• العربية
  • English
Brand
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • پوسته
  • زبان
    • العربية
    • English
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به ولانت‌مدیا است.
volant media logo

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»: جامعه جهانی رابطه با ایران را به لغو اعدام‌ها مشروط کند

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۱۲:۰۰ (‎+۱ گرینویچ)

شصت‌وسومین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» با اعتصاب غذای زندانیان عضو این کارزار در ۳۸ زندان کشور ادامه یافت. این کارزار در بیانیه‌ای درباره خطر افزایش اعدام‌ها هشدار داد و از جامعه جهانی خواست هرگونه رابطه با جمهوری اسلامی را مشروط به لغو کامل مجازات اعدام در ایران کند.

زندانیان عضو کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»، سه‌شنبه ۱۹ فروردین برای شصت‌وسومین هفته در ۳۸ زندان کشور دست به اعتصاب غذا ردند.

اعضای این کارزار در بیانیه خود با اعلام نگرانی عمیق از افزایش خطر اجرای احکام اعدام علیه زندانیان سیاسی و عقیدتی، این احکام را قاطعانه محکوم کردند و نسبت به گسترش اعدام زندانیان محکوم به اعدام با اتهامات غیرسیاسی هشدار دادند.

آن‌ها ضمن قدردانی از حمایت‌های بین‌المللی، خواستار آن شدند که جامعه جهانی ادامه هرگونه رابطه یا معامله با جمهوری اسلامی را مشروط به لغو کامل مجازات اعدام کند.

از سوی دیگر ویدیوهای رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد گروهی از اعضای خانواده زندانیان سیاسی محکوم به اعدام، سه‌شنبه ۱۹ فروردین مقابل زندان اوین در تهران تجمع کردند.

حاضران در این تجمع، عکس‌هایی از زندانیان سیاسی محکوم به اعدام و پلاکاردهایی با شعارهای «نه به اعدام» و «لغو فوری حکم اعدام» به دست گرفتند.

پنجم فروردین و ماه‌های اسفند و بهمن نیز تجمعات مشابهی در مقابل زندان اوین در تهران و دیگر شهرهای ایران شکل گرفت.

اعضای کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در بخش دیگری از بیانیه خود با اشاره به این‌که صدور و اجرای احکام اعدام، با پایان تعطیلات نوروزی به شکل چشم‌گیری افزایش یافته است، یادآوری کردند که در روزهای اخیر، شمار زیادی از زندانیان از جمله ۱۰ زندانی در زندان قزل‌حصار برای اجرای حکم به قرنطینه منتقل شده‌اند و در خطر اعدام قریب‌الوقوع هستند.

آن‌ها با اشاره به رد درخواست اعاده دادرسی پخشان عزیزی، زندانی سیاسی کُرد محکوم به اعدام و متهم شدن کریم خجسته، زندانی سیاسی به اتهام «بغی» که می‌تواند مقدمه صدور حکم اعدام برای او باشد، هشدار دادند که جمهوری اسلامی بی‌اعتنا به فشارها و اعتراضات داخلی و بین‌المللی، همچنان به روند سرکوب و صدور احکام مرگ ادامه می‌دهد.

مازیار طاطایی، وکیل پخشان عزیزی، ۱۷ فروردین خبر داد که دیوان عالی کشور برای دومین بار درخواست اعاده دادرسی این زندانی سیاسی را رد کرده است.

ایران‌اینترنشنال همان روز در گزارشی نوشت کریم خجسته، فعال حوزه صنعت ماشین‌سازی که در زندان لاکان رشت در بازداشت به‌سر می‌برد، از سوی دستگاه قضایی جمهوری اسلامی با اتهام «بغی» مواجه شده است. این اتهام می‌تواند به صدور احکام سنگین نظیر اعدام بینجامد.

