کمپین معلولان با انتشار ویدیویی در شبکه اجتماعی ایکس از موارد تعرض، تجاوز، ضرب و جرح و گرفتن شهریههای نامتعارف در مرکز نگهداری بیماران اعصاب و روان مردان «مهرآفرین کرج» خبر داده است. این مرکز تحت نظارت سازمان بهزیستی است.
بهروز مروتی، مدیر کمپین دفاع از حقوق معلولان در ویدیویی که در شبکه اجتماعی ایکس منتشر شده، ضمن افشای این موارد خواستار پاسخگو شدن سازمان بهزیستی در این خصوص شده است.
مدیر کمپین معلولان در این ویدیو با اشاره به اینکه این موارد در مرکز مهرآفرین رخ داده که به بیماران مرد اعصاب و روان رسیدگی میکند، گفته است این رخدادها از سوی خانوادههای بیماران افشا شده است.
به گفته مروتی، سازمان بهزیستی و دادستانی پس از اینکه خانوادهها این موارد را گزارش دادهاند، در این زمینه تشکیل پرونده دادهاند.
او با بیان اینکه هنوز از اقدامات دادستانی و بهزیستی پس از تشکیل پرونده در این باره اطلاعی ندارد، از نهادهای مسوول خواست تا در مورد شمار افراد آسیبدیده در این خصوص و شرایط آنها شفافسازی کنند.
کمپین معلولان در پاسخ به یکی از کاربران شبکه اجتماعی ایکس که نسبت به وضعیت خانوادههای این افراد پس از اطلاع آنها از این موضوع ابراز نگرانی کرده، نوشت که بسیاری از مددجویان این مرکز فاقد سرپرست هستند و هیچ کس را ندارند.
از زمان انتشار این گزارش، مسوولان سازمان بهزیستی و مرکز مهرآفرین کرج که زیر نظر بهزیستی فعالیت میکند، هیچ واکنشی به آن نشان ندادهاند.
موارد آزار و اذیت شهروندان دارای معلولیت در کشور پیش از این نیز سابقه داشته است.
در تیر ماه امسال خبرگزاری ایرنا در گزارشی نوشت کارکنان مرکز توانبخشی «فاطمه الزهرا» در جهرم چند شهروند دارای معلولیت را از طریق سوزاندن آنان با فندک مورد آزاد قرار دادند.
افراد دارای معلولیت در ایران طی سالهای گذشته بارها در اعتراض به اجرا نشدن قانون حمایت از معلولان تجمعات اعتراضی برگزار کردهاند.
علیهمت محمودنژاد، مدیرعامل انجمن دفاع از حقوق معلولان ایران، پیش از این و در آذر ماه امسال، همزمان با روز جهانی افراد دارای معلولیت، با انتقاد از وضعیت اجرای قانون حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت در کشور گفت: «تصویب قوانین برای معلولان در کشور به پُزی سیاسی تبدیل شده است.»
محمودنژاد با بیان اینکه بیش از نیم دهه از تصویب این قانون در کشور میگذرد، گفت که به باور کارشناسان برای این قانون ضمانت اجرایی وجود ندارد.
او با مرور قوانین تصویب شده در راستای بهبود وضعیت افراد دارای معلولیت گفت از نظر محتوای قانونی در حوزه حمایت از حقوق افراد دارای معلولیت کمبودی در کار نیست و آنچه کم احساس میشود، «عمل» است.
دفتر آزادیهای مذهبی وزارت امور خارجه آمریکا تخریب مزار ۳۰ شهروند بهائی را در مزارستان خاوران محکوم کرد. این دفتر با اشاره به مصادره روزافزون داراییهای شهروندان بهائی و صدور حکمهای زندان در «دادگاههای فرمایشی» علیه آنها، بر ادامه مقابله با نقض حقوق بشر در ایران تاکید کرد.
جامعه جهانی بهائی روز دوشنبه ۱۴ اسفند با انتشار بیانیهای که برای ایران اینترنشنال ارسال شده،گزارش داد که قبر بیش از ۳۰ تن از شهروندان بهائی درگذشته که در یک گور دستهجمعی در گورستان خاوران تهران دفن شده بودند، تخریب شده است.
جامعه جهانی بهائی نوشت که مقامهای جمهوری اسلامی طی هفته گذشته نشان این قبرها را برداشته و با بولدوزر آنجا را تخریب کردند.
این بیانیه تاکید میکند که این رخداد تازهترین اقدام ظالمانه جمهوری اسلامی علیه اقلیت مذهبی بهائی و بخشی از یک کمپین ۴۴ ساله آزار و اذیت سیستماتیک بهائیان از جمله تخریب گورستان آنها است.
