پزشکیان در روسیه: بریکس نباید صرفا یک «باشگاه گفت‌وگو» باشد

لوید آستین، وزیر دفاع ایالات متحده، روز چهارشنبه در یک سخنرانی در رم، گفت اگر همان‌طور که اوکراین اعلام کرده است کره شمالی برای جنگ در کنار روسیه در اوکراین آماده می‌شود، مساله بسیار بسیار جدی خواهد شد.

او به خبرنگاران گفت که شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد نیروهای کره شمالی در روسیه حضور دارند اما باید دید که آنها چه کار خواهند کرد.

در همین حال مقامات کره جنوبی نیز گفتند که کره شمالی سه هزار سرباز به روسیه فرستاده است و انتظار می‌رود هزاران نیروی دیگر نیز به روسیه اعزام شوند.

قانونگذاران کره جنوبی پس از اطلاع‌رسانی از سوی آژانس اطلاعات ملی کره جنوبی به خبرنگاران گفتند که پیونگ یانگ قول داده بود که در مجموع حدود ده هزار سرباز به روسیه اعزام کند و انتظار می‌رود استقرار آنها تا دسامبر تکمیل شود.

پارک سون وون، یکی از اعضای کمیته اطلاعات پارلمانی پس از جلسه توجیهی گفت: «نشانه‌هایی از آموزش نیروهای نظامی در داخل کره شمالی در ماه های سپتامبر و اکتبر کشف شد.»

به گزارش رویترز، به‌نظر می‌رسد که این نیروها اکنون در چندین مرکز آموزشی در روسیه پراکنده شده‌اند و در حال تطبیق با محیط محلی هستند.

وزیر دفاع آمریکا همچنین گفت که اگر نیروهای کره شمالی به روسیه اعزام شده باشند، نشانه دیگری از این واقعیت هستند که روسیه در تامین نیروی انسانی خود برای ادامه جنگ مشکل دارد.

مسکو پیشتر ادعاهای سئول در مورد استقرار نیروهای کره شمالی را «خبر جعلی» خوانده بود. نماینده کره شمالی در سازمان ملل نیز روز دوشنبه این خبر را «شایعات بی اساس» خواند.

مسکو و پیونگ یانگ همچنین نقل و انتقال تسلیحات بین دو کشور را رد کرده‌اند، اما متعهد شده اند که روابط نظامی خود را تقویت کنند. دو کشور در ماه ژوئن یک معاهده دفاعی متقابل امضا کردند.

آژانس اطلاعات ملی سئول روز جمعه اعلام کرده بود که کره شمالی حدود ۱۵۰۰ پرسنل نیروی ویژه را با کشتی به روسیه فرستاده است و احتمالا آنها پس از آموزش و سازگاری برای نبرد، در اوکراین مستقر خواهند شد.

ولودیمیر زلنسکی، رییس‌جمهوری اوکراین نیز کره شمالی را متهم کرده است که قصد دارد ده هزار سرباز خود را به جبهه‌های جنگ در اوکراین اعزام کند.

او روز سه‌شنبه، اول آبان، از متحدانش خواست به این مساله واکنش نشان دهند.

آلمان روز چهارشنبه کاردار کره شمالی در برلین را به‌دلیل نگرانی در مورد استقرار نیروهای این کشور در اوکراین احضار کرد.

وزارت خارجه آلمان گفت: «اگر گزارش‌های مربوط به اعزام سربازان کره شمالی در اوکراین صحت داشته باشد و اگر کره شمالی اکنون با سربازان خود از جنگ تجاوزکارانه روسیه در اوکراین حمایت می‌کند، این امر، موضوعی جدی و نقض قوانین بین‌المللی خواهد بود.»

روز سه‌شنبه دفتر ریاست‌جمهوری کره جنوبی نیز خواستار خروج فوری نیروهای شمالی از روسیه شد و هشدار داد که اگر روابط نظامی بین کره شمالی و روسیه بیش از این گسترش یابد، ممکن است به فکر تامین سلاح‌های مرگبار برای اوکراین باشد.

سرویس اطلاعات ملی کره جنوبی هفته گذشته اعلام کرد که با سرویس اطلاعاتی اوکراین همکاری داشته و از فناوری تشخیص چهره برای شناسایی افسران کره شمالی در منطقه دونتسک در شرق اوکراین که از نیروهای روسی برای شلیک موشک‌های کره شمالی حمایت می‌کنند، استفاده کرده است.

