دیدار وزیران امور خارجه چین و آمریکا: روابط تثبیت شده اما همچنان موانع زیادی وجود دارد
آنتونی بلینکن وزیر امور خارجه آمریکا روز جمعه در پکن گفت دو کشور در مسائلی همچون روابط نظامی، هوش مصنوعی و مقابله با ماده مخدر فنتالین به پیشرفت دست یابند. وانگ یی، وزیر امور خارجه چین نیز گفت روابط دو کشور به ثبات رسیده اما آمریکا باید از دخالت در امور داخلی چین بپرهیزد.
حمایت چین از روسیه در جنگ با اوکراین از جمله دیگر محورهای مذاکرات دو طرف گزارش شده است.
قبل از آغاز گفتگوهای چند ساعته در پشت درهای بسته، وزیران امور خارجه آمریکا و چین بر ضرورت همکاری و حل و فصل اختلافات بین دو کشور از طریق دیپلماسی مستقیم و رو در رو تاکید کردند.
وانگ یی، روابط چین و آمریکا را تثبیتشده خواند اما گفت که همچنان عواملی منفی در این رابطه وجود دارند که گاه در حال افزایش نیز هستند.
او گفت:« روابط چین و آمریکا با انواع اختلالات مواجه است. حق توسعه مشروع چین بهطور غیرمنطقی سرکوب شده است و منافع اصلی ما با چالشهایی مواجه است.»
آنتونی بلینکن نیز در پاسخ گفت که پیشبرد دستور کار جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا و شی جین پینگ، رییسجمهوری چین هنگام ملاقات آنها در سانفرانسیسکو در ماه نوامبر به «دیپلماسی فعال» نیاز دارد.
بلینکن گفت: «به نظر ما هیچ جایگزینی برای دیپلماسی رو در رو وجود ندارد.»
او افزود:« ما میخواهیم اطمینان حاصل کنیم که تا حد امکان در مورد زمینههایی که در آن اختلاف نظر داریم شفاف هستیم، حداقل برای جلوگیری از سوء تفاهم و محاسبات اشتباه.»
مقامهای وزارت امور خارجه ایالات متحده پیش از این نشستها تصریح کردند که حمایت چین از روسیه قوی است و گفتند که واشینگتن آماده است تا علیه شرکتهای چینی که به بازسازی و تامین مجدد صنایع دفاعی روسیه کمک میکنند، اقدام کند.
به گفته کاخ سفید، اگرچه روابط دو کشور به دنبال دورهای از تنش که با دیدار نانسی پلوسی، رییس مجلس نمایندگان آمریکا از تایوان در سال ۲۰۲۲ و سرنگونی بالون مشکوک چینی از سوی آمریکا در فوریه ۲۰۲۳ اوج گرفت تثبیت شده است، اما چنین کمکهایی به روسیه، به روابط گستردهتر چین و آمریکا آسیب میزند.
با وجود مبادلات گسترده تجاری و تشکیل کارگروههایی که به مسائلی مانند افزایش ارتباطات نظامی و تجارت جهانی رسیدگی میکنند، تنشها همچنان ادامه دارد.
تایوان و دریای چین جنوبی از جمله دیگر موارد مورد مناقشه دو کشور هستند. ایالات متحده همچنین مشتاق است تا شاهد پیشرفت بیشتر در زمینه محدود کردن عرضه مواد شیمیایی مورد استفاده چین برای ساخت فنتانیل باشد.
واشینگتن پیشتر چین را متهم کرده بود که برای ورود فنتانیل به بازار مواد مخدر آمریکا تلاش میکند.
مقامها و رسانههای دولتی چین در مورد میزان پیشرفت احتمالی در چندین جبهه تردید کردهاند.
بلینکن احتمالاً روز جمعه پیش از بازگشت به واشینگتن با شی جین پینگ، رییسجمهوری چین، ملاقات خواهد کرد؛ هرچند هنوز هیچ یک از طرفین چنین دیداری را تایید نکردهاند.
ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو، روز پنجشنبه گفت:« اگر چین میخواهد از روابط خوب با غرب برخوردار باشد، باید از حمایت از جنگ روسیه در اوکراین دست بردارد.»
او به پکن هشدار داد که نمیتواند هر دو طرف را داشته باشد.
دبیرکل ناتو در جریان بازدید از برلین گفت که کمک پکن برای تلاشهای جنگی مسکو حیاتی است زیرا با به اشتراک گذاشتن فناوریهای پیشرفته مانند نیمه هادیها، اقتصاد جنگی روسیه را تقویت میکند.