تصویری از تجمع ۲۸ اسفند خانواده‌های زندانیان سیاسی محکوم به اعدام
100%
تصویری از تجمع ۲۸ اسفند خانواده‌های زندانیان سیاسی محکوم به اعدام

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» با اشاره به صدور قطعنامه‌ پارلمان اروپا در محکومیت اعدام‌ها در ایران، تمدید ماموریت گزارشگر ویژه و هیات حقیقت‌یاب سازمان ملل برای یک سال دیگر و صدور قطعنامه محکومیت نقض حقوق‌ بشر در ایران از سوی شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، تاکید کرد که در این قطعنامه، دامنه ماموریت هیات حقیقت‌یاب از اعتراضات ۱۴۰۱ فراتر رفته و شامل سایر جنایات جمهوری اسلامی شده است.

اعتصاب غذای زندانیان عضو کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» از نهم بهمن ۱۴۰۲ با شدت گرفتن موج اعدام‌ها در ایران، با درخواست توقف صدور و اجرای این احکام، از سوی زندانیان سیاسی محبوس در زندان قزل‌حصار کرج آغاز شد.

در هفته‌های بعد، زندان‌های دیگری به این کارزار پیوستند و اکنون در شصت‌وسومین هفته، زندانیان محبوس در ۳۸ زندان سراسر ایران دست به اعتصاب غذا زده‌‌اند.

زندان‌های اراک، اردبیل، ارومیه، اسدآباد اصفهان، اوین، بانه، برازجان، بم، تبریز، تهران بزرگ، جوین، چوبین‌در قزوین، حویق تالش، خرم‌آباد، خورین ورامین، خوی، دستگرد اصفهان، دیزل‌آباد کرمانشاه، رامهرمز، رشت، رودسر، سپیدار اهواز، سقز، سلماس، شیبان اهواز، طبس، عادل‌آباد شیراز، قائم‌شهر، قزل‌حصار کرج، کامیاران، کهنوج، گنبدکاووس، مرکزی کرج، مریوان، مشهد، میاندوآب، نظام شیراز و نقده، زندان‌هایی هستند که به این کارزار پیوسته‌اند.

سازمان عفو بین‌الملل در گزارش سالانه خود درباره مجازات اعدام در سال ۲۰۲۴ که بامداد سه‌شنبه ۱۹ فروردین منتشر شد، اعلام کرد جمهوری‌ اسلامی با ۹۷۲ مورد اعدام، بیش از ۶۴ درصد کل اعدام‌های ثبت‌ شده در جهان را به خود اختصاص داده است.

Banner
Banner
Banner

پربازدیدترین‌ها

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
۱
اختصاصی

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

۲
تحلیل

حرکت روی لبه تیغ؛ تلاش پکن برای ایستادن در میانه جنگ

۳

تشدید شکاف میان آمریکا و بریتانیا در قبال ایران؛ ترامپ استارمر را به «حفاری نفتی» فراخواند

۴

گاردین: تهران با نزدیک شدن به اروپا می‌کوشد فشار را بر آمریکا افزایش دهد

۵

جی‌دی ونس: ما روشن گفته‌ایم چه می‌خواهیم، اکنون توپ در زمین جمهوری اسلامی است

Banner

انتخاب سردبیر

  • اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

    اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

  • وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است
    تحلیل

    وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است

  • فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

    فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

  • سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»
    روایت شما

    سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»

  • هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
    اختصاصی

    هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

  • پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

    پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

•
•
•

مطالب بیشتر

خبرگزاری وابسته به سپاه پاسداران: امیرعلی حاجی‌زاده ترور نشده

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۱۱:۳۹ (‎+۱ گرینویچ)

خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران،‌ نوشت که «ترور» امیرعلی حاجی‌زاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران،‌«شایعه» و با هدف «ایجاد رعب و اختلال در فضای روانی کشور» است.

این خبرگزاری وابسته به سپاه این مطلب را پس از آن منتشر کرد که در رسانه‌های اجتماعی مطالبی در خصوص ترور حاجی‌زاده منتشر شد.