بر اساس گزارش تایمز، شواهد نشان می‌دهند تهران با الگوبرداری از تاکتیک‌های موساد، رویکرد جدیدی را در عملیات‌های جاسوسی خود در پیش گرفته است. مقامات امنیتی و قضایی اسرائیل به تازگی از کشف شبکه‌ای از جاسوسان خبر داده‌اند که با دریافت مبالغ هنگفت در قالب ارز دیجیتال، اطلاعات حساس نظامی را در اختیار تهران قرار می‌داده‌اند.

پایگاه هوایی نِواتیم که به تازگی هدف موشک‌های بالستیک سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار گرفت، پایگاه آموزش نظامی گولانی که در آن چهار سرباز در حمله پهپادی حزب‌الله کشته شدند و همچنین موقعیت باتری‌های سامانه‌های پدافند هوایی گنبد آهنین، از جمله مراکز نظامی‌ای بودند که به وسیله شبکه جاسوسان تهران شناسایی شدند.

کشف شبکه جاسوسی در اسرائیل

شین بت (سازمان اطلاعات داخلی) و پلیس اسرائیل پس از تحقیقات گسترده، هفت نفر از ساکنان یهودی شهر حیفا را دستگیر کردند. در میان دستگیرشدگان، یک سرباز فراری و دو فرد زیر ۱۸ سال نیز حضور داشتند. طبق اظهارات دادستان، برخی از این افراد به مدت دو سال به جاسوسی مشغول بوده‌اند.

این دستگیری‌ها در شرایطی صورت می‌گیرد که تنش‌های اطلاعاتی در منطقه خاورمیانه رو به افزایش است و اسرائیل خود را برای واکنش به حملات موشکی اخیر جمهوری اسلامی آماده می‌کند.

روز جمعه ۲۷ مهر، اسناد بسیار محرمانه‌ای از ایالات متحده که شامل جزییات تمرینات نظامی اسرائیل برای اجرای حملات تلافی‌جویانه علیه جمهوری اسلامی بود، در یک حساب تلگرام نزدیک به حکومت ایران منتشر شد.

این اتفاق در شرایطی رخ داده که «به نظر می‌رسد تهران با هدف‌گیری افراد بی‌خانمان، معتادان و بزهکاران، موفق به جذب ده‌ها نفر در خاک اسرائیل شده‌» است.

بر همین اساس و به گزارش تایمز، یک مرد ۳۵ ساله به نام ولادیمیر وارخوفسکی هفته گذشته در تل‌آویو بازداشت شد. گزارش‌ها حاکی از آن است که او در ازای دریافت ۱۰۰ هزار دلار برای قتل یک دانشمند اسرائیلی، اقدام به تهیه سلاح کرده‌ بود.

چند روز پیش نیز دو نفر به نام‌های ولادیسلاو ویکتورسون ۳۰ ساله و پارتنر او، آنا برنشتاین ۱۸ ساله، دستگیر شدند. این دو متهم هستند که در ازای دریافت ۲۰ دلار برای هر شعارنویسی علیه بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در برخی مناطق اسرائیل اقدام به دیوارنویسی کرده‌اند.

ماه گذشته نیز پرونده مهم‌تری مطرح شد که مربوط به موتی ممان، بازرگان ۷۲ ساله اسرائیلی بود. او که به ایران سفر کرده‌ بود، برای مشارکت در طرح ترور نتانیاهو، درخواست یک میلیون دلار کرده‌ بود.

جاسوس برای استخدام

به گزارش تایمز، به نظر می‌رسد تهران با الگوبرداری از عملیات‌های اخیر موساد، رویکرد جدیدی در پیش گرفته و با پیشنهاد پاداش‌های مالی کلان، در پی جذب همکار است.

در مقابل، موساد که زمانی با عملیات دستگیری آدولف آیشمن در آرژانتین در سال ۱۹۶۰ شهرت جهانی یافت، امروز کمتر به دنبال شکار نازی‌ها در آمریکای جنوبی است. این سازمان در سال‌های اخیر، موفقیت‌های چشمگیری در انجام عملیات‌های خرابکارانه و ترور در تهران داشته است.

یوسی کوهن، رییس پیشین موساد، سه سال پیش در یک مصاحبه جنجالی، جزییات نادری را از عملیات‌های این سازمان در ایران افشا کرد.