بر اساس این گزارش، طی هفته گذشته بازدیدکنندگان بهائی گورستان خاوران متوجه شدند که سنگ قبرهای کوچک و پلاکهای فلزی باقی مانده در هر قبر برداشته شده و زمین با بولدوزر صاف شده است.
جامعه جهانی بهائی افزود که این اقدام جمهوری اسلامی با هدف از بین بردن قبرها و در این راستا که به نظر برسد هیچ قبری در این منطقه وجود ندارد، انجام شده است.
این قبرها بخشی از یک گور دستهجمعی بود که ماموران جمهوری اسلامی در دو سال گذشته بهائیان درگذشته را با اجبار در آن دفن کردند و به خانوادههایشان اجازه حضور یا برگزاری مراسم تشییع جنازه ندادند.
سیمین فهندژ، نماینده جامعه جهانی بهائی در سازمان ملل در ژنو گفت: «به نظر میرسد بیرحمی دولت ایران در قبال جامعه بهائی پایانی ندارد.»
او افزود که در چند ماه گذشته، متوفیان بهائی به زور توسط ماموران دولتی در گور دستهجمعی خاوران دفن شدهاند و اکنون همین قبرهای جدید هم از بین رفته است.
این نماینده بهائیان با تاکید بر اینکه همه ایرانیان تحت فشار چالشهای اجتماعی و اقتصادی بیسابقهای هستند، اضافه کرد که بهائیان، در میان این رنج عمومی، هدف تاکتیکهای شدیدتر و وحشیانه جدید در آزار و اذیت دولت ایران علیه جامعه خود قرار گرفتهاند.
فهندژ گفت که اکنون دهها خانواده بهائی باید از هتک حرمت قبرهای عزیزانشان توسط حکومت نیز غمگین باشند.
او با انتقاد از رویه در پیش گرفته شده از سوی جمهوری اسلامی گفت که حکومت باید از حقوق شهروندان خود محافظت کنند، نه اینکه از آن سوءاستفاده کند.
فهندژ با بیان اینکه «جمهوری اسلامی در تلاش است تا هویت بهائی را به هر طریق ممکن از آگاهی مردم ایران پاک کند» تاکید کرد که «همانطور که تلاشهای بیهودهشان در ۴۵ سال گذشته گواهی میدهد، آنها موفق نخواهد شد.»
پیش از انقلاب ۱۳۵۷، جامعه بهائی تهران دارای یک قبرستان ۸۰ هزار متر مربعی در خاوران و یک قبرستان یک و نیم میلیون متر مربعی در کبیرآباد بود.
هر دو ملک در دهه ۱۹۸۰ توسط جمهوری اسلامی (از یک سال پس از روی کار آمدن جمهوری اسلامی در ایران) مصادره شد و حداقل ۱۵ هزار قبر در خاوران تخریب شد.
پس از آن یک ملک کوچکتر به مساحت ۱۷ هزار متر مربع به نام گلستان جاوید تهران، مجاور گورستان دستهجمعی خاوران در اختیار جامعه بهائی قرار گرفت.
آرامگاه خاوران محل دفن پیکر اعدامشدگان دهه ۶۰ و به ویژه قربانیان اعدامهای گسترده سیاسی در سال ۶۷ است.
اما اکنون بهائیان دسترسی محدودی به این قبرستان دارند.
ماموران وزارت اطلاعات در بیش از دو سال گذشته این قبرستان را تصرف کردند و استفاده از آن را به طور فزایندهای برای بهائیان دشوار کردهاند.
فعالان جامعه بهائی و سازمانهای حقوق بشری در این مدت گزارشهای متعددی دادهاند که بر اساس آنها مقامهای جمهوری اسلامی مانع دفن پیکر بهائیان در گلستان جاوید تهران شدهاند و برخی از درگذشتگان بهائی را بدون اطلاع خانوادههایشان در آرامگاه خاوران دفن کردهاند.
فعالان بهائی معتقدند دفن پیکر بهائیان در آرامگاه خاوران از سوی حکومت نه تنها با هدف آزار بهائیان بلکه به منظور مخدوش کردن آثار دفن جمعی اعدامشدگان در این آرامگاه صورت میگیرد.
سال گذشته، بر اساس تصاویر و ویدیوهای منتشر شده در شبکههای اجتماعی، نیروهای امنیتی برای محصور کردن گورستان خاوران با دیوارهای بتنی و نصب پایههای دوربینهای مداربسته، دست به کار شده بودند.
گزارشهایی نیز در طول دهههای گذشته از هتک حرمت قبرستان بهائیان در شیراز، سنندج و بسیاری از نقاط دیگر ایران منتشر شده است.
