یک کارگر بندر رجایی به ایران اینترنشنال: بیش از ۳۰۰ نفر در انفجار کشته شدهاند
یک شهروند ساکن استان هرمزگان که سابقه کار در بندر رجایی بندرعباس را دارد، با ارسال پیامی به کارزار مردمی «خط بحران» ایراناینترنشنال گفت تعداد کشتههای واقعی که مفقودین را هم شامل میشود بیش از ۳۰۰ نفر است و این آمار شامل پرسنل اداری و عملیاتی شرکت سینا، کارگران روزمزد میشود.
این شهروند با اشاره به اینکه کارگران روزمزد بهخاطر پرداختنکردن حق بیمه و مالیات، بهصورت روزانه استخدام میشوند، گفت آنها معمولا هفتگی دستمزدهایشان را دریافت میکنند و پولشان از حسابهای متفرقه برایشان واریز میشود.
او با اشاره به این موضوع که کارگران بلوچ و افغانستانی نیز به صورت «قاچاقی» در بند رجایی مشغول به کار بودهاند، گفت: «آنها از دیوارهای اسکله وارد میشوند و اصلا آمار مشخصی ندارند چه تعداد انسان آنجا مشغول کار است. بهخاطر اینکه گارد بندر پیداینشان نکند، خیلی مخفیکاری میکنند.»
این مخاطب ایراناینترنشنال درباره پرسنل اداری شرکت سینا که در جریان انفجار آسیب دیدهاند هم گفت ۲۳ نفر زن بودند که در ساختمان اصلی سینا در فاصله ۲۰۰ متری انفجار کار میکردند و «از آن ساختمان هیچکس حتی نگهبان و آبدارچی پیدا نشدند. حتی جنازههایشان را تحویل ندادهاند.»
این شهروند درباره رانندههای تریلرها و کمکرانندههای حاضر در زمان انفجار هم گفت در حدود ۸۰ دستگاه کامیون بودند و بعضیهایشان همسرشان نیز همراهشان بود.
این مخاطب ایراناینترنشنال در پایان با اشاره به اینکه در عصر روز حادثه در ششم اردیبهشت و چند ساعت بعد از انفجار، نیروهای حفاظت اطلاعات سپاه پاسداران به داخل اسکله رجایی هجوم بردند، گفت: «آنها تعدادی از کانتینرهایی که منفجر نشده بود را بهعلت اینکه در جهت موافق باد بودند و پشت آتش، با هر وسیلهای که پیدا شد به انتهای اسکله منتقل کردند و تعدادی از آنها را غرق کردند و تعدادی هم به محوطه شرکت مجموعه قرارگاه خاتمالانبیا سپاه پاسداران منتقل شد. حدود ۵۰ کانتینر ۶۰ فوتی معمولی و یخچالی.»
تا زمان تنظیم این گزارش، مقامات جمهوری اسلامی، کشته شدن ۷۰ تن و و مجروح شدن بیش از هزار و ۳۷۵ نفر را در جریان انفجار و آتشسوزی ششم اردیبهشت در بندر رجایی تایید کردهاند.
تصاویر ماهوارهای که به دست ایراناینترنشنال رسیده است، آثار انفجار را در یک محوطه ۵۰ هکتاری از بندر رجایی نشان میدهد. بخشی از تصویر به دلیل دود ناشی از انفجار قابل تشخیص نیست.
این تصاویر نشان میدهد محوطه سینا با گنجایش ۱۲ تا ۲۰ هزار کانتینر ۲۰ فوتی در بندر رجایی به طور کامل تخریب شده است.
محوطه شماره ۱ ، مربوط به محوطه شرکت توسعه خدمات دریایی و بندری سینا
محوطه سینا ۱۵ هکتار
تصاویر ماهوارهای نشان میدهد محوطه سینا، فضایی در حدود ۱۵ هکتار به طور کامل تخریب شده است. در تصاویر، کانتینرهای متلاشی شده به خوبی قابل شناسایی هستند. فاصله این منطقه تا در خروج و گیت کنترل اسکه حدود ۸۰۰ متر و تا اولین اسکله، ۱۴۰۰ متر است.
ساختمان اداری شرکت توسعه خدمات دریایی و بندری سینا، در ضلع شمال غربی محوطه به طور کامل متلاشی شده است.