او فاش کرد که در سرقت سال ۲۰۱۸ از بایگانی برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی، ۲۰ مامور غیراسرائیلی مشارکت داشته‌اند.

بن سبتی، یهودی ۵۲ ساله متولد تهران، در گفت‌وگو با تایمز می‌گوید: «برای ایرانیانی که تحت فشارهای حکومت هستند، طبیعی است که به سراغ موساد یا سی‌آی‌ای بروند و در ازای پول، اطلاعاتی را در اختیارشان بگذارند. برای نمونه، چیزی را جاسازی کنند یا از همسایه‌ای که ممکن است دانشمند [حکومتی] یا از فرماندهان سپاه پاسداران باشد، عکس بگیرند.»

او می‌افزاید: «میلیون‌ها ایرانی آماده همکاری با اسرائیل هستند. در شرایطی که کسی درآمد مناسبی ندارد و قیمت مسکن سر به فلک کشیده، وضعیت شبیه روزهای پایانی شوروی شده‌ است. چرا باید با حقوق ناچیز کارگری کرد وقتی می‌توان جاسوس شد؟»

سبتی که مشاور ارتش اسرائیل در تولید محتوای فارسی و همچنین مشاور در ساخت سریال «تهران» است، درباره این سریال می‌گوید: «این مجموعه تلویزیونی اسرائیلی که داستان یک یهودی ایرانی‌تبار را روایت می‌کند که برای جاسوسی به نفع موساد به زادگاهش بازمی‌گردد، بیشتر بر پایه تخیل ساخته شده‌ است تا واقعیت.»

بر اساس گزارش تایمز، از عملیات‌های مشهور موساد در ایران می‌توان به ترور یک دانشمند هسته‌ای با استفاده از سلاح خودکار کنترل از راه دور (محسن فخری‌زاده)، نفوذ با بدافزار به شبکه رایانه‌ای تاسیسات هسته‌ای جمهوری اسلامی (استاکس‌نت) و همچنین انفجار در محل اقامت اسماعیل هنیه، رییس دفتر سیاسی حماس، در خانه‌ای امن در تهران اشاره کرد.

موساد همچنان به عنوان یکی از قدرتمندترین سازمان‌های اطلاعاتی جهان، موفقیت‌های چشمگیری در خاک ایران داشته است. از ترور دانشمندان هسته‌ای با استفاده از فن‌آوری‌های پیشرفته گرفته تا خرابکاری در تاسیسات هسته‌ای و نفوذ در ساختارهای امنیتی، همگی نشان از توانمندی بالای این سازمان دارند.

نفوذ سرویس‌های اطلاعاتی اسرائیل در حکومت ایران به حدی بوده است که زمانی محمود احمدی‌نژاد، رییس‌جمهوری سابق در دولت‌های نهم و دهم، فاش کرد رییس سازمان ضدجاسوسی کشور که مسئولیت مقابله با نفوذ جاسوسان را بر عهده داشته، خود جاسوس دوجانبه موساد از آب درآمده است.

این در حالی است که جمهوری اسلامی به طور مستمر افراد مظنون به خیانت را اعدام می‌کند.

در هفته‌های گذشته، سهولت عملیات اسرائیل در ترور سید حسن نصرالله، دبیرکل حزب‌الله لبنان، بار دیگر گمانه‌زنی‌ها درباره نفوذ و خیانت در تهران را افزایش داده است.

اسماعیل قاآنی، فرمانده ۶۷ ساله نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، به مدت سه هفته در انظار عمومی دیده نشد که این غیبت طولانی، شایعاتی را درباره بازداشت و بازجویی از وی به اتهام جاسوسی دوجانبه به همراه داشت.

قاآنی سرانجام هفته گذشته در مراسم تشییع پیکر یکی از فرماندهان عالی‌رتبه سپاه پاسداران (عباس نیلفروشان) که همراه نصرالله در بیروت کشته شد، حضور یافت و در مقابل دوربین‌ها اشک ریخت.

تهران نیز گزارش‌های مربوط به جاسوسی قاآنی برای موساد را رد کرد.

اگر باید شلیک کنی، اول تو شلیک کن!

در قلب تل‌آویو، رستوران‌ها قورمه‌سبزی، خورش سنتی ایرانی با ترکیب سبزیجات معطر، گوشت و لیمو امانی را در ظروف بخارپز سرو می‌کنند و آن را با ترشی و ارده اسرائیلی همراه می‌کنند.