استولتنبرگ گفت:«سال گذشته، روسیه ۹۰ درصد میکروالکترونیک خود را از چین وارد کرد و از آنها برای تولید موشک، تانک و هواپیما استفاده کرد. چین همچنین در تلاش است تا تواناییهای ماهوارهای و تصویربرداری بهتری را به روسیه ارائه دهد.»
او هشدار داد: «چین در حالی که میگوید خواهان روابط خوب با غرب است، در عین حال، همچنان به بزرگترین درگیری مسلحانه در اروپا از زمان جنگ جهانی دوم تاکنون دامن میزند. آنها نمیتوانند هر دو طرف را با هم داشته باشند.»
استولتنبرگ در عین حال به کشورهای غربی هشدار داد که مانند روسیه، به چین وابسته نشوند.
او گفت:« در گذشته ما مرتکب این اشتباه شدیم و به نفت و گاز روسیه وابسته شدیم.»
دبیرکل ناتو افزود:«ما نباید آن اشتباه را در مورد چین تکرار کنیم. وابستگی به پول، مواد خام و فناوریهای چین ما را آسیبپذیر میکند.»
چین روابط تجاری و نظامی با روسیه را در سالهای اخیر تقویت کرده است، زیرا ایالات متحده و متحدانش تحریمهایی را علیه هر دو، به ویژه مسکو برای حمله به اوکراین اعمال کردند.
داده های گمرک چین نشان می دهد که تجارت چین و روسیه در سال ۲۰۲۳ به رکورد ۲۴۰ میلیارد دلار رسید که نسبت به سال قبل ۲۶.۳ درصد افزایش داشت. براساس این آمار در سال گذشته میلادی، صادرات چین به روسیه ۴۶.۹ درصد افزایش یافت و در مقابل واردات این کشور از روسیه نیز ۱۳ درصد افزایش یافت.
ماه گذشته، رویترز گزارش داد که ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه در ماه مه برای گفتگو با شی جین پینگ، رییسجمهوری چین، به این کشور سفر میکند.
خبرگزاری بلومبرگ به نقل از منابع آگاه، گزارش داد که عربستان سعودی قصد دارد روز دوشنبه هفته آینده میزبان نشستی برای گفتگو درباره آینده غزه با مقامهای خارجی از جمله آنتونی بلینکن ، وزیر امور خارجه آمریکا باشد.
بر اساس این گزارش، ممکن است دیوید کامرون وزیر امور خارجه بریتانیا و مقامهایی بلندپایه از اتحادیه اروپا، اردن، مصر، قطر و نیز تشکیلات خودگردان فلسطینی در این نشست حضور یابند اما انتظار نمیرود که نمایندهای از اسرائیل نیز راهی عربستان سعودی شود.
یک منبع مطلع به بلومبرگ گفت که این نشست بیشتر برای گفتگوهای اولیه بین طرفین طراحی شده است و بعید است که به نتایجی مشخص دست پیدا کند.
این گفتگوها در حاشیه نشستهای مجمع جهانی اقتصاد انجام خواهد شد.
عربستان سعودی و دیگر کشورهای عربی از جنگ اسرائیل علیه حماس در غزه بهشدت انتقاد کرده و خواستار آتشبس فوری شدهاند. ایالات متحده، بریتانیا و اتحادیه اروپا نیز بر اسرائیل فشار میآورند تا برای کاهش بحران انسانی و جلوگیری از قحطی، اجازه ورود کمکهای بیشتر به غزه را بدهد.
آنها از بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، میخواهند که به شهر رفح حمله نکند. اسرائیل میگوید که رفح آخرین سنگر حماس است.
واشینگتن همچنین از فقدان برنامهریزی اسرائیل برای وضعیت پس از جنگ غزه و عدم تمایل نتانیاهو به بحث در مورد حرکت به سوی راهحل تشکیل دو کشور با فلسطینیها ناامید شده است.
بلومبرگ گزارش داده است که عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر اعلام کردهاند که در صورت پذیرش مذاکرات بر سر تشکیل کشور فلسطین از سوی اسرائیل، مایل به کمک مالی به بازسازی غزه هستند. جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا از این طرح حمایت کرده است.
آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا از زمان آغاز جنگ غزه، تا کنون چند بار به خاورمیانه سفر کرده است. او در ماه مارس با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی دیدار و گفتگو کرد.
