بمب‌گذاری در نزدیکی پارلمان ترکیه؛ دو مهاجم کشته و دو مامور امنیتی زخمی شدند

رجینا دی دومینیسیس، مدیر منطقه‌ای یونیسف برای اروپا و آسیای مرکزی روز جمعه هفتم مهرماه در مصاحبه‌ای مطبوعاتی در دفتر سازمان ملل در ژنو سوییس گفت نتیجه نبود همکاری و رهبری سیاسی در زمینه سیاست‌های مهاجرتی، تراژدی برای کودکان است.

او افزود تعداد پناهجویان کودک و بزرگسال کشته‌شده در دریای مدیترانه در تابستان امسال در مقایسه با مدت مشابه در سال گذشته، سه برابر شده است.

این در حالی است که آژانس پناهندگان سازمان ملل متحد هفتم مهرماه اعلام کرد حدود ۱۸۶ هزار مهاجر و پناهنده در سال جاری میلادی وارد جنوب اروپا شده‌اند که اکثریت قریب به اتفاق آنان در ایتالیا هستند. در همین مدت دو هزار و ۷۷۸ مورد مرگ نیز ثبت شده است.

این آمار در مقایسه با آمار کشته و مفقود‌شدگان دریای مدیترانه در مدت مشابه سال ۲۰۲۲ که هزار و ۶۸۰ نفر بود، افزایش قابل توجهی یافته است.

به گفته دی دومینیسیس، سفرهای دریایی پناهجویان در مدیترانه غالبا از طریق قایق‌هایی ناایمن انجام می‌شود که اساسا برای حرکت در آب‌وهوای نامساعد منطقه کارایی ندارند.

مدیر منطقه‌ای یونیسف اما تاکید کرد مرگ گسترده کودکان در مدیترانه تنها به استفاده از قایق‌های ناایمن برنمی‌گردد، بلکه سیاست‌های مهاجرتی اتخاذشده از سوی جامعه بین‌المللی نیز در این فاجعه تاثیرگذار است.

دی دومینیسیس اعلام کرد امسال ۱۱ هزار و ۶۰۰ کودک بدون والدین یا قیم قانونی خود از طریق دریای مدیترانه وارد ایتالیا شده‌اند که این رقم نشان‌دهنده افزایشی ۶۰ درصدی در مقایسه با مدت مشابه در سال قبل است.

او همچنین تصمیم اتحادیه اروپا را برای بازنگری در سیاست‌های مهاجرتی خود، فرصتی برای در نظر گرفتن حقوق کودکان و حفاظت از آن‌ها دانست.

یونیسف ۲۳ تیر ۱۴۰۲ نیز اعلام کرده بود که دست‌کم ۲۸۹ کودک در سال جاری میلادی هنگام تلاش برای عبور از دریای مدیترانه از شمال آفریقا جان خود را از دست داده یا ناپدید شده‌اند. این سازمان گفت این رقم به احتمال زیاد بالاتر است، چرا که بسیاری از کشتی‌های غرق‌شده ثبت نشده بودند.

سواحل جنوبی ایتالیا با نزدیک‌ترین فاصله از سواحل شرقی دریای مدیترانه، مقصد شمار زیادی از مهاجران غیرقانونی در سال‌های گذشته بوده است.

طبق گزارش سازمان بین‌المللی مهاجرت، تاخیر در امدادرسانی به پناهجویان از سوی دولت‌های اروپایی باعث بروز حوادثی مرگ‌بار در مسیر مدیترانه مرکزی است.

ووچیچ روز شنبه هشتم مهرماه به فایننشال تایمز گفت نیروهای نظامی صربستان قصدی برای انجام عملیات در خاک کوزوو ندارند.

او همچنین خبر اعزام نیروهای بیشتر به نزدیکی مرز کوزوو را دروغ خواند و تاکید کرد بلگراد از افزایش تنش‌ها با پریشتینا نفعی نخواهد برد.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شوند که آمریکا روز هفتم مهرماه از استقرار نیروهای نظامی صربستان در نزدیکی مرز این کشور با کوزوو ابراز نگرانی کرد و خواستار عقب‌نشینی این نیروها شد.

جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، آرایش نظامی نیروهای صربستان را در مرز کوزوو «بی‌سابقه» خواند و تاکید کرد که این اقدام به بی‌ثباتی در منطقه دامن می‌زند.

ووچیچ در واکنش به اظهارات کربی، موضع واشینگتن را «نامتناسب» خواند و گفت هم‌اکنون تنها ۷ هزار و ۵۰۰ سرباز صرب در مرز کوزوو مستقر هستند که این عدد در مقایسه با سال گذشته کاهشی ۵۰ درصدی را نشان می‌دهد.