به گزارش تایمز، بر دیوار شلوغ یک رستوران، در میان همهمه مشتریان، تصویری از محمدرضا شاه و همسرش فرح پهلوی، با تاج‌های درخشان خودنمایی می‌کند.

یوآو ۳۵ ساله که خانواده‌اش از اصفهان به اسرائیل مهاجرت کرده و رستورانی ایرانی در بازار لوینسکی راه‌اندازی کرده‌اند، به تایمز می‌گوید: «هویت من آمیزه‌ای از ایرانی و اسرائیلی است. من به هر دو فرهنگ تعلق خاطر دارم.»

پس از انقلاب سال ۱۳۵۷ ایران، ده‌ها هزار یهودی ایرانی که در دوران پهلوی از آزادی‌های مذهبی برخوردار بودند، کشور را ترک کردند و اکنون شمار یهودیان ایران از ۸۰ هزار نفر در آستانه انقلاب ۵۷ به حدود ۱۰ هزار نفر رسیده‌ است. با این حال، جامعه یهودیان ایران همچنان بزرگ‌ترین جمعیت یهودی خاورمیانه در خارج از اسرائیل به شمار می‌رود.

در این میان، جامعه یهودیان ایرانی در موقعیتی حساس قرار دارد. مقامات جمهوری اسلامی تلاش می‌کنند از این اقلیت مذهبی برای عملیات‌های روانی علیه اسرائیل استفاده کنند، در حالی که ارتباطات خانوادگی این جامعه با اسرائیل گاه زمینه‌ساز عملیات‌های جاسوسی می‌شود. این وضعیت پیچیده، یهودیان ایرانی را در موقعیتی دشوار قرار داده است که می‌تواند پیامدهایی جدی برای آینده این جامعه داشته باشد.

رژیم تهران همواره می‌کوشد از اقلیت یهودی ایران به عنوان ابزاری تبلیغاتی علیه اسرائیل بهره‌برداری کند؛ از جمله با انتشار تصاویری از اعتراض‌های این جامعه به واکنش اسرائیل در برابر حمله هفتم اکتبر حماس و وادار کردن آن‌ها به همکاری در فعالیت‌های پنهانی و عملیات روانی علیه این کشور.

یکی از نمونه‌های اخیر این تنش‌ها به سال گذشته بازمی‌گردد؛ هنگامی که شین بت یک شهروند یهودی ایرانی را که در ظاهر برای دیدار خویشاوندان به اسرائیل رفته بود، بازداشت کرد. پس از آن که تجهیزات جاسوسی در جعبه دستمال کاغذی همراه او کشف شد، این فرد به ایران بازگردانده شد.

ایرانی‌-اسرائیلی‌ها اغلب خود را میان دو قدرت نظامی خاورمیانه گرفتار می‌بینند.

حنا جهانفروز (مهرنوش)، خواننده ۵۳ ساله ساکن تل‌آویو در این باره به تایمز می‌گوید: «همیشه در فیس‌بوک و اینستاگرام پیام‌هایی از مردم دریافت می‌کنم. برخی می‌نویسند لطفا ما را نجات دهید. برخی می‌گویند به بی‌بی (نتانیاهو) بگو ادامه دهد و عده‌ای هم می‌نویسند ان‌شاءالله رژیم تغییر می‌کند و شما می‌توانید بیایید اینجا کنسرت بگذارید.»

خانواده یهودی او که اهل تهران بودند، در سال ۱۳۶۳ برای گریز از رژیم، از مرزهای کوهستانی به پاکستان گریختند.

ترانه‌های فارسی او که سرشار از مضامین عرفانی است، در زادگاهش طرفداران بسیاری دارد و ایرانیان پیوسته درخواست شنیدن آن‌ها را دارند.

برخی هم می‌گویند که او با موساد در ارتباط است.

جهانفروز با وجود عشق عمیقی که به مردم ایران دارد، از شیوه رویارویی اسرائیل با تهدید جمهوری اسلامی پس از حمله موشکی اخیر حمایت می‌کند.

او می‌گوید: «در زمان ضرورت، حمله پیش‌دستانه بهترین دفاع است.»