آن دو علاوه بر جنگ غزه، درباره عادیسازی روابط عربستان سعودی و اسرائیل نیز صحبت کردند. عربستان سعودی، خواستار پذیرش تاسیس یک کشور فلسطینی از سوی اسرائیل است و خواستههایی از جمله در حوزه امنیتی از آمریکا دارد و عادیسازی روابط با اسرائیل را مشروط به برآورده شدن این خواستهها دانسته است.
اسرائیل پس از اینکه اعلام کرد که همزمان با پیش بردن طرح خود برای حمله زمینی به رفح، غیرنظامیان را از این شهر در جنوب غزه خارج می کند، حملات هوایی خود را به رفح افزایش داده است.
تشدید حملات اسرائیل به رفح، با وجود مخالفت آشکار متحدان اسرائیل صورت میگیرد. آمریکا وکشورهای غربی میگویند حمله زمینی به رفح، جایی که بیش از نیمی از جمعیت دو میلیون و ۳۰۰ هزار نفری غزه در آنجا پناه گرفته است، میتواند به تلفات گسترده غیرنظامیان بینجامد.
پزشکان در رفح از پنج حمله هوایی اسرائیل به این شهر در اوایل روز پنجشنبه، ششم اردیبهشت، خبر دادند و گفتند که در این حمللات، حداقل شش نفر از جمله یک خبرنگار محلی کشته شدند.
ابراهیم خریشه، سفیر تشکیلات خودگردان فلسطینی در سازمان ملل، روز پنجشنبه به رویترز گفت: «ما از آنچه در رفح رخ خواهد داد میترسیم. سطح هشدار بسیار بالا است.»
او افزود:«برخی از رفح میروند، آنها نگران خانوادههای خود هستند، اما کجا میتوانند بروند؟ آنها اجازه رفتن به شمال را ندارند و بنابراین در یک منطقه بسیار کوچک گرفتار شدهاند.»
نوار غزه حدود ۴۰ کیلومتر طول و بین پنج تا ۱۲ کیلومتر عرض دارد و یکی از پرتراکمترین مناطق جهان از نظر جمعیت است.
در ماه هفتم جنگ در غزه ، نیروهای اسرائیل بار دیگر بمباران مناطق شمالی و مرکزی این منطقه و همچنین شرق خان یونس در جنوب این باریکه را از سر گرفتهاند. هدف اعلام شده اسرائیل نابودی حماس است، هرچند مشخص نیست که اسرائیل چگونه این کار را انجام خواهد داد.
یک سخنگوی سازمان ملل روز پنجشنبه گفت که یک تیم سازمان ملل که از سایتی برای یک منطقه استقرار و اسکله برای عملیات کمکهای دریایی بازدید می کرد، روز چهارشنبه پس از اینکه منطقه مورد حمله قرار گرفت، مجبور شد در یک پناهگاه پناه بگیرد.
او گفت که آنها مدتی در پناهگاه بودند و هیچ آسیبی ندیدند.
دیوید منسر، سخنگوی دولت اسرائیل روز پنجشنبه گفت که کابینه جنگی اسرائیل برای بحث درباره چگونگی نابودی آخرین بقایای گردانهای حماس، در رفح و جاهای دیگر تشکیل جلسه داده است.
او توضیح نداد که حمله زمینی به رفح چه زمانی انجام خواهد گرفت و یا کابینه جنگی اسرائیل چه زمانی برای این عملیات به ارتش چراغ سبز نشان خواهد داد.
تشدید هشدارهای اسرائیل در مورد حمله زمینی به رفح برخی از خانوادهها را وادار کرده است که به منطقه ساحلی مواسی نزدیک شوند یا سعی کنند راهی به سوی نقاط شمالیتر بیابند.
تصاویر ماهوارهای از مواسی بین رفح، خان یونس و دریا، منطقهای کوچک از سواحل و مزارع، سکونتگاههای اردوگاهی قابل توجهی را نشان میدهد که طی دو هفته گذشته ساخته شدهاند.
یک مقام ارشد دفاعی اسرائیل روز چهارشنبه گفت اسرائیل آماده تخلیه غیرنظامیان قبل از حمله به رفح است و ۴۰ هزار چادر خریداری کرده است که هر کدام میتوانند ۱۰ تا ۱۲ نفر را در خود جای دهندږ
در شمال غزه نیز، نیروهای اسرائیلی به بمباران بیتلاحیه، بیت حانون، جبلیه و زیتون ادامه دادند و برخی از ساکنان گفتند که شبهنظامیان حماس و جهاد اسلامی با راکتهای ضد تانک، خمپاره و شلیک تک تیرانداز با نیروهای زمینی اسرائیل میجنگند.
