جوزپ بورل مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا اعلام کرد که اعضای این اتحادیه درباره گسترش تحریمهای ایران برای مقابله با برنامه پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی و همچنین انتقال آنها به نیروهای نیابتی تهران به توافق رسیدند.
وزیران خارجه کشورهای عضو اتحادیه اروپا روز دوشنبه سوم اردیبهشت در لوکزامبروگ گرد هم آمدند تا برای اعمال تحریمهای جدید علیه جمهوری اسلامی در واکنش به حمله بیسابقه سپاه پاسداران به خاک اسرائیل برنامهریزی کنند.
بورل پس از پایان این نشست گفت که اعضای اتحادیه به توافق رسیدند تحریمهای موجود علیه پهپادهای ایرانی را گسترش دهند تا شامل موشکها و انتقال احتمالی آنها به گروههای شبهنظامی و کشورهای دیگر مانند روسیه نیز بشود.
پیش از این نشست نیز حاجا لحبیب وزیر خارجه بلژیک گفت: «تحریمهای جدید اتحادیه اروپا علیه ایران در واکنش به حمله اخیر این کشور به اسرائیل باید شامل سپاه پاسداران هم شود.»
خانم لحبیب به خبرنگاران گفت که هنوز هیچ توافقی بر سر مبنای قانونی اضافه کردن سپاه پاسداران به فهرست این اتحادیه از نهادهایی که به عنوان «سازمانهای تروریستی» تلقی میشوند، وجود ندارد.
او گفت: «ما با هم در این بحث خواهیم کرد.»
سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی وزارت خارجه آمریکا قرار دارد و درخواست برای «تروریستی» اعلام کردن سپاه از سوی اتحادیه اروپا بارها به ویژه از سوی چهرهها و گروههای ایرانی مخالف جمهوری اسلامی مطرح شده است.
جوزپ بورل مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا روز ۲۸ فروردین درباره درخواست برخی وزرای خارجه اروپایی برای تحریم سپاه پاسداران گفته بود: «برای تروریستی اعلام شدن، باید ادله قضایی درباره دست داشتن سپاه در اقدامات تروریستی وجود داشته باشد.»
او افزود خواستار بررسی این موضوع از سوی دو بخش اتحادیه اروپا شده است.
وزیر خارجه بلژیک همچنین روز دوشنبه درباره تنشها در اسرائیل گفت: «فکر میکنم که باید تحریمها را علیه شهرکنشینان خشن (در کرانه باختری) گسترش دهیم. ما باید متعادل باشیم و مطمئن شویم که متهم به داشتن استانداردهای دوگانه نخواهیم شد.»
نشریه پولیتیکو روز دوشنبه به نقل از مقامات و دیپلماتهای اروپایی نوشت که انریکه مورا مدیر سیاسی بخش روابط خارجی اتحادیه اروپا در روزهای شنبه و یکشنبه به همکاران خود در کشورهای اتحادیه اروپا در مورد تحریمهای برنامهریزیشده علیه جمهوری اسلامی اطلاعرسانی کرد.
فرانسه و آلمان، دو قدرت اصلی اتحادیه اروپا، در هفتههای اخیر از اعمال محدودیتهای بیشتر در زمینه صادرات کالاهای دومنظوره به ایران حمایت کردهاند تا در روند تولید پهپادها و موشکها از سوی ایران اختلال ایجاد کنند.
برخی دیپلماتها به پولیتیکو گفتند که تحریمهای بیشتر علیه جمهوری اسلامی، روابط اتحادیه اروپا با تهران را بدتر میکند.
با این وجود، مقامها و دیپلماتهای اروپایی گفتند که کشورهای اتحادیه برای تحریم بیشتر جمهوری اسلامی اتفاق نظر دارند.
ضرورت رویکرد مشترک اروپا و آمریکا در تحریمهای نفتی
افشین شاهی، استاد روابط بینالملل در دانشگاه بردفورد، در این زمینه به ایران اینترنشنال گفت: «بهرغم تمام تحریمها علیه جمهوری اسلامی، ما میشنویم که فروش نفت ایران به بالاترین حد خود در شش سال گذشته رسیده است.»
او افزود که جمهوری اسلامی اکنون میتواند امتیازهای اقتصادی کافی برای حمایت از فعالیتهای بیثباتکننده گروههای نیابتی، از جمله حوثیها در دریای سرخ را کسب میکند.
شاهی گفت: «متاسفانه این تحریمها حداقل تا به این لحظه، آنچنان بازدارندگی قابل توجهی را علیه جمهوری اسلامی بوجود نیاورده و بیشتر یک ژست سیاسی است که تاثیر معنادار و عملی خاصی نداشته است.»
به عقیده این استاد روابط بینالملل، اتحادیه اروپا با اعمال تحریمهای متفاوت بر شرکتهای چینی که از جمهوری اسلامی نفت خریداری میکنند، میتواند تا اندازهای تاثیرگذار باشد.
شاهی با این حال تاکید کرد: «زمانی تحریمهای حوزه انرژی و حوزه نفت میتواند کارساز باشد که ما شاهد یک فعالیت مشترک و منسجم بین اتحادیه اروپا و ایالات متحده باشیم و تا زمانی که این رویکرد مشترک و همکاریهای نزدیک بین اتحادیه اروپا و ایالات متحده بوجود نیاید، مسئله تحریم نفت نمیتواند آنچنان معنادار باشد.»
رضا طالبی، روزنامهنگار در این باره به ایراناینترنشنال گفت که اکنون مناسبات میان اتحادیه اروپا و جمهوریاسلامی «پایینترین سطح» خود را تجربه میکند.
او افزود: «شاهد مداخله جمهوریاسلامی در جنگهای غزه و اوکراین هستیم، این در حالی است که اتحادیه اروپا مکانیزمهای فراتری داشته و میتوانست از مکانیزم ماشه و یا ارجاع به شورای امنیت استفاده کند، اما کماکان در قرار دادن سپاه پاسداران در لیست گروههای تروریستی هم احتیاط لازم را دارد.»
این روزنامهنگار ادامه داد: «اتحادیه اروپا تلاش دارد افرادی را که به نوعی در مساله موشکی جمهوریاسلامی دخیل هستند، مدیریت کند. اما جمهوریاسلامی قبل از همه این تحریمها توانسته با دور زدن تحریمها اقدامات لازم برای خودش را انجام دهد.»
آمریکا و بریتانیا در روزهای اخیر و در واکنش به حمله جمهوری اسلامی به اسرائیل، تحریمهایی را علیه جمهوری اسلامی وضع کردند.
بریتانیا ۱۳ فرد و نهاد وابسته به حکومت ایران از جمله ستاد کل نیروهای مسلح و نیروی دریایی سپاه پاسداران را در پی حمله جمهوری اسلامی به اسرائیل تحریم کرد و آمریکا ۱۶ فرد و دو نهاد که امکان تولید پهپاد برای جمهوری اسلامی فراهم میکنند را تحریم کرد.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد که اشخاص تحریمشده به نمایندگی از نیروی قدس سپاه پاسداران با تولیدکنندگان پهپاد همکاری میکنند.
روز شنبه گذشته مجلس نمایندگان آمریکا نسخه اصلی طرح «قانون مهسا» و طرحی دیگر علیه جمهوری اسلامی را تصویب کرد.
روز جمعه گذشته نیز وزیران امور خارجه گروه هفت در پایان نشست خود در کاپری ایتالیا، اعلام کردند آمادهاند در پاسخ به افزایش اقدامات بیثباتکننده جمهوری اسلامی، تحریمهای بیشتری علیه تهران وضع و اعمال کنند.