علی یرلی‌کایا، وزیر کشور ترکیه، ساعاتی پس از این حمله اعلام کرد که تعداد کشته‌های حمله به پنج نفر و تعداد کل مجروحان به ۲۲ نفر افزایش یافته است.

پیشتر خبرگزاری آناتولی ترکیه گزارش داده بود که انفجار مهیبی در مقر «صنایع هوانوردی و فضایی ترکیه» در آنکارا رخ داده است.

این حمله در زمانی رخ داده که رجب طیب اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه، برای شرکت در نشست بریکس به کازان روسیه سفر کرده است.

ولادیمیر پوتین، رییس‎‌جمهوری روسیه، دقایقی قبل از دیدار با رجب طیب اردغوان، این حمله را محکوم کرد.

رییس‌جمهوری ترکیه نیز با تشکر از محکومیت این حمله از سوی روسیه گفت:«ما چهار شهید و ۱۴ مجروح داریم. من این حمله شنیع تروریستی را محکوم می‌کنم و از خداوند برای شهدا آرزوی رحمت دارم.»

در همین حال، سفارت آمریکا در ترکیه با انتشار بیانیه‌ای این حمله را محکوم و تاکید کرد که واشینگتن در کنار متحد خود، ترکیه، ایستاده است.

مارک روته، دبیرکل ناتو، نیز با انتشار پستی در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد که پس از این حمله «تروریستی» با رجب طیب اردوغان صحبت کرده است.

او افزود: «موضع ناتو روشن است: ما در کنار ترکیه ایستاده‌ایم.»

پس از حمله تروریستی در آنکارا، رئیس شورای عالی رادیو‌ و‌ تلوزیون ترکیه از «ممنوعیت پخش» در این زمینه خبر داد.

هم‌زمان دسترسی به شبکه‌های اجتماعی در ترکیه با مشکل روبه‌رو شده است.مقامات رسمی هنوز در مورد این مشکل اظهار نظر نکرده‌اند.

به گزارش آناتولی، هم‌زمان با انفجارهای مهیب، صدای تیراندازی در این منطقه نیز شنیده شده است.

رسانه‌های ترکیه به نقل از مقام‌های این کشور خبر داده‌اند که در حمله به مقر صنایع هوانوردی و فضایی ترکیه در آنکارا، دست‌کم سه نفر کشته و پنج نفر زخمی شده‌اند.

علت انفجار و تیراندازی هنوز مشخص نیست ولی برخی رسانه‌ها نوشته‌اند که یک حمله انتحاری در مرکز صنایع هوانوردی و فضایی ترکیه رخ داده است.

خبرگزاری آناتولی گزارش داد پس از شنیده شدن صدای انفجار و شلیک گلوله در تاسیسات «صنایع هوانوردی و فضایی ترکیه»، موسوم به TUSAŞ، در منطقه قهرمانکازان از استان آنکارا، نیروهای امنیتی، آتش نشانی و تیم پزشکی به منطقه اعزام شدند.

در همین حال، برخی از رسانه‌های ترکیه با انتشار تصاویری خبر داده‌اند که در این حمله، عده‌ای نیز به گروگان گرفته شده‌اند.

روزنامه صباح نیز گزارش داده است که درگیری‌ها در مرکز صنایع هوانوردی و فضایی ترکیه همچنان ادامه دارد و هلیکوپترهای عملیات ویژه ژاندارمری به محل اعزام شده‌اند.

این خبر در حال به‌روز شدن است.

اول مهر ۱۴۰۳ و یک روز پس از انفجار معدن معدنجوی طبس، قاسم خرمی، رییس مرکز رسانه و ارتباطات وزارت صمت خبر داد که «به دستور وزیر صنعت، معدن و تجارت فعالیت معدن معدنجو متوقف شده» است.

در این انفجار بیش از ۵۰ نفر از کارگران این معدن کشته شدند. یک‌ ماه پس از این حادثه و در اول آبان ۱۴۰۳، مجلس شورای اسلامی در گزارشی اعلام کرد تجمع تدریجی گاز به دلیل تهویه ناکافی و نبود زهکشی مناسب، از دلایل اصلی انفجار معدن معدنجو بوده است.

بر اساس گزارش مجلس، وزارت‌ تعاون، کار و رفاه اجتماعی، وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت)، سازمان نظام مهندسی معدن، دارنده مجوز یا پروانه بهره‌برداری از معدن، کارفرما، مسئول ایمنی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، متهم به تخلف، سوء مدیریت و عدم اجرای وظایف قانونی محوله در این حادثه به شمار می‌روند.