شرکت مخابرات فلسطین با اعلام اینکه خدمات اینترنتی روز پنجشنبه مجددا در مرکز و جنوب غزه قطع شد، اسرائیل را مقصر قطع اینترنت دانست.
قطعی اینترنت، موانعی را که بر سر راه دریافت کمکهای اضطراری به غیرنظامیان آسیبدیده وجود دارد، تشدید کرده است.
آمریکا و ۱۷ کشور دیگر جهان با امضای نامهای مشترک خواستار آزادی گروگانهای اسیر در دست حماس و دیگر گروههای مسلح فلسطینی شدند و در ازای آن پیشنهاد کردند که آتشبس فوری و طولانیمدت در غزه برقرار شود.
در این نامه که روز پنجشنبه ششم اردیبهشت منتشر شد، آمده است: «ما خواستار آزادی فوری همه گروگانهایی هستیم که حماس بیش از ۲۰۰ روز در غزه نگه داشته است. آنها شامل شهروندان خود ما نیز میشوند.»
این کشورها تاکید کردند: «سرنوشت گروگانها و غیرنظامیان غزه که تحت حمایت قوانین بینالمللی قرار دارند، یک نگرانی جهانی است.»
در این بیانیه مشترک آمده است: «ما تاکید میکنیم که توافق روی میز برای آزادی گروگانها، آتشبس فوری و طولانیمدت در غزه را به همراه خواهد داشت، که افزایش کمکهای بشردوستانه ضروری بیشتر را در سراسر غزه تسهیل میکند و به پایان معتبر خصومتها منجر میشود. مردم غزه میتوانند با تدارک مقدماتی برای تضمین پناهگاه و تدارکات بشردوستانه به خانهها و سرزمینهای خود بازگردند.»
این نامه را علاوه بر ایالات متحده، کشورهای آرژانتین، اتریش، برزیل، بلغارستان، کانادا، کلمبیا، دانمارک، فرانسه، آلمان، مجارستان، لهستان، پرتغال، رومانی، صربستان، اسپانیا، تایلند و بریتانیا امضا کردهاند.
این کشورها همچنین از تلاشهای میانجیگران برای رسیدن طرفین درگیر در غزه به یک توافق آتشبس حمایت کردند. این در حالی است که مذاکرات انجام شده از طریق کشورهای میانجی، مانند قطر و مصر به بنبست رسیده و اسرائیل و حماس یکدیگر را به سنگاندازی در این روند متهم میکنند.
آنها نوشتند: «اجازه دهید به این بحران پایان دهیم تا بتوانیم تلاشهای خود را روی ایجاد صلح و ثبات در منطقه متمرکز کنیم.»
یک مقام ارشد دولت ایالات متحده در توضیح این نامه به رسانهها گفت که یحیی سنوار، رهبر حماس در غزه، نگه داشتن گروگانها را به برقراری آتش بس ترجیح میدهد.
او گفت: «حماس گروگانها را نگه میدارد، فیلمهایی از گروگانها را منتشر میکند و از بازگشت گروگانها نزد خانوادههایشان خودداری میکند. اگر حماس این کار را انجام دهد [گروگانها را آزاد کند]، این بحران از بین خواهد رفت. این فقط یک مسیر بسیار روشن است.»
یک مقام ارشد حماس به رویترز گفت که فشار آمریکا بر این گروه شبهنظامی «هیچ ارزشی» ندارد.
انتشار این نامه در شرایطی است که اسرائیل قصد دارد یک حمله زمینی از پیش برنامهریزی شده به رفح در جنوب غزه را آغاز کند.
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند ارتش اسرائیل به دولت گفته است در این زمینه آماده و منتظر دستور است.
جلسه کابینه جنگ بنیامین نتانیاهو برای بحث در مورد این طرح برگزار شده است.
خانوادههای گروگانهای اسرائیلی که در غزه نگهداری میشوند، هر هفته با برگزاری تظاهرات در اسرائیل بر دولت نتانیاهو فشار آوردهاند تا مذاکرات برای آتشبس موقت در ازای آزادی عزیزانشان را از سر بگیرد.
حماس و دیگر گروههای شبهنظامی در هفت اکتبر سال ۲۰۲۳ حدود ۲۵۰ نفر را با تسخیر مناطق نزدیک به مرز نوار غزه به گروگان گرفتند.