منابع غیررسمی میگویند بیش از ۳۰۰ هزار شهروند بهائی در ایران زندگی میکنند اما قانون اساسی جمهوری اسلامی تنها ادیان اسلام، مسیحیت، یهودیت و زرتشتیگری را به رسمیت میشناسد.
بهائیان بزرگترین اقلیت دینی غیرمسلمان ایران هستند که از زمان انقلاب اسلامی سال ۱۳۵۷ و استقرار جمهوری اسلامی به طور سیستماتیک هدف آزار و اذیت قرار دارند.
ژنرال مایکل ای. کوریلا، فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، گفت که او برای حمله به کشتیهای ایران اختیار عمل ندارد و جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا، باید اجازه چنین اقدامی را صادر کند.
فرمانده سنتکام، که به همراه فرمانده آفریکام، فرماندهی آمریکا در آفریقا، در یک نشست نمایندگان سنا درباره بودجه دفاعی سال ۲۰۲۵ در کمیته نیروهای مسلح سنا سخن میگفت، این سخنان را در پاسخ به این سوال بیان کرد که «چرا آمریکا، دو کشتی بهشاد و ساویز ایران را که در حال جمعآوری اطلاعات و دادن این اطلاعات به شبهنظامیان حوثی برای حمله به نیروهای آمریکا هستند، غرق نمیکند؟»
او گفت:« نه آمریکا و نه ایران نمیخواهند بهطور مستقیم با یکدیگر بجنگند. در حالی که خشونت در عراق و سوریه کاهش یافته است، در سواحل یمن افزایش یافته است.»
ژنرال ارشد آمریکایی گفت حملات اوایل فوریه ایالات متحده به نیروهای نیابتی ایران در خاورمیانه، گروه های شبه نظامی در عراق و سوریه را از حمله به نیروهای آمریکایی منصرف کرده است، اما در برابر شورشیان حوثی در یمن موثر نبوده است.
او گفت شبه نظامیان تحت حمایت ایران در عراق و سوریه، از جمله کسانی که مسئول حمله پهپادی ۲۸ ژانویه در اردن که منجر به کشته شدن سه سرباز آمریکایی شد، بیش از یک ماه است که به نیروهای آمریکایی حمله نکردهاند.
او حملات تلافیجویانه به حدود ۸۵ هدف در عراق و سوریه، از جمله حمله پهپادی به یکی از فرماندهان ارشد کتائب حزب الله را موجب برقراری آتشبس غیررسمی در این کشورها دانست.
پیشتر نیویورکتایمز به نقل از مقامهای ایرانی و آمریکایی خبر داد تهران برای اجتناب از شعلهور شدن جنگ علنی با واشینگتن، به گروههای شبهنظامی منطقه که از آنها حمایت میکند گفته است حملاتشان را به اهدافی مانند تاسیسات نظامی آمریکا کاهش دهند.
ژنرال کوریلا گفت:« ایران باید بفهمد که اقدامات آنها عواقبی دارد. من فکر می کنم که در آخرین حملهای که انجام دادیم، پیامهای ما با اقداماتمان مطابقت داشت. با این همه، باید تاکید کنم که بازدارندگی همیشه موقتی است.»
کوریلا گفت که حملات تقریبا روزانه آمریکا علیه حوثیها، ماهیت دفاعی دارد اما حملات مکرر ایالات متحده به شورشیان حوثی مورد حمایت ایران در یمن نیز هستند، این گروه را از حملاتش به کشتیهای تجاری و نظامی در دریای سرخ و خلیج عدن منصرف نکرده است.»
حوثیها روز چهارشنبه، ۱۶ اسفند، اولین حمله مرگبار خود به یک کشتی در خلیج عدن را انجام دادند. در این حمله، سه دریانورد کشته شدند. کشتی دیگری که از سوی حوثیها مورد اصابت قرار گرفته بود، روز شنبه، هفتهها پس از اصابت موشک بالستیک ضد کشتی غرق شد.
کوریلا گفت:«سلاح حوثیها از ایران میآید. مهمترین کار این است که توانایی آنها برای تامین مجدد سلاح از ایران را از بین ببریم. حوثیها مونتاژ می کنند، اما موشکهای بالستیک میانبرد یا موشکهای کروز ضد کشتی نمیسازند.»
انتقاد سناتورهای جمهوریخواه از رویکرد بایدن در قبال ایران
در همین حال، چند سناتور جمهوریخواه، از جو بایدن، رییسجمهوری آمریکا به دلیل برخورد بیش از حد نرم با ایران انتقاد کردند.
تام کاتن، سناتور جمهوریخواه، گفت: «نیروهای نیابتی ایران بیش از ۱۷۵ بار به مواضع آمریکا در عراق و سوریه حمله کردهاند و آمریکا تنها هشت بار واکنش نشان داده است. ایران و گروههای تروریستی وابسته به آن میدانند که جو بایدن و وزیر دفاع آمریکا مقابل آنها نخواهند ایستاد.»