فارس به نقل از «یک منبع آگاه» نوشت: «سردار حاجی‌زاده همچنان با اقتدار در حال انجام ماموریت‌های خود است و این‌گونه شایعات تنها نمایش مضحک دیگری از ناتوانی دشمن در مقابله با قدرت و هوشیاری ملت ایران است.»

فارس تاکید کرد «نه تروری رخ داده و نه حتی اقدامی به تروری صورت گرفته و اخبار منتشرشده توسط دشمن جنگ روانی است.»

عباس عراقچی: مستقیم بودن یا نبودن مذاکره در درجه اول اهمیت نیست

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۱۱:۰۶ (‎+۱ گرینویچ)

در پی ادامه واکنش‌ها به تناقض سخنان مقام‌های جمهوری اسلامی با اعلام ترامپ مبنی بر مستقیم بودن مذاکرات تهران و واشینگتن، عباس عراقچی، وزیر خارجه، گفت: «اهمیت شکل مذاکره، چه مستقیم و چه غیرمستقیم، به نظر من در درجه اول نیست.»

او افزود: «آنچه که واقعا اهمیت دارد، موثر بودن یا غیرموثر بودن مذاکرات، جدیت طرفین و نیات آن‌ها و اراده آن‌ها در رسیدن به توافق است.»

ترامپ اعلام کرد که مذاکرات به صورت مستقیم و در سطح بسیار بالا با ایران آغاز شده،‌ اما مقام‌های جمهوری اسلامی می‌گویند این مذاکرات غیرمستقیم است.

عراقچی در این زمینه گفت: «مذاکرات روز شنبه در عمان برگزار خواهد شد. این مذاکرات به صورت غیرمستقیم انجام خواهد گرفت و ما شیوه دیگری را برای مذاکره نمی‌پذیریم.»

وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی تاکید کرد: «ما شکل مذاکره را تابع مسائل مختلفی می‌دانیم و به همین دلیل مذاکرات غیرمستقیم را انتخاب کرده‌ایم. دلیل این انتخاب این است که مذاکراتی که آنها به‌ وسیله فشار و تهدید نکات خود را تحمیل کنند، در واقع دیکته کردن است و ما به این شیوه اعتقادی نداریم.»

وای‌نت: هدف ترامپ از دیدار با نتانیاهو، جلوگیری از کارشکنی او در مذاکره ایران و آمریکا بود

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۰۹:۳۰ (‎+۱ گرینویچ)

سایت وای‌نت در گزارشی نوشت اظهارات دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو پس از دیدار دوشنبه آن‌ها در کاخ سفید، فاش کرد که دلیل واقعی سفر شتاب‌زده نتانیاهو به واشینگتن، برخلاف تصور عده‌ای، آغاز مذاکرات آمریکا با ایران بوده، نه تعرفه‌هایی که بر کالاهای اسرائیلی اعمال شده است.

این رسانه سه‌شنبه ۱۹ فروردین نوشت که ترامپ می‌خواست در جلسه‌ای خصوصی، نتانیاهو را در جریان «مذاکرات سطح بالا با جمهوری اسلامی» قرار دهد؛ هم برای این‌که او غافل‌گیر نشود و هم برای این‌که مطمئن شود اسرائیل با اقداماتی نظیر حمله به ایران، در این روند کارشکنی یا مداخله نمی‌کند.

منابع دیپلماتیک در خاورمیانه پیش از این به ایران‌اینترنشنال گفتند نتانیاهو در جریان این سفر تلاش خواهد کرد دولت ترامپ را متقاعد به برچیدن کلیت برنامه غنی‌سازی‌ هسته‌ای در ایران کند.

وای‌نت گزارش داد که مذاکرات مستقیم واشینگتن و تهران، احتمالا چیزی نبود که نتانیاهو انتظار شنیدنش را داشت.