۱۰۵ نفر به عنوان بخشی از توافق آتشبس یک هفتهای در نوامبر گذشته آزاد شدند.
تعداد دیگری از این گروگانها کشته شدند و هنوز مشخص نیست چه تعداد از گروگانهای باقی مانده، زنده هستند.
در واکنش به حمله بیسابقه حماس به اسرائیل، این کشور حملات به نوار غزه را آغاز کرد که اکنون در هفتمین ماه خود است.
خبرگزاری رویترز گزارش داد که حملات هوایی اسرائیل در شامگاه چهارشنبه به شهر رفح ادامه داشت و منجر به کشته شدن دستکم شش فلسطینی شد.
سرنوشت پناهجویانی که در رفح تجمع کردهاند موجی از نگرانیهای بینالمللی را برانگیخته است اما اسرائیل میگوید که رفح آخرین پایگاه شبهنظامیان مسلح فلسطینی است که حمله به این شهر را ضروری میکند.
حوالی ساعت چهار بامداد جمعه ۳۱ فروردین، موشکهای اسرائیل عمق خاک ایران را هدف قرار دادند و صدای سه انفجار قوی، اصفهان را لرزاند. پیامی از جانب تلآویو؛ شش روز پس از حمله موشکی و پهپادی تهران.
با وجود تصاویر ماهوارهای و شواهد واضح از آثار حمله، جمهوری اسلامی همچنان بر مدار انکار میچرخد و ضربه موشکی اسرائیل را عملیات «ریزپرندههای اسباببازی» میخواند.
حمله اسرائیل چه چیزی را درباره سامانه پدافند هوایی ایران برملا میکند؟
این موشکها از سپر دفاعی نیروهای مسلح جمهوری اسلامی رد شدند و به هدف مورد نظر اصابت کردند.
بر اساس تصاویر ماهوارهای، حمله به رادار درگیرشونده پدافند هوایی اس-۳۰۰ که یکی از اجزای حیاتی این سامانه محسوب میشود، آسیب رساند.
پدافند اس-۳۰۰ از خانواده سامانههای موشکی زمین به هوای ساخت روسیه است.
تنها دو روز قبل از این حمله موشکی اسرائیل، رسانههای وابسته به جمهوری اسلامی با انتشار تصاویری از سامانههای پدافند هوایی ساخت ایران، آمادگی دفاعی تهران را برای مقابله با جنگندهها و موشکهای نقطهزن اسرائیلی در بوق و کرنا کرده بودند.
این سر و صدا خیلی زود لابهلای تصاویر قبل و بعد از حمله به پایگاه هشتم شکاری اصفهان، گم شد.
جمهوری اسلامی در سالهای اخیر تحولات قابل توجهی در قابلیتهای دفاع هوایی خود داشته است.
برای نمونه حکومت ایران ادعا کرده تا پایان سال ۲۰۲۳ (دی ۱۴۰۲)، ساخت ۲۱ سامانه دفاع هوایی متحرک را به سرانجام رسانده است. سامانههایی که از سیستمهای دفاع هوایی کوتاهبُرد تا دوربُرد را شامل میشوند.
در میان این لایههای دفاعی، باید از سامانه دفاع هوایی دوربرد باوَر-۳۷۳ نام برد که بنا بر ادعای معاون وزیر دفاع جمهوری اسلامی، از هر دو سامانه اس-۳۰۰ روسی و پاتریوت آمریکایی برتر و قویتر است.
مقامهای نظامی جمهوری اسلامی میگویند باوَر-۳۷۳ دارای قابلیت شناسایی و درگیری با هواپیماهای رادارگریز، بالگردها، پهپادها و همچنین موشکهای ضد تشعشع، بالستیک و کروز است. سامانهای که مانند اس-۳۰۰، شامل یک خودروی فرماندهی، رادار جستوجو، رادار درگیری و حداکثر شش پرتابگر است.
پیش از معرفی سیستم دفاعی باوَر-۳۷۳ ساخت داخل در سال ۱۳۹۸، جمهوری اسلامی در سال ۱۳۹۵ چهار گردان اس-۳۰۰ از روسیه خرید. هر گردان دارای رادار شناسایی برای کشف اهداف پروازی، خودرو فرماندهی متحرک، رادار درگیری، پرتابگر چهارتایی موشک و متعلقات دیگر مانند جرثقیل برای نصب موشک و ژنراتور بود.
بنا بر گزارشها، نیمی از یکی از گردانهای اس-۳۰۰، سالانه برای حفاظت از رهبر جمهوری اسلامی جابهجا و در مشهد مستقر میشود.