دان سالیوان، سناتور جمهوریخواه از آلاسکا، گفت تا زمانی که ایران از حوثیها حمایت میکند، ایالات متحده باید به کشتیهای ایرانی حمله کند.
راجر ویکر، سناتور جمهوریخواه از می سی سی پی، گفت: « رویکرد نظامی بایدن شکست خورده است و شکست خواهد خورد، زیرا فرض میکند که میتوانیم گروههای تروریستی را بدون ایجاد درد برای حامی اصلی آنها، ایران، بازداریم.»
با این حال، جک رید سناتور دموکرات گفت:« جنگ مستقیم با ایران پیامدهای ویرانگریدارد و احتمالا کل منطقه را درگیر جنگ خواهد کرد. جو بایدن این ملاحظات را با هماهنگ کردن عملیات نظامی با دیپلماسی قوی، تحریمهای اقتصادی و سایر ابزارهای حکمرانی متعادل کرده است.»
ژنرال کوریلا در این جلسه حاضر نشد از پیشنهادهای خود به جو بایدن سخن بگوید، اما از احتمال اختصاص نیافتن۵۳۱ میلیون دلار به سامانههای دفاعی ضد پهپادی که از سربازان آمریکایی در خاورمیانه محافظت میکند، ابراز نگرانی کرد.
مجلس سنا لایحه تکمیلی امنیت ملی را ماه گذشته تصویب کرد، اما مجلس نمایندگان هنوز آن را مورد بررسی قرار نداده است.
«نباید فضای عملیاتی سنتکام را به ایران، چین و تروریسم واگذار کرد»
ژنرال مایکل ای. کوریلا، در ادامه سخنان خود در جلسه کمیته نیروهای مسلح سنا گفت: «امروز، منطقه عملیات سنتکام با بیثباتترین وضعیت امنیتی خود در نیم قرن گذشته مواجه است. وضعیت این منطقه حتی مشابه سال گذشته نیست.»
او با اشاره به حملات گروههای نیابتی تحت حمایت جمهوری اسلامی در عراق و سوریه به اهداف آمریکا و متحدانش و نیز حملات حوثیهای به کشتیهای در دریای سرخ و خلیج عدن افزود:«شبکه گسترده نیروهای نیابتی ایران به تسلیحات پیشرفته مجهز است و برخی از حیاتیترین مناطق جهان را تهدید می کند.»
فرمانده سنتکام در جلسه سنا گفت:«ایران با استفاده از نیروهای نیابتی خود درعراق، سوریه، لبنان، غزه، کرانه باختری و یمن، کوشیده که شکل خاورمیانه را به سود خود تغییر دهد.»
او افزود:«وضعیت غزه شرایطی را برای بازیگران بدخواه ایجاد کرده است تا بیثباتی را در سراسر منطقه و فراتر از آن گسترش دهند.»
ژنرال کوریلا همچنین با تاکید بر اهمیت نقش سنتکام، گفت:« منطقه عملیاتی سنتکام برای تامین انرژی جهان جریان تجارت جهانی حیاتی است.سنتکام عمق استراتژیک دفاع از ایالات متحده را فراهم میکند و اگر این فضا را به ایران، تروریسم و چین واگذار کنیم، امنیت و رفاه آمریکا به خطر میافتد.»
او همچنین با اشاره به فعالیتهای داعش خراسان، گفت که خطر حمله به منافع آمریکا از افغانستان افزایش پیدا کرده است.
فرمانده سنتکام گفت:« ارزیابی من این است که داعش خراسان توانایی و اراده حمله به منافع ایالات متحده و غرب در خارج از افغانستان در کمتر از شش ماه و بدون هیچ هشداری را دارد.»
منطقه عملیاتی داعش خراسان شامل بخشهایی از ایران، آسیای میانه، افغانستان و پاکستان است.
شرکت مخابراتی ودافون با انتشار اطلاعیهای گفت از تاریخ ۱۸ اسفند ۱۴۰۲ ارائه خدمات رومینگ خود را در ایران غیرفعال میکند. این شرکت اعلام کرد سیمکارتهایش پس از این تاریخ امکان برقراری تماس، استفاده از اینترنت یا ارسال و دریافت پیامک نخواهند داشت.
ودافون به مشترکانی که به ایران سفر میکنند توصیه کرد در صورت نیاز از خدمات شرکتهای اپراتور داخلی استفاده کنند.
این اپراتور بریتانیایی در پاسخ به پیگیری انجام شده گفت: «ودافون به رعایت تمام قوانین مرتبط در کشورهایی که در آن فعالیت دارد متعهد است. ما برای اطمینان از ادامه رعایت این تعهدات، امکان ادامه ارائه خدمات رومینگ را به مشتریان خود در ایران نداریم.»