مقام‌های جمهوری اسلامی گفته‌اند حاضر به گفت‌وگوی مستقیم با آمریکایی‌ها نیستند و به ترامپ اعتماد ندارند اما به‌ نظر می‌رسد تهدیدهای رییس‌جمهوری آمریکا باعث شده است در نهایت پای میز مذاکره بیایند.

نتانیاهو شامگاه دوشنبه زمانی بیشتر خشنود شد که ترامپ مقابل دوربین رسانه‌ها گفت اگر مذاکرات شکست بخورد، «روز بسیار بدی» برای ایران خواهد بود.

ترامپ برخلاف جو بایدن، تهدید به اقدام نظامی را هم مطرح کرد. نتانیاهو این سخنان را با تایید و تکان دادن سر دنبال می‌کرد.

اما بر اساس گزارش وای‌نت، نتانیاهو در نهایت دست خالی به اسرائیل بازمی‌گردد: «نه تنها تعرفه‌ها فعلا باقی می‌مانند، بلکه ترامپ حتی به چهار میلیارد دلاری که ایالات متحده به عنوان کمک نظامی به اسرائیل می‌پردازد نیز اشاره کرد.»

در این دیدار دو جانبه، ترامپ از نخست‌وزیر اسرائیل بابت برداشتن گام‌هایی برای حذف تعرفه از کالاهای آمریکایی وارداتی به این کشور تمجید کرد و گفت کشورهای دیگر باید از این رویکرد منصفانه نسبت به آمریکا درس بگیرند.

بر اساس این گزارش، تنها چیزی که نتانیاهو با خود به همراه می‌برد، «وعده‌ای مبهم مبنی بر این است که گفت‌وگوها درباره تعرفه‌ها ادامه خواهد یافت».

این دیدار همچنین هیچ پیشرفتی در زمینه آزادی گروگان‌های باقی‌مانده در غزه به‌همراه نداشت و جز اشاره‌ای به «خشونت و بی‌رحمی شدید در نحوه برخورد حماس با گروگان‌ها»، ترامپ هیچ سخن مشخصی درباره توافقی که بتواند به آزادی آن‌ها منجر شود، مطرح نکرد.

وای‌نت نوشت که ترامپ بار دیگر احتمال انتقال بخشی از جمعیت غزه را مطرح و نتانیاهو او را قانع کرد کشورهایی وجود دارند که حاضرند فلسطینی‌هایی را که نوار غزه را ترک می‌کنند، بپذیرند.

ترامپ همچنین گفت که نمی‌فهمد چرا اسرائیل تصمیم گرفت این «قطعه زمین خارق‌العاده» را ترک کند و افزود شاید این تصمیم به‌خاطر وعده صلح بوده: «اما همه دیدیم نتیجه‌اش چه شد.»

در نهایت، ترامپ درباره ترکیه و نفوذ فزاینده‌اش در سوریه، گفت که رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه را دوست دارد و اگر اسرائیل مشکلی با او دارد، حاضر است کمک کند.

این نکته نشان می‌دهد که ایالات متحده تلاش خواهد کرد مانع از بروز درگیری میان دو کشور شود.

100%

ستاد امر به معروف اصفهان: ارسال پیامک به خانواده دختران درباره حجاب آن‌ها کاری معمولی است

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۰۹:۰۰ (‎+۱ گرینویچ)

در حالی‌ که قانون تازه حجاب اجباری هنوز ابلاغ نشده است، محسن مظاهری، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر اصفهان با حمایت از ارسال پیامک به خانواده زنان و دخترانی که در برابر حجاب اجباری نافرمانی مدنی می‌کنند، گفت که این اقدام یک کار معمولی است و درباره همه موضوعات انجام می‌شود.