با وجود سامانه اس-۳۰۰ در جایگاه پدافند هوایی اصلی در پایگاه هشتم شکاری اصفهان و استفاده از اس-۳۰۰ برای حفاظت از علی خامنهای در سفرهای سالانه او به مشهد، میتوان صحت ادعای جمهوری اسلامی در مورد سیستم پدافند هوایی بومی را زیر سوال برد.
به نظر میرسد مقامهای جمهوری اسلامی به سامانههای قدیمی خارجی بیشتر از دستسازهای داخلی اعتماد دارند.
گسترش لایههای دفاع هوایی با تجهیز نیروهای نیابتی
حمله دقیق جتهای جنگنده اسرائیل که منجر به انهدام/آسیب سیستم رادار درگیرشونده شبکه پدافند هوایی اس-۳۰۰ شد، نفوذپذیری سپر هوایی جمهوری اسلامی را بیش از پیش آشکار کرد.
منابع نظامی آمریکا معتقدند هدف از این اقدام هدفمند، نمایش قدرت اسرائیل در نفوذ به سامانه پدافند هوایی جمهوریاسلامی بوده است. با این حال نباید تلاشهای جدی جمهوری اسلامی برای تقویت و گسترش قابلیتهای دفاع هوایی را دستکم گرفت.
۳۰ خرداد ۱۳۹۸ نیروهای جمهوری اسلامی یک پهپاد تجسسی ارتش آمریکا را بر فراز تنگه استراتژیک هرمز سرنگون کردند.
آتش پدافند هوایی «سوم خرداد» مسوول انهدام لقب گرفت، لاشه پهپاد در صداوسیمای جمهوری اسلامی به نمایش درآمد و موضوع نشست خبری شد.
برخی تحلیلگران نظامی بر این باورند که موشکهای دوربرد اسرائیل از حریم هوایی عراق به پایگاه هوایی در اصفهان شلیک شدهاند. جایی بالای سر گروهای موسوم به «محور مقاومت» که به بیثباتی منطقه زیر سایه سپاه قدس دامن میزنند.
اگر جمهوری اسلامی با تجهیز نیروهای نیابتی منطقهای خود موفق به گسترش سامانههای پدافند هوایی در لبنان، سوریه، عراق و حتی یمن شود، محور پدافند هوایی ایجاد خواهد کرد که برتری نیروهای اسرائیلی و متحدانش در آسمان را با چالش جدی مواجه میکند.
این سیاست همین حالا در حال انجام است و شاهدش، سرنگونی پهپاد آمریکایی MQ-9 Reaper به دست نیروهای شبهنظامی حوثی تحت حمایت تهران در هشتم نوامبر ۲۰۲۳ (۱۷ آبان ۱۴۰۲) است.
به اعتقاد فرزین ندیمی، پژوهشگر ارشد انستیتو واشینگتن و کارشناس مسایل دفاعی و امنیتی ایران و منطقه خلیج فارس، سرنگونی این پهپاد آمریکایی به احتمال زیاد با استفاده از موشکهای کروز پدافند هوایی «آیتم ۳۵۸» ساخت جمهوری اسلامی صورت گرفت.
وزرات دفاع جمهوری اسلامی ۳۰ بهمن ۱۴۰۲ با معرفی دو سامانه دفاعی جدید، سامانه موشکی ضد بالستیک آرمان و سامانه پدافند هوایی کوتاهبُرد آذرخش، عزمش را برای پر کردن حفرههای حالا بر ملا شده سپر دفاعی خود نشان داد.
خامنهای در دیدار روز یکشنبه با فرماندهان عالیرتبه نظامی، بدون کوچکترین اشارهای به خسارتهای وارد شده مشهود به پایگاه هوایی اصفهان، با تمرکز بر حمله جمهوری اسلامی، مساله تعداد موشکهای به هدف رسیده سپاه پاسداران در اسرائیل را موضوع «دست دوم و فرعی» خواند.
بخشی از حرفهای رهبر جمهوری اسلامی که لابهلای خبرها کمرنگ شد، تاکید او بر نوآوری بود: «یک لحظه هم نباید متوقف شد زیرا توقف به معنای عقبگرد است. بنابراین باید نوآوری در تسلیحات و شیوهها و همچنین شناخت روشهای دشمن همواره در دستور کار باشد.»
دستور خامنهای روشن است: برطرف کردن حفرههای سپر هوایی و تشکیل محور پدافندی با تجهیز نیروهای نیابتی.