ودافون که خدمات رومینگ آن در بیش از ۱۶۰ کشور در دسترس است، از جمله شرکتهایی به حساب میآید که پس از امضای توافقنامه برجام و لغو برخی تحریمهای بینالمللی علیه جمهوری اسلامی در سال ۱۳۹۵ از ورود خود به ایران و ارائه خدمات رومینگ به مشترکانش در این کشور خبر داد.
قرارداد همکاری این اپراتور که با شرکت خدمات اینترنتی «هایوب» در ایران منعقد شد از همکاریهای دوجانبه در زمینههای مختلف حکایت میکرد.
در روزهای گذشته مشترکان سیمکارتهای این اپراتور در ایران پیامکی با موضوع قطع خدمات رومینگ دریافت کردند.
متن این پیامک تاکید میکند این شرکت مجبور به فسخ قرارداد خود با شریک تجاریاش در ایران شده است.
این شرکت درباره دلیل این تصمیمگیری جزییات بیشتری ارائه نداده است.
در سالهای اخیر تهیه سیمکارت اپراتورهای خارجی و استفاده از خدمات رومینگ آنها به یکی از راههای دسترسی آزاد به اینترنت برای ساکنان ایران بدل شده است.
این سیمکارتها همچنین به منظور ثبتنام در برخی سایتهای خارجی مورد استفاده قرار میگیرند.
تصمیم به قطع یکباره خدمات رومینگ ودافون در ایران پرسشهایی را درباره احتمال نقش جمهوری اسلامی در این زمینه ایجاد کرده است.
حکومت ایران در ماههای گذشته تلاش کرده با معرفی طرح «سیمکارت گردشگری»، دسترسی اینترنتی ویژهای را برای گردشگران خارجی فراهم کند.
مهر ۱۴۰۲ علیاصغر شالبافیان، معاون گردشگری وزارت میراث فرهنگی و گردشگردی از موافقت کمیته تعیین مصادیق محتوای مجرمانه با ارائه سیمکارت بدون فیلتر به گردشگران خارجی خبر داد.
به گفته او، علاوه بر گردشگران، کارکنان هتلها و راهنمایان گردشگری نیز امکان استفاده از این سیمکارتها را دارند.
پیش از آن عزتالله ضرغامی، وزیر میراث فرهنگی و گردشگری با تاکید بر اینکه دسترسی به اینترنت و پلتفرمهای فیلتر شده برای خارجیها «مثل نان شب» ضروری است، یکی از دلایل عدم تمایل سفر گردشگران به کشور را نبود اینترنت آزاد عنوان کرد.
بررسی وبسایت اپراتورهای موبایل داخلی نشان میدهد برخی از آنها از ماههای گذشته فروش سیمکارت بدون فیلتر را به گردشگران خارجی آغاز کردهاند.
همراه اول به عنوان یکی از اپراتورهای ارائهدهنده این خدمت در وبسایت خود این سیمکارتها را «متناسب با نیازهای گروههای مختلف ایرانگردی، زیارتی و بازرگانی» توصیف کرده است.
زنان در سراسر دنیا روز هشتم مارس تظاهراتی برای روز جهانی زنان برگزار کرده و خواستار حقوق برابر و عدالت خواهند شد. به این مناسبت، افراد و گروههای مختلف بیانیههایی منتشر کرده و میکنند. یکی از این پیامها از ایران که مورد توجه قرار گرفته است، پیام زهرا رهنورد از حبس خانگی است.
زهرا رهنورد، همسر میرحسین موسوی، از رهبران جنبش سبز، روز پنجشنبه پیامی منتشر و تاکید کرد جواب آزادیخواهی زنان نه «گلوله» بلکه تسلیم بیچون و چرای حاکمان است.
او که در سالهای گذشته نیز پیامهایی برای روز جهانی زنان منتشر کرده بود، در بیانیه امسال خود گفت رفع فقر و گرسنگی آحاد انسانها، زدودن نابرابری و به دنبال آن تحقق آزادی و توسعه و رفاه عمومی با همبستگی زنان و مردان به موفقیت میرسد.
رهنورد به مبارزه بیوقفه زنان برای مقابله با حجاب اجباری، رفع تبعیض جنسیتی و رسیدن به حقوق انسانی اولیهشان و همچنین دادخواهی مادران و پدرانی اشاره کرد که فرزندانشان برای رسیدن به این حقوق، با اعدام و گلوله کشته شدند.
این پیام در چهل و هفتمین سالگرد به رسمیت شناخته شدن روز جهانی زن از سوی سازمان ملل متحد منتشر شد.