ساختمان اداری شرکت توسعه خدمات دریایی و بندری سینا در ضلع شمال غربی محوطه
شرکت خزر قشم ۱۰ هکتار
در سمت غربی محوطه سینا، محوطه شرکت خزر قشم، به مساحت ۱۰ هکتار، تقریبا تخریب شده است. تصاویر نشان میدهد سقف سوله این شرکت که در فاصله حدودا ۵۰۰ متری کانون انفجار قرار دارد، به طور کامل متلاشی شده است.
محوطه شماره ۲: سقف سوله خزر قشم در مجاورت محوطه سینا به طور کامل تخریب شده است
محوطه اداری گمرک رجایی ۵ هکتار
در ضلع جنوبی محوطه سینا، ساختمانهای اداری بندر رجایی قرار گرفته است. محوطهای که تصاویر نشان میدهد تخریب شده تا فاصله ۳۰۰ متری در محوطه پارکینگ، این محوطه اگرچه تخلیه شده، اما آثار تکههای پرتاب شده، قابل مشاهده است.
همچنین تصاویر نشان میدهد در فاصله ۴۰۰ متر از کانون انفجار، سقف یک ساختمان در محوطه اداری ریزش کرده است.
محوطه شماره ۳: قسمت اداری بندر رجایی، آثار خرابی در پارکینگ و سقف ساختمانهای اداری مشهود است
در فاصله ۵۰۰ متری محوطه سینا و دیواره قطعه اونیک، واقع در ضلع شمالی محوطه سینا، آثار انفجار مشاهده میشود.
قطعه شماره ۴: محوطه اونیک در ضلع شمالی محوطه سینا با فاصله ۵۰۰ متری از کانون انفجار
طبق نقشهای که بندر رجایی منتشر کرده است، محوطه جانمایی شده برای نگهداری مواد خطرناک، که در تصویر با شماره ۵ مشخص شده است تا کانون انفجار حدود ۱۳۰۰ متر فاصله دارد.
محوطه شماره ۵: محل نگهداری مواد خطرناک
هیچ خرابی در محوطه نگهداری مواد خطرناک مشاهده نمیشود.
محوطه شماره ۶: مخازن نگهداری فرآوردههای نفتی
فاصله محوطه سینا، محل وقوع انفجار تا محوطههای نگهداری فرآوردههای نفتی و مخازن که با شماره ۶ در تصویر مشخص شده است، تنها حدود ۱۰۰۰ متر است، در صورت سرایت آتش به این محوطه، ممکن بود ابعاد انفجار به مراتب وخیمتر باشد.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، از ساعت ۱۵ شنبه، نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران کنترل کامل منطقه بندر رجایی، تاسیسات بندری و ساختمانهای گمرک مجاور را در دست گرفتهاند. به گفته منابع مطلع، حتی به نیروهای گارد حفاظت بندر و گمرک نیز اجازه حضور در این مناطق داده نشده است.
اطلاعات رسیده حاکی از آن است که نیروهای سپاه پاسداران از دسترسی صاحبان خودروهای پارکشده در پارکینگهای محدود بندر رجایی و گمرک جلوگیری میکنند.
در سطح شهر بندرعباس، حتی در مناطق شرقی دور از بندر رجایی، آلودگی هوا به حدی است که بوی سوختگی و سوزش بینی به طور گسترده احساس میشود.
مسیرهای خروجی شرقی و شمالی بندرعباس به دلیل موج گسترده خروج شهروندان با ترافیک سنگین مواجه شدهاند.
به گفته شهروندان، در لحظه نخستین انفجار لرزش زمین احساس شد و بسیاری آن را با وقوع یک زمینلرزه بزرگ اشتباه گرفتند.
بر اساس اطلاعات و تصاویر رسیده به ایراناینترنشنال، نیروهای امداد و نجات هنوز به محل اصلی انفجار شدید در بندر رجایی بندرعباس نرسیدهاند و شمار افراد مجروح و جانباخته در این رخداد بیش از آمار رسمی اعلام شده از سوی مسئولان جمهوری اسلامی است.
برخی منابع محلی در بندرعباس شمار جانباختگان این انفجار را دهها تن عنوان کردهاند و گفتهاند شدت انفجار آنقدر زیاد بوده که هنوز نتوانستهاند وارد محل انفجار شوند.