در این گزارش آمده است وظیفه نظارت بر معادن بر عهده دفتر مسوول بازرسی و ایمنی بر معادن بوده که در دولت ابراهیم رئیسی منحل و به معاونت بهره‌برداری سپرده شده است.

گزارش مجلس تاکید کرده است اگر آموزش‌های لازم و کاملی به کارگران، کارفرما و بازرسان داده شده بود، احتمالا می‌شد از افزایش تلفات انسانی جلوگیری کرد.

در ادامه تایید شده است که کارگران پیش از وقوع حادثه انتشار بوی گاز را خبر داده بودند و در صورت توجه به این هشدارها و توقف فعالیت معدن، احتمال جلوگیری از وقوع حادثه بیشتر می‌بود اما این هشدارها مورد توجه قرار نگرفت و درباره آن اطلاع‌رسانی نشد.

در زمان بروز این فاجعه، کارگران نجات یافته از انفجار معدن گفتند یک هفته قبل از انفجار، استادکار از پیمانکار خواسته بود تا به دلیل وجود گاز، نیروها را داخل نفرستند اما پیمانکار نیرو‌ها را تهدید به اخراج کرده و کارگران مجبور شده بودند داخل بروند.

در حالی که دولت چهاردهم بارها خبر داده پیگیری پرونده‌های روزنامه‌نگاران را متوقف کرده و شکایات مطرح شده علیه آن‌ها را پس گرفته است، روایاتی که روزنامه‌نگاران ارائه می‌دهند خلاف ادعای این دولت است.

در این گزارش شماری از این روایت‌ها ارائه شده است.

استرس روزانه

ح. که پیش از این روزنامه‌نگار بوده، ‌بیش از چهار سال است دیگر در هیچ رسانه‌‌ای فعالیت نمی‌کند.

او که اکنون برای امرار معاش آشپزی می‌کند، می‌گوید بازجویش همچنان با او تماس می‌گیرد و درباره همه جزییات زندگی‌اش باید به او پاسخ دهد.

ح. ‌می‌گوید وقتی تلفنش زنگ می‌خورد و شماره روی آن نمی‌افتد، ناخودآگاه استرس می‌گیرم: «بار آخر که بازجو تماس گرفت با صدای برافروخته گفت این عکس بی‌حجاب با دامن را برای چی منتشر کردی؟ چرا کلمه رژیم صهیونیستی را در پستت به اسرائیل تغییر دادی؟ این پست را حذف کن و متنی را که برایت می‌فرستم باز‌نشر کن!»

به گفته ح.، وقتی او حاضر به انتشار پست مورد نظر نشده، یک هفته بعد به دادسرای مقدس احضار و صفحه اینستاگرامش مسدود شده است.

ایران‌اینترنشنال روز ۱۹ مهر در گزارشی خبر داد شماری از روزنامه‌نگاران و فعالان مدنی و سیاسی در ماه‌های گذشته و پس از قطع سیم‌کارت‌های خود با دریافت ابلاغیه‌هایی به نهادهای امنیتی و واحدهای دادسرا احضار و بازجویی شده‌اند.

بر اساس اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال، برخی از این افراد با دستور ماموران امنیتی و بازپرس‌های دادسراها به خصوص در دادسرای اوین، ناچار به حذف پست‌های خود و انتشار مطالبی بر خلاف عقایدشان در شبکه‌های اجتماعی شدند.

رفتن و دور شدن

الف. روزنامه‌نگاری که به یکی از شهرهای شمال کشور نقل مکان کرده نیز تجربه‌ای مشابه ح. دارد:‌ «وقتی بازجو تماس گرفت، گفت بیا پایین. شوکه از پنجره بیرون را نگاه کردم و دیدم کنار ماشینی ایستاده است. همه حرف بازجو این بود که باید تمام ارتباطاتم را با همکاران قدیمی -چه در داخل و چه در خارج از ایران- قطع کنم تا دست از سرم بردارد.»

او تاکید می‌کند که هدف تهدید بازجو قرار گرفته است: «من را تهدید کرد و گفت فکر کردید دولت عوض شده قرار است چه اتفاقی بیفتد؟ این ماییم که تصمیم می‌گیریم چه کسی نفس بکشد و چه‌طور نفس بکشد.»