روز جهانی زنان امسال با موضوع «الهام بخشیدن برای مشارکت» در بسیاری از کشورهای جهان گرامی داشته میشود.
واشینگتن پست در گزارشی به این مناسبت و رویدادهای مرتبط با آن پرداخت.
موضوع روز جهانی زنان امسال، همه را تشویق میکند تا دیدگاهها و مشارکتهای منحصربهفرد زنان را از همه اقشار، از جمله جوامع به حاشیه رانده شده به رسمیت بشناسند.
رویدادهای جهانی هشت مارس
روز جهانی زنان یک جشن جهانی و فراخوانی برای اقدام است که با تظاهرات عمده زنان در سراسر جهان، از تظاهرات مبارزاتی گرفته تا اجراهای خیریه همراه میشود.
برخی جوامع دستاوردهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی زنان را جشن میگیرند در حالی که برخی دیگر، از دولتها میخواهند دستمزد برابر، دسترسی به مراقبتهای بهداشتی و عدالت برای قربانیان خشونت مبتنی بر جنسیت و نیز آموزش برای دختران را تضمین کنند.
اعتراضات اغلب سیاسی و گاهی خشونتآمیز هستند که ریشه در تلاشهای زنان برای بهبود حقوقشان دارند.
این روز در بیش از ۲۰ کشور از جمله افغانستان، بورکینافاسو، اوکراین، روسیه و کوبا، تعطیل رسمی است.
مانند سایر جنبههای زندگی امروزی، رسانههای اجتماعی در روز جهانی زنان نقش مهمی ایفا میکنند؛ به ویژه با برجسته کردن تظاهراتهایی که در کشورهای دارای حکومتهای سرکوبگر برگزار میشود.
چگونگی شکلگیری روز جهانی زنان
در حالی که ایده اولیه روز زنان در ایالات متحده از حزب سوسیالیست آمریکا در سال ۱۹۰۹ سرچشمه گرفت، این یک فمینیست آلمانی بود که در کنفرانس بینالمللی زنان سوسیالیست که در سال ۱۹۱۰ در کپنهاگ برگزار شد، برای بزرگداشت جهانی این روز تلاش کرد.
رویدادهای سال ۱۹۱۱ در سراسر اروپا اهمیت این روز را پررنگتر کرد و در طول جنگ جهانی اول، زنان از این روز برای اعتراض به جنگ و درگیری مسلحانهای که از سال ۱۹۱۴ تا ۱۹۱۸ ادامه داشت، استفاده کردند.
کریستن قدسی، استاد و رییس مطالعات روسیه و اروپای شرقی در دانشگاه پنسیلوانیا گفت: «در روز ۲۳ فوریه در روسیه و هشتم مارس در اروپای غربی، زنان به خیابانها رفتند و برای نان و صلح تظاهرات کردند.»
قدسی افزود: «تظاهرکنندگان شامل بیوهها، همسران و مادران مردانی بودند که در طول جنگ جان باخته یا مجروح شده بودند. مقامات نتوانستند جلوی زنان را بگیرند. در نتیجه کمکم مردها نیز به خیابانها آمدند و به آنان پیوستند.»
سازمان ملل بزرگداشت این روز را از سال ۱۹۷۵ که سال جهانی زنان بود آغاز کرد و مجمع عمومی این سازمان دو سال بعد و در سال ۱۹۷۷ این روز را به رسمیت شناخت.
زنان در اروپای شرقی مدتهاست در روز هشتم مارس گل میگیرند و حتی گاهی این روز را در مرخصی به سر میبرند اما دادن شکلات و آبنبات میتواند حرکاتی تحقیرآمیز و نشاندهنده فقدان درک سختیها و نابرابریهایی باشد که زنان را به اعتراض میکشاند؛ بهویژه در مناطقی که اعتراضات به خشونت کشیده شدهاند.
سال گذشته در ترکیه، زنان با آمدن به خیابانها مخالفت خود را با ممنوعیت رسمی راهپیمایی روز جهانی زنان اعلام کردند.
پس از حدود دو ساعت پلیس برای متفرق کردن جمعیت از گاز اشکآور استفاده و دهها نفر از معترضان را بازداشت کرد.
در مکزیکوسیتی و در جریان تظاهرات هشتم مارس ۲۰۲۱، پس از درگیری معترضان با پلیس، دهها نفر زخمی شدند.
سوءاستفاده تبلیغاتی
سالهاست از روز جهانی زنان و مضمون هشت مارس برای فروش سویشرت، کارتهای تبریک، برچسبها، کیفهای پارچهای، تزیین کاپکیک و هزاران کالای دیگر استفاده میکنند.