یک منبع مطلع با اشاره به اینکه آمارهای اعلام شده در خصوص شمار جانباختگان و مجروحان این رخداد واقعی نیست، به ایراناینترنشنال گفت آمارهای اعلام شده تنها مربوط به کسانی است که در محوطههای اطراف محل اصلی انفجار حضور داشتهاند.
یک منبع نزدیک به خانواده یکی از جانباختگان با ارسال تصویر و ویدیویی از محل این رخداد به ایراناینترنشنال گفت: «چرا جمهوری اسلامی اصرار دارد بگوید کسی کشته نشده یا شمار کمی کشته شدهاند.»
یکی از خانوادههای مجروحان نیز که مقابل در بیمارستانی در شهر بندرعباس حضور دارد، با ارسال ویدیویی به ایراناینترنشنال، شمار مجروحان را صدها تن عنوان کرد و گفت بیمارستانها اصلا امکانات ندارند و جوابگوی رسیدگی به این تعداد از مجروحان نیستند.
مخاطب دیگری ویدیویی به ایراناینترنشنال ارسال کرده که نشان میدهد پیکر همکارش در کنار کامیونها بر زمین افتاده است.
چند منبع دیپلماتیک به ایراناینترنشنال گفتند که عباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در سفر به چین حامل پیام ویژه کتبی علی خامنهای به شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، است که در آن تاکید شده نتایج گفتوگو با آمریکا لطمهای به مناسبات تهران و پکن وارد نخواهد کرد.
این منابع دیپلماتیک، که نخواستند نامشان فاش شود، به ایراناینترنشنال گفتند که رهبر جمهوری اسلامی در پیام خود به شی جین پینگ تاکید کرده است که این مذاکرات صرفا برای کاهش تنش با آمریکاست و نه تغییر سیاست «نگاه به شرق» جمهوری اسلامی.
خامنهای در پیام خود به شی گفته است در صورت بهدست آمدن هرگونه توافق با آمریکا، تهران به مفاد توافقنامه راهبردی ۲۵ ساله خود با پکن پایبند خواهد بود و روابط اقتصادی دو کشور ادامه خواهد یافت.
بهگفته این منابع، در این پیام تاکید شده است رویکرد «نگاه به شرق» جمهوری اسلامی در سیاست خارجی یک راهبرد اساسی است و تغییری در آن بهوجود نخواهد آمد.
عباس عراقچی، سهشنبه دوم اردیبهشت، و در آستانه دور سوم گفتوگوهای جمهوری اسلامی و آمریکا که قرار است روز شنبه شش اردیبهشت در عمان برگزار شود، به چین میرود.
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، پیش از برگزاری دور دوم گفتوگوها در رم، پایتخت ایتالیا، به مسکو سفر و با ولادیمیر پوتین و سرگئی لاوروف، رییسجمهوری و وزیر امور خارجه روسیه دیدار کرد. او در آن سفر حامل پیام کتبی مشابهی از سوی رهبر جمهوری اسلامی به ولادیمیر پوتین بود.
روسیه و چین متحدان جمهوری اسلامی هستند و تهران با هر دو کشور قراردادهای بلندمدت استراتژیکی امضا کرده که مفاد آنها علنی نشده است.
استیو ویتکاف، نماینده ویژه دونالد ترامپ رییسجمهوری آمریکا در خاورمیانه، که مذاکرات واشینگتن با تهران را رهبری میکند، پیش از دور سوم مذاکرات به روسیه سفر و با ولادیمیر پوتین دیدار میکند. او پیش از دور اول مذاکرات در عمان نیز به روسیه رفت و با پوتین گفتوگو کرد.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه دوشنبه، اول اردیبهشت، ضمن اعلام سفر عراقچی به پکن، با تاکید بر هماهنگیهای مستمر با شرکای راهبردی گفت: «طبیعی است که چین نیز در جریان آخرین تحولات مربوط به گفتوگوهای ایران و آمریکا قرار گیرد.»
منابع دیپلماتیک آگاه از متن پیام رهبر جمهوری اسلامی به رییسجمهوری چین به ایراناینترنشنال گفتند که عراقچی در سفر خود به چین میکوشد به این کشور اطمینان دهد که هرگونه توافق با ایالات متحده صرفا برای کاهش تنش با واشینگتن است نه تغییر رویکرد راهبردی جمهوری اسلامی.