همراهی مدیران مسئول و بازجویان

ش. با تمام محدودیت‌ها همچنان در یکی از رسانه‌های داخلی مجبور به کار است.

او می‌گوید که مدیر مسئول روزنامه بعد از بازداشت اولش به او گفته است اگر می‌خواهد کارش را از دست ندهد، باید آن چیزی که از او خواسته می‌شود انجام بدهد.

این روزنامه‌نگار می‌گوید که مدیر مسئول به او گفته قرار نیست به خاطرش روزنامه تعطیل شود.

ش. درباره تماس بازجو هم می‌گوید: «بازجو در تماسی به من گفت اگر متن‌هایی را که برایم ارسال می‌شود در شبکه‌های اجتماعی منتشر کنم، می‌توانم مطالب انتقادی هم منتشر کنم. او گفت که البته خط قرمز، رهبری است.

به گفته الف. که در یکی از رسانه‌ها به شکل آزاد کار می‌کند و در تپسی هم مشغول کار است، مدیر مسئول یک رسانه پس از این که او بارها از سوی اطلاعات سپاه تهران احضار شده، حکم «قطع همکاری» برایش صادر کرده است.

او می‌گوید: «در حال حاضر با تعهد کتبی‌ای که داده‌ام، امکان همکاری برایم فراهم شده است.»

الف می‌گوید که عملا هیچ فعالیتی در شبکه‌های اجتماعی ندارد چون بر اساس تعهدی که داده است، در صورت احضار یا بازداشت، همین کار را هم از دست خواهد داد.

نه دولت حامی است نه حمایت صنفی داریم

‌م. ‌در یکی از رسانه‌های محلی کار می‌کند. او می‌گوید شرایط در رسانه‌های محلی بسیار بد است و عموما حقوق ماهانه را با تاخیر پرداخت می‌کنند.

به گفته این روزنامه‌نگار، اعتراض‌‌ها به این وضعیت با توجه به این که ارگان و حمایت صنفی نیز وجود ندارد، بی‌نتیجه مانده است.

‌م. می‌گوید: «دولت پزشکیان هزار و یک وعده داد اما حالا عملا در بر همان پاشنه می‌چرخد. ما روزنامه‌نگاران مشکلات و واقعیات جامعه را منتشر می‌کنیم ولی وقتی نوبت به خودمان می‌رسد هیچ‌کس نیست که بتواند به دادمان برسد.»

ط. هم به عنوان یک خبرنگار دیگر، با انتقاد از نبود سندیکا برای حمایت از روزنامه‌نگاران می‌گوید: «انجمن صنفی فقط محلی است برای خوش و بش و دیدار، ‌آن هم نه برای همه که گزینشی است. حتی دوستان خود ما بعد از بازداشت، ‌روابطشان را کم کرده‌اند.»

سانسور لحظه‌ای

ع. ‌بیش از یک دهه است مشغول به کار در رسانه‌ها و مطبوعات است. او می‌گوید وقتی از دانشگاه فارغ التحصیل شده، تصور می‌کرده است قرار است مثل خبرنگاران نیویورک‌ تایمز و گاردین کار کند اما: «زهی خیال باطل ...»

ع. می‌گوید مطالبش بارها از سوی دبیر، سردبیر و مدیر مسئول سانسور شده است.

او تاکید می‌کند: «ممکن است امروز گزارشی بنویسم که اجازه انتشار داشته باشد اما همان گزارش یک ساعت بعد اجازه نشر نداشته باشد.»

ک. هم تجربه تلخی از سانسور لحظه‌ای دارد.

این روزنامه‌نگار می‌گوید: «بحث غربالگری و سقط جنین بود و گزارشم سه بار سانسور شد. بار آخر تلفنم زنگ خورد و فردی پشت خط گفت حواست را جمع کن! قرار نیست من با تو راه بیایم. تو قرار است با ما هماهنگ باشی.»

تجارب روزنامه‌نگاران در ایران عموما شبیه هم است: کار زیر تیغ سانسور، تهدید و بازداشت.

تغییر دولت در جمهوری اسلامی در طول این چهار دهه موجب تغییرات شگرف در عرصه روزنامه‌نگاری نشده است. این روزنامه‌‌نگاران هستند که تلاش می‌کنند با همه محدودیت‌ها، راه سخت اطلاع‌رسانی را ادامه دهند.