مک دونالد در سال ۲۰۱۸ آرم خود را در حسابهای رسانههای اجتماعی و حتی تابلوی فروشگاههایش در کالیفرنیا به علامت W (حرف نخست کلمه زن در زبان انگلیسی) تبدیل کرد.
این یک ترفند بازاریابی بود که در فضای مجازی مورد انتقاد قرار گرفت.
در نهایت منتقدان، مک دونالد را به جای استفاده تبلیغاتی از روز زنان برای بهبود شرایط کاری کارگرانش بازخواست کردند.
قدسی در این مورد به واشینگتن پست گفت: «بزرگداشت روز جهانی زنان اکنون بیش از هر زمان دیگری اهمیت دارد، زیرا زنان دستاوردهای قرن گذشته خود را از دست دادهاند. به خصوص در مورد تصمیم دادگاه عالی ایالات متحده در سال ۲۰۲۲ برای لغو حق سقط جنین که به حمایتهای قانون اساسی از زنان در این مورد پس از نزدیک به ۵۰ سال پایان داد.»
تصمیم ایالات متحده در مورد سقط جنین سراسر چشمانداز سیاسی اروپا را فراگرفت.
این موضوع زمانی که احزاب ملیگرای راست افراطی در حال افزایش نفوذ هستند، به بحث عمومی در برخی کشورها تبدیل شده است.
فرانسه روز دوشنبه ۱۴ اسفند حق سقط جنین را بهعنوان یک حق قانونی برای زنان تضمین کرد. اقدامی تاریخی که مورد استقبال فعالان حقوق زنان در سراسر جهان قرار گرفت.
گابریل آتال، نخستوزیر فرانسه پیش از رایگیری به قانونگذاران گفت: «ما یک بدهی اخلاقی به زنان داریم.»
روزنامه هممیهن در گزارشی از برخوردهای قضایی با پرستارانی خبر داد که در یک سال گذشته به مشکلات صنفی خود اعتراض کردهاند و در تجمعها حاضر بودهاند.
هممیهن روز پنجشنبه ۱۷ اسفند تعلیقهای شش ماه تا یکسال، اخراج، درج در پرونده، توبیخ، تذکر و معرفی به نهادهای امنیتی را از جمله برخوردهایی برشمرد که در یک سال گذشته با پرستاران معترض و عمدتا در تهران، کرج، کاشان و قم شده است.
بر اساس این گزارش، برای پرستارانی که در پاییز سال ۱۴۰۱ برای پیگیری مطالبات صنفی خود تجمع کرده بودند پرونده قضایی تشکیل دادهاند و آنان را تهدید کردهاند.
پرستاران معترض خواهان اجرای درست قانون تعرفهگذاری خدمات پرستاری و توقف اضافهکاری اجباری شدهاند اما پس از تجمعهای اعتراضی، برایشان پیامکهای تهدیدآمیز و اخطار از نهادهای امنیتی ارسال و به بخش تخلفات اداری دانشگاههای علوم پزشکی احضار شدند.
این پرستاران اکنون منتظرند نتیجه اعتراض به رایهای صادره علیه ایشان اعلام شود.
محمد شریفیمقدم، دبیرکل خانه پرستار به هممیهن گفت رایهای صادر شده برای برخی پرستاران در این پروندهها بدوی اما برای برخی دیگر قطعی است.
به گفته او، وقتی پرستاری معترض میشود، علاوه بر تشکیل پرونده، یا شهر محل خدمتش را تغییر میدهند یا بیمارستانش را.
این فعال صنفی اضافه کرد: «با معترضان برخوردهای مدیریتی، حراستی، انتظامی و تخلفاتی میشود.»
شریفیمقدم یادآور شد قبلا هم با پرستاران به صرف اعتراضهای مسالمتآمیز و صنفی برخورد میشده اما پروندهسازیها اخیرا شدت گرفته است و برای شمار بیشتری از پرستاران انجام شده است.
یک نیروی بهیار با ۲۷ سال سابقه کار که نهم آذر سال گذشته در تجمع صنفی، مسالمتآمیز و ۳۰۰ نفری پرستاران در تهران شرکت کرده بود، به هممیهن گفت که حکم بدوی او اخراج بوده است.
او توضیح داد: «حدود ۱۰ نفر از تجمعکنندگان را بهصورت تصادفی انتخاب کردند، برایشان پرونده تشکیل دادند و به چندین ماه تعلیق، توبیخ و اخراج محکومشان کردند. هدفشان این بود که این ۱۰ نفر را نقرهداغ کنند تا درس عبرتی شوند برای دیگران.»
این فرد که یکی از نیروهای گروه پرستاری بیمارستان دولتی شناخته شدهای در تهران است، تاکید کرد برای پرستاران معترض بیمارستان، توبیخ کتبی و غیرکتبی و انفصال موقت از خدمت در نظر گرفته شده اما رایها بهدلیل «کمبود نیرو» شکسته شدهاند.