بهگفته این منابع، رهبر جمهوری اسلامی درباره مذاکرات با آمریکا به رهبر چین گفته است تهران همیشه از ابزار دیپلماسی برای رفع تنش و بحران استفاده کرده است.
منابع دیپلماتیک به ایراناینترنشنال گفتند این پیام از آن جهت برای مقامات چین ارسال شده است که رهبر جمهوری اسلامی خواسته به طرف چینی اطمینان بدهد اتفاقی که پس از توافق برجام رخ داد، این بار اتفاق نخواهد افتاد و دولت کنونی مثل دولت وقت (دولت حسن روحانی) نخواهد کوشید رویکرد خود را از شرق به غرب تغییر دهد و با کشورهای غربی قراردادهای اقتصادی کلان امضا کند.
جایگاه کمرنگ ایران در طرح «کمربند و جاده» و حمایت چین و روسیه از امارات
این پیام در حالی ارسال شده که نقش ایران در طرح کلان «کمربند و جاده» چین (BRI) همچنان حاشیهای باقی مانده است. با وجود امضای توافق جامع راهبردی در سال ۲۰۱۶ و روابط سیاسی نزدیک، سرمایهگذاریهای چین در ایران بسیار کمتر از حد انتظار بوده است. بین سالهای ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۳ تنها دو قرارداد عمده امضا شده که یکی از آنها پس از خروج آمریکا از برجام لغو شد.
هرچند چین همچنان بزرگترین شریک تجاری ایران بهشمار میرود، اما شرکتهای چینی در سالهای اخیر قراردادهای بسیار پرسودتری با عربستان سعودی و امارات متحده عربی امضا کردهاند.
در همین حال، دولت ترامپ پس از روی کار آمدن، فشار اقتصادی علیه جمهوری اسلامی را افزایش داده و پالایشگاههای کوچک و مستقل چینی موسوم به «تیپات» (قوری) را هدف قرار داده است. این پالایشگاهها یکی از مسیرهای حیاتی فروش نفت ایران در دوران تحریم بودهاند.
چین همچنین در اوایل خردادماه سال ۱۴۰۲ در بیانیهای از مواضع امارات متحده عربی در قبال جزایر سهگانه ایران در خلیج فارس و تلاشهای امارات برای دستیابی به یک «راهحل مسالمتآمیز» برای این موضوع حمایت کرد.
پس از آنکه وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی سفیر چین در تهران را در اعتراض به «حمایت مکرر» پکن از «ادعاهای بیاساس» امارات احضار کرد، مائو نینگ، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، با رد اعتراض جمهوری اسلامی به بیانیه مشترک چین و امارات متحده عربی درباره جزایر سهگانه گفت: «موضع چین در مورد این سه جزیره ثابت است.»
نینگ روز دوشنبه ۱۳ خرداد ۱۴۰۳ در یک نشست خبری افزود: «چین از ایران و امارات میخواهد اختلافات خود را از طریق گفتوگو و رایزنی به صورت مسالمتآمیز حل کنند.»
علاوه بر چین، روسیه نیز در پرونده جزایر سهگانه از ایران حمایت نکرده است.
اوایل دی ماه سال ۱۴۰۲، در جریان نشست مشترک روسیه و کشورهای عربی که در ۲۹ آذر در مراکش برگزار شد، بیانیهای صادر شد که بار دیگر از مواضع ابوظبی درباره جزایر سهگانه تنب کوچک، تنب بزرگ و ابوموسی حمایت میکرد.
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، به نمایندگی از این کشور در این نشست حضور یافته بود.
روسیه و شش کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس در تابستان سال ۱۴۰۲ نیز در نشست مشترک خود در مسکو با صدور بیانیه مشترکی خواستار «ارجاع پرونده جزایر سهگانه به دیوان بینالمللی دادگستری به منظور حل و فصل این مساله مطابق با مشروعیت بینالمللی» شده بودند.
امارات متحده عربی که مدعی حاکمیت بر جزایر سهگانه تنب کوچک، تنب بزرگ و ابوموسی در خلیج فارس است، در دهههای گذشته، خواهان ارجاع موضوع به دیوان بینالمللی لاهه شده است.
