد کرد.
اوکراین: نباید امتیازی به روسیه داد
زلنسکی نیز دوشنبه هشدار داد که هرگونه امتیاز به روسیه این کشور را به توقف جنگ ترغیب نخواهد کرد و فشار بیشتری بر کرملین لازم است.
او گفت روسیه به جای آماده شدن برای پایان جنگ، در حال آمادهسازی نیروها برای حملات تازه است.
زلنسکی از کشورهای متحد خود خواست تا زمانی که اوکراین تضمینهای امنیتی دریافت نکرده است، تحریمها علیه مسکو را حفظ کنند.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «روسیه حاضر به توقف کشتارها نیست و بنابراین نباید هیچ پاداش یا منفعتی دریافت کند. امتیاز دادن، یک قاتل را متوقف نمیکند.»
اوکراین از زمان آغاز بزرگترین و مرگبارترین جنگ اروپا از جنگ جهانی دوم در فوریه ۲۰۲۲، تلاش کرده است مانع پیشروی روسیه در خاک خود شود.
دونالد ترامپ دوشنبه ۲۰ مرداد در گفتوگو با اکسیوس گفت که آزادی گروگانها - بهویژه کسانی که از سوی حماس به گروگان گرفته شدهاند - به دلیل شرایط کنونی، بسیار دشوار خواهد بود.
او افزود: «حماس هرگز اجازه نمیدهد گروگانها آزاد شوند، مگر اینکه وضعیت تغییر کند.»
اگرچه ترامپ بهطور واضح از حمله اسرائیل به غزه حمایت نکرد اما بهشکلی غیرمستقیم با این نظر که اسرائیل باید فشار بیشتری به حماس وارد کند، همنظر بود.
ترامپ با بیان اینکه اسرائیل باید تصمیم بگیرد آیا میخواهد حماس را در غزه نگه دارد یا آنها را از بین ببرد، افزود: «من فکر میکنم حماس نمیتواند در آنجا بماند.»
او گفت: «یک چیز میخواهم بگویم: هفتم اکتبر را به خاطر بسپارید. هفت اکتبر را به یاد داشته باشید.»
این اشاره ترامپ بهطور مشخص تاکیدی بر حمله حماس بود.
اظهارات ترامپ در شرایطی مطرح شد که اسرائیل در حال اجرای عملیات نظامی در غزه است و تحولات جدیدی در مورد گروگانها و آینده این منطقه در حال شکلگیری است.
اکسیوس گزارش کرد برخی از مقامات ارشد نظامی اسرائیل مخالف عملیات تصرف غزه هستند و نگران این هستند که این اقدام، جان گروگانهای زنده را به خطر بیندازد.
کابینه امنیتی اسرائیل ۱۷ مرداد طرح پیشنهادی نتانیاهو برای تصرف کامل غزه را تصویب کرد.
بر اساس این طرح، ارتش اسرائیل ماموریت خواهد داشت تا کنترل شهر غزه را که محل سکونت حدود ۸۰۰ هزار نفر از فلسطینیان است، به دست گیرد.
ترامپ همچنین از تماسهای اخیر خود با نتانیاهو گفت و افزود که در این مکالمه از اسرائیل خواسته شده برای پایان دادن به این بحران و آزادی گروگانها، اقدامات بیشتری انجام دهد.
او تاکید کرد که فشار بر حماس برای آزادی گروگانها ضروری است.
با این حال، با ادامه خشونتها و نگرانیهای بینالمللی در خصوص وضعیت غیرنظامیان در غزه، وضعیت پیچیدهای پیش روی دولتهای اسرائیل و ایالات متحده است.
ترامپ گفت که جامعه جهانی باید در این وضعیت کمک کند و اطمینان حاصل کند که اقدامات انسانی در اولویت قرار گیرد.