به گفته او، برخوردها با پرستاران پیمانی و شرکتی شدیدتر است چون آنها نیروی رسمی نیستند و بهمحض تمام شدن قراردادشان، دیگر همکاری با آنها را ادامه نمیدهند.
شریفیمقدم در سالهای گذشته بارها به مساله کمبود نیروی پرستاری در ایران و تبعات و آثار غیرقابل جبران آن پرداخته است.
او اواخر آبان امسال هشدار داد بیماران در ایران به دلیل کمبود پرستار میمیرند.
دبیرکل خانه پرستار پیشتر اعلام کرده بود بیش از ۹۰ درصد پرستاران از کارشان ناراضی هستند: «آن کمتر از ۱۰ درصد هم شامل پرستارانی میشود که کار بالینی انجام نمیدهند.»
روزنامه «دنیای اقتصاد» در گزارشی در اردیبهشت ماه نوشت شمار پزشکان و پرستارانی که سال گذشته از ایران خارج شدهاند از ۱۰ هزار نفر گذشته است و طی چهار سال گذشته ۱۶ هزار پزشک عمومی مهاجرت کردهاند.
نماینده صنف پرستاری در کاشان درباره برخوردهای امنیتی و قضایی با تجمعکنندگان این شهر به هممیهن گفت: «سرکوب اعتراضات پرستاری، از سیاستهای وزارت بهداشت است. آنها نمیخواهند پرستاران دنبال حق و حقوق خود باشند.»
این پرستار یادآور شد در ۹ ماه گذشته نزدیک ۲۵ تا ۳۰ نفر از پرستاران کاشان را به اداره تخلفات کشانده و برایشان پرونده تشکیل دادهاند.
یک پرستار دیگر به هممیهن گفت در ماههای گذشته نهادهای امنیتی تماسهایی با افراد داشتهاند و به آنها گفتهاند که بهدلیل شرکت در تجمعها از سوی دانشگاه به وزارت اطلاعات معرفی شدهاند.
جواد توکلی، عضو شورای مرکزی خانه پرستار در گفتوگو با این روزنامه تاکید کرد پرستاران در حالی به دلیل تجمعهای صنفی تعلیق میشوند که مراکز درمانی با کمبود پرستار مواجه هستند.
به گفته او، این اقدام به سایر پرستاران فشار وارد میکند، چرا که از آنها میخواهند به صورت اجباری، اضافهکار داشته باشند.
توکلی در ادامه توضیح داد: «پرستاران نباید بیشتر از ۸۰ ساعت اضافهکار داشته باشند اما به اجبار آنها را برای اضافهکار نگه میدارند. سالهاست که قانون مشاغل سخت و زیانآور برای پرستاران اجرا نمیشود.»
خبرگزاری ایلنا هفته گذشته گزارش داد یک پرستار اعلام کرده بابت ۱۴۷ ساعت اضافهکار در اسفند ماه ۱۴۰۱، به تازگی مبلغ دو میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به حسابش واریز شده است.
بر اساس این گزارش، از اضافهکار دو میلیون و ۴۰۰ هزار تومانی او، حدود ۲۴۰ هزار تومان مالیات کسر شده و فقط دو میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به حسابش ریخته شده است.
ایلنا نوشت برای هر ساعت اضافهکار، پرستاران بین ۱۲ تا ۱۶ هزار تومان دریافت میکنند و انتقادات بسیار به این مبالغ کم تا امروز هیچ نتیجهای نداشته است.
قبل از آن خبرگزاری مهر در گزارشی ضمن اشاره به حقوق پایین پرستاران و کمبود نیرو در کادر درمان، نوشت مبلغی که بابت اضافهکار اجباری پرستاران پرداخت میکنند به قدری ناچیز است که میتوانند با شش ساعت اضافهکاری یک قوطی کنسرو ماهی بخرند.
بحران کمبود پرستار در ایران به ویژه از زمان شیوع کرونا وخیمتر شد و پرستاران بارها در اعتراض به وضعیت شغلی خود در برخی شهرها تجمع اعتراضی برگزار کردند.
به گفته فعالان صنفی پرستاری، یکی از مهمترین خواستههای معترضان، تغییر «مناسبات اجرای تعرفهگذاری خدمات پرستاری با بازبینی و تدوین مجدد آییننامه آن» است.
بر اساس شاخصهای نظام سلامت، یا باید به ازای هر هزار شهروند سه نیروی پرستار در کادر درمانی کشور وجود داشته باشد یا برای هر تخت بیمارستانی دو پرستار فعال جذب شوند.
بر اساس گزارشها، این آمار در ایران اکنون «نصف» شرایط حداقلی سلامت است.