مظاهری سه‌شنبه ۱۹ فروردین در گفت‌وگو با روزنامه هم‌میهن با حمایت از ارسال پیامک حجاب به خانواده زنان و دختران گفت: «تذکر دادن اول از همه حفظ حرمت افراد است. به صورت خیلی خصوصی و محرمانه به افراد تذکر داده می‌شود و کسی هم متوجه نمی‌شود.»

او در ادامه گفت: «این یک کار معمولی است و طبق قانون درباره همه موضوعات و نه‌ فقط این (حجاب) انجام می‌شود.»

این مقام حکومتی اضافه کرد:‌ «این یکی از موضوعاتی بود که خانواده‌ها واقعا ممنون‌دار بودند که رفتار خطای فرزندانمان را نمی‌دانستیم. ما آگاه شدیم و نسبت به اصلاح آن اقدام کردیم. فرقی نمی‌کند حتی برای آقا پسر زیر ۱۵ سال هم ارسال می‌شود.»

مظاهری پیش از این و در ۱۷ فروردین خبر داد که ستاد امر به معروف اصفهان در ایام نوروز به بیش از ۹۷ هزار و ۵۰۰ نفر در این استان تذکر حجاب داده است.

او افزود: «امر به معروف و نهی از منکر در ۲۳ نقطه اصفهان و ۵۰ نقطه استان با ۹ هزار و ۷۵۰ نفر-روز، به اجرا درآمد.»

بیشتر بخوانید: گشت ارشاد در خانه؛ چرا حکومت برای پدران پیامک حجاب می‌فرستد؟

این مقام ستاد امر به معروف اصفهان در بخش دیگری از گفت‌وگوی خود با هم‌میهن، استفاده از دوربین‌های تشخیص هویت را برای شناسایی زنانی که در برابر حجاب اجباری نافرمانی مدنی می‌کنند انکار کرد و گفت که در این مورد اصلا از دوربین استفاده نمی‌شود.

مظاهری در ادامه منکر ارسال پیامک حجاب از سوی ستاد امر به معروف اصفهان نیز شد و گفت: «این پیامک‌ها از سوی شوراهای امر به معروف و نهی از منکر ستاد هستند. مثلا شورای امر به معروف و نهی از منکر اداره آب، اداره گاز و ... به نیروی خود تذکر می‌دهد که رعایت کند.»

او در خصوص این موضوع که گفته بود ستاد امر به معروف اصفهان در ایام نوروز به بیش از ۹۷ هزار و ۵۰۰ نفر تذکر حجاب داده است، گفت تذکرها پیامکی نبوده و همکارانش به صورت حضوری در ۲۵ نقطه شهر و بیش از ۵۰ نقطه استان اصفهان حضور یافتند و به مردم تذکر دادند.

پیش از این و در ششم فروردین، سایت دیده‌بان ایران در گزارشی نوشت با وجود آن‌که هنوز قانون «عفاف و حجاب» ابلاغ نشده و ابلاغ و اجرای آن با تصمیم شورای عالی امنیت ملی متوقف شده است، در برخی شهرها مانند اصفهان این قانون در حال اجراست.

طبق این گزارش، دوربین‌های تشخیص هویت در برخی از معابر شهری نصب شده و پیامک حجاب برای زنانی که تن به حجاب اجباری نمی‌دهند، ارسال می‌شود.

۲۶ اسفند ۱۴۰۳، قاسم روانبخش، نماینده قم در مجلس، از اجرای «چراغ خاموش» قانون حجاب در برخی شهرها خبر داد و گفت: «اگر دولت این قانون را ابلاغ نکند، طبق قانون رییس مجلس باید آن را برای اجرا ابلاغ کند.»

محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، هفتم آذر ۱۴۰۳ اعلام کرد این قانون ۲۳ آذر برای اجرا به دولت ابلاغ خواهد شد اما این موضوع با گذشت بیش از چهار ماه هنوز محقق نشده است.

۱۴ اسفند، ۲۰۹ نماینده مجلس با امضای طوماری خطاب به قالیباف، خواستار ابلاغ این قانون شدند.

فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، ۱۳ اسفند خواستار لغو کامل و دائمی قانون حجاب اجباری و سایر قوانین تبعیض‌آمیز علیه زنان در ایران شد.

مجموعه حقوق بشری هرانا، ۲۹ اسفند در گزارشی درباره نقض حقوق بشر در ایران نوشت جمهوری اسلامی در سال ۱۴۰۳ با دست‌کم ۳۰ هزار و ۶۴۲ زن به دلیل رعایت نکردن حجاب اجباری برخورد کرده است.

با وجود تلاش حکومت برای سرکوب مخالفان حجاب اجباری، همچنان بسیاری از زنان از پوشیدن روسری و تن دادن به حجاب مورد نظر حکومت در خیابان‌ها و اماکن عمومی خودداری می‌کنند.

100%

خامنه‌ای تسلیم مذاکره مستقیم با ترامپ شد

۱۹ فروردین ۱۴۰۴، ۰۵:۳۳ (‎+۱ گرینویچ)
•
مراد ویسی

علی خامنه‌ای، که پیشتر مذاکره با ترامپ را "بی‌شرافتی" و "بی‌عقلی" خوانده بود، از موضع خود عقب‌نشینی کرده و به گفت‌وگوی مستقیم با آمریکا تن داده است. ترامپ گفته است این مذاکرات مستقیم هم‌اکنون در جریان است و قرار است ادامه یابد.

این تحول در شرایطی رخ می‌دهد که تنها دو ماه پیش خامنه‌ای با قاطعیت هرگونه مذاکره مستقیم با دولت ترامپ را رد کرده بود. اکنون، این چرخش آشکار در مواضع رهبر جمهوری اسلامی، نوعی عقب‌نشینی تحقیرآمیز به شمار می‌رود.

ورود دومین ناو هواپیمابر آمریکا، استقرار بمب‌افکن‌های B2 و B52 در منطقه و انتقال سامانه‌های دفاع موشکی پاتریوت از کره جنوبی به اسرائیل، نشانه‌هایی از آمادگی نظامی آمریکا برای مواجهه‌ای تهاجمی بودند.

این تغییر آرایش نظامی، همان‌گونه که ترامپ تأکید کرده، جمهوری اسلامی را تحت فشار جدی قرار داد تا به گفت‌وگوهای مستقیم تن دهد. دیپلماسی قایق‌های توپ‌دار در پی ورود دومین ناو هواپیمابر ایالات متحده به منطقه، جواب داد و خامنه‌ای تن به مذاکره داد.

دو ماه پیش، خامنه‌ای مذاکره با ترامپ را نه عاقلانه، نه شرافتمندانه، و نه هوشمندانه توصیف کرده بود، اما فشارهای فزاینده، از جمله تهدیدات جنگی و فشار حداکثری اقتصادی، سبب شد راهبرد جمهوری اسلامی تغییر کند.

ابتدا بحث از مذاکره غیرمستقیم مطرح شد، اما حال مشخص شده که گفت‌وگوی مستقیم در جریان است. حتی تا صبح روز دوشنبه، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی از آمادگی برای مذاکره غیرمستقیم خبر می‌داد و آن را تصمیمی «سخاوتمندانه» و «خردمندانه» توصیف می‌کرد.

این تغییر رویکرد خامنه‌ای را می‌توان با حکایتی از امام محمد غزالی مقایسه کرد؛ فقیهی که همواره علیه فرقه اسماعیلیه سخن می‌گفت تا آن‌که شبی یکی از پیروان این فرقه خنجری بر بستر او فروکوبید. پس از آن، غزالی سکوت پیشه کرد و دیگر استدلالی علیه آن‌ها نیاورد و گفت که «برهان قاطع را دیدم»؛ امروز نیز، خامنه‌ای در برابر "دیپلماسی قایق‌های توپ‌دار" آمریکا برهان قاطع دیده و عقب‌نشینی کرده است.