ایران که در مقابل میگوید مسئله حاکمیتش بر جزایر بهطور قطعی و دائمی در سال ۱۹۷۱ مشخص شده، این درخواست را رد و تنها برای مذاکره «برای رفع سوءتفاهم» اعلام آمادگی کرده است.
بر اساس اطلاعات اختصاصی رسیده به ایراناینترنشنال، فردی که علی رازینی و محمد مقیسه، دو قاضی ناقض حقوق بشر در دیوان عالی کشور را به قتل رساند، فرشید اسدی، آبدارچی این مجتمع قضایی بود. او متولد سال ۱۳۷۲ بود.
پیشتر اطلاعاتی در خصوص ضارب این دو قاضی در فضای رسانهای منتشر شده بود. در این گزارشها نام او «فرشاد» و تاریخ تولدش سال ۱۳۶۵ اعلام شده بود، اما اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد این موارد نادرست بوده است.
این اطلاعات نشان میدهد فرشید اسدی، اهل شهرستان رزن در استان همدان، ابتدا در طبقه پنجم دیوان عالی کشور کار میکرد، اما پس از انتقال محل کار مقیسه به طبقه اول ساختمان، او هم همراه با مقیسه به این طبقه منتقل شد.
مقیسه و رازینی، ۲۹ دی در محل کار خود در دیوان عالی کشور با تیر جنگی هدف قرار گرفتند و کشته شدند.
بنا بر اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، در روز حادثه فرشید اسدی ابتدا وارد اتاق محافظ شد و پس از مجروح کردن او، به اتاق اصلی رفت و با یک گلوله و در دم، علی رازینی را که همراه دو قاضی دیگر در این اتاق (اتاق خودش) بوده، به قتل رساند.
در همین حین محمد مقیسه، معروف به ناصریان، اقدام به فرار از اتاق کرد اما اسدی ابتدا یک گلوله به دست او و سپس یک گلوله از پشت به او شلیک کرد.
گلوله دوم به قلب مقیسه خورد و او را کشت.
محمد مقیسه و علی رازینی
بر اساس جزییات تازهای که به ایراناینترنشنال رسیده، فرشید اسدی همچنین قصد داشته محمود تولیت، قاضی پیشین دادگاه انقلاب را هم هدف قرار دهد اما بهدلایل نامشخص منصرف شده و اقدام به شلیک به خودش کرده و جان باخته است.
نام این قاضی پیشتر در هیچ منبعی ذکر نشده نبود.
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال حاکی است در روزهای پس از این اتفاق، وزرات اطلاعات جمهوری اسلامی چند تن از اعضای خانواده اسدی از جمله پدر، عمو، دایی، دختر عمو و دختر خاله او را به تناوب بازداشت کرده است.
در این پرونده، بیژن کاظمی، زندانی سیاسی پیشین، از حدود ۱۰۰ روز پیش در بازداشت است و تاکنون جز یک مورد تماس کوتاه با خانواده در روزهای اول بازداشت، تماس دیگری با نزدیکان خود نداشته و از محل نگهداری او اطلاعی در دست نیست.
ایراناینترنشنال پیشتر گزارش داده بود مقامهای امنیتی قصد دارند از کاظمی اعتراف بگیرند که اسلحه ضارب را تامین کرده است.
پدر فرشید اسدی نیز برای قبول همدستی با پسرش در انجام این قتلها تحت فشار است.
مقامهای جمهوری اسلامی روایتهای متناقضی از چگونگی کشته شدن رازینی و مقیسه و انگیزه قتل این دو ناقض جدی حقوق بشر ارائه کردهاند.
روزنامه ایران ۳۰ دی با انتشار جزییاتی از چگونگی کشتهشدن این دو، با استناد به بررسیهای بازپرس و تیم بررسی صحنه جرم نوشت که از زمان حضور ضارب در شعبه تا خروج او از اتاق محل حمله، تنها ۱۳ ثانیه طول کشیده و در این مدت شش تیر بهصورت متوالی و رگباری شلیک شده است.
کشته شدن مقیسه و رازینی، واکنشهای بسیاری را بهویژه در میان زندانیان سیاسی پیشین برانگیخت.
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده جایزه نوبل صلح نیز در اینستاگرام خود نوشت: «قتل آنها نتیجه رفتار، رویهها و سرکوبهای دستگاه قضایی است. هر آنکه باد میکارد، طوفان درو میکند.»