خامنه‌ای، که تا دو ماه پیش مذاکره با ترامپ را نشانه بی‌خردی و بی‌شرفی می‌دانست، پس از اعمال فشار حداکثری آمریکا برای قطع کامل صادرات نفت ایران، به‌ویژه هشدارها به شرکای تجاری جمهوری اسلامی مبنی بر توقف مبادلات اقتصادی، دریافت که دیگر نمی‌توان با روش‌های گذشته از فشارها گریخت.

با اعزام بمب‌افکن‌های راهبردی به منطقه و حملات سنگین به حوثی‌های یمن، یکی از متحدان منطقه‌ای جمهوری اسلامی، ترامپ پیام روشنی به تهران ارسال کرد: دوره مماشات پایان یافته است.

این تغییر موضع، نتیجه مستقیم تفاوت استراتژی ترامپ با رویکرد مماشات‌آمیز دولت بایدن است. در دوره بایدن، خامنه‌ای جسورتر شد، چرا که رییس‌جمهور آمریکا بارها تاکید کرده بود که قصد جنگ با جمهوری اسلامی را ندارد. همین امر موجب حملات مکرر حشد الشعبی به پایگاه‌های آمریکایی شد، بدون آن‌که واکنش متقابل جدی‌ای از سوی دولت بایدن صورت گیرد.

اما ورود ترامپ به کاخ سفید، شرایط را تغییر داد. برخلاف بایدن، ترامپ همزمان با فشار نظامی، خواهان توقف کامل برنامه هسته‌ای، تعطیلی برنامه موشکی و پایان حمایت تهران از گروه‌های نیابتی نظیر حزب‌الله، حماس، حوثی‌ها و شبه‌نظامیان عراق شد. این مطالبات برای خامنه‌ای بسیار دشوار است، چرا که او تاکنون مذاکره درباره توان موشکی را غیرممکن اعلام کرده و حضور منطقه‌ای را بخشی از سیاست دفاعی نظام دانسته است.

خامنه‌ای حالا وارد مرحله‌ای شده که مذاکره مستقیم با آمریکا را پذیرفته، آن‌هم در شرایطی که خواسته‌های طرف مقابل، نه به محدودسازی بلکه به تعطیلی کامل برنامه‌های راهبردی جمهوری اسلامی معطوف است. این نوع مذاکره، از نگاه ترامپ، نه توافقی محدود مانند برجام، بلکه نوعی تسلیم و از موضع دیکته کردن است.

پیش از این، ترامپ بارها اعلام کرده بود که توافق هسته‌ای گذشته به‌درد نمی‌خورد، چرا که به جمهوری اسلامی اجازه داد با بهره‌گیری از اموال آزاد شده از سوی دولت اوباما، به حمایت‌های منطقه‌ای خود ادامه دهد. اکنون، با بازگشت ترامپ و رویکرد سخت‌گیرانه‌اش، جمهوری اسلامی با انتخابی دشوار روبرو شده است: یا تسلیم کامل، یا مواجهه با گزینه نظامی.

در نهایت، هرچند خامنه‌ای در ظاهر بر حفظ عزت نظام پافشاری می‌کند، اما واقعیت صحنه، آن‌گونه که ترامپ نشان داده، حاکی از عقب‌نشینی‌ جدی و تحقیرآمیز خامنه‌ای است. این چرخش، شاید مهم‌ترین تحول دیپلماتیک جمهوری اسلامی در سال‌های اخیر باشد.

خامنه‌ای می خواست مذاکرات پنهانی باشد اما ترامپ آن را علنی کرد. خامنه‌ای نشان داد به جای گوش سپردن به مطالبات مردم خود و حتی به جای گوش دادن به خواسته پزشکیان رییس جمهور نظام برای مذاکره؛ وقتی تغییر راهبرد می‌دهد که پای فشار و زور یک رهبر خارجی در میان باشد.