او همچنین تاکید کرد بلگراد قصد دارد نیروهای خود را در منطقه به چهار هزار نفر کاهش دهد.

همزمان دولت کوزوو روز هشتم مهرماه در بیانیه‌ای بار دیگر بلگراد را به افزایش‌ تنش‌ها متهم کرد و خواهان «عقب‌نشینی فوری» سربازان صرب از مرز کوزوو شد.

در این بیانیه آمده است که استقرار نظامیان صرب در منطقه «تهدیدی برای تمامیت ارضی» کوزوو به شمار می‌رود.

پریشتینا همچنین تاکید کرد برای ارزیابی مستمر اوضاع منطقه با آمریکا و اتحادیه اروپا در تماس است.

هم‌زمان ائتلاف نظامی آتلانتیک شمالی (ناتو) روز جمعه هفتم مهر اعلام کرد قصد دارد بر تعداد نیروهای حافظ‌ صلح خود در کوزوو بیفزاید.

به گزارش گاردین، نیروهای بریتانیایی برای انجام این ماموریت به کوزوو اعزام شده‌اند.

تنش‌ها در منطقه پس از حمله بالغ بر ۳۰ شبه‌نظامی مسلح صرب به نیروهای پلیس کوزوو در روستایی در شمال این کشور بالا گرفته است.

در این حمله که روز یک‌شنبه دوم مهر انجام شد، یک نفر از نیروهای پلیس و سه نفر از مهاجمان کشته شدند.

به گفته مقام‌های کوزوو، در جریان بازرسی از مهاجمان تعداد قابل توجهی سلاح سنگین و همچنین مقادیری مواد منفجره کشف شد.

اتحادیه اروپا پیش از این اعلام کرده است شرط پیوستن صربستان یا کوزوو به اتحادیه اروپا، عادی‌سازی روابط بین این دو کشور است.

تنش‌ها در شمال کوزوو در خرداد سال جاری به خشونت کشیده شد؛ زمانی که شهرداران آلبانیایی‌زبان برآمده از اکثریت این کشور، می‌خواستند در شهرهایی با اکثریت جمعیت صرب به قدرت برسند.

این شهرداران آلبانیایی‌زبان در ماه آوریل در انتخابات شهرداری که از سوی صرب‌ها تحریم شده بود، برگزیده شدند.

کوزوو دارای اکثریتی آلبانیایی‌زبان است اما جمعیت عمده شمال این کشور را صرب‌ها تشکیل می‌دهند.

مجلس نمایندگان آمریکا شنبه ۸ مهر با ۳۳۵ رای موافق و ۹۱ رای مخالف این طرح را تصویب کرد که با حمایت ۲۰۹ دموکرات و ۱۲۶ جمهوری‌خواه همراه بود.

ساعاتی بعد، سنای آمریکا نیز با ۸۸ رای موافق و ۹ رای مخالف طرح موقت تامین بودجه نهادهای فدرال را تصویب کرد و آن را برای تصویب نهایی به جو بایدن ارائه کرد.

بدین ترتیب، نمایندگان کنگره تا ۲۶ آبان فرصت پیدا کردند تا درباره جزییات مورد اختلاف خود در بودجه فدرال به تصمیم نهایی برسند.

در صورت تعطیلی دولت آمریکا، حقوق بیشتر چهار میلیون کارمند دولت قطع می‌شد و بخشی از خدمات فدرال و مراجع تنظیم مقررات مالی به حالت تعطیل در‌می‌آمد.

با نزدیک شدن احتمال تعطیلی دولت، نهاد‌های فدرال آمریکا در حال برنامه‌ریزی دقیق برای باز نگهداشتن برخی خدمات همچون رصد خطوط هوایی و کنترل مرزی و از سوی دیگر، بستن برخی خدمات دیگر همچون تحقیقات علمی و ارائه کمک غذایی به هفت میلیون مادر فقیر در سراسر آمریکا بودند.

پیش‌تر کوین‌مک‌کارتی، رییس جمهوری‌خواه مجلس نمایندگان، با پیشنهاد اعضای طیف راست جمهوری‌خواه برای پیشبرد یک طرح تک‌حزبی مخالفت کرده بود. بن بستی که درباره تصویب بودجه نهادهای فدرال ایجاد شده بود، در هفته گذشته تعطیلی دولت را به احتمالی جدی تبدیل کرده بود.

موضع مک‌کارتی باعث شد گمانه‌زنی‌ها درباره تلاش جمهوری‌خواهان تندرو برای برکناری او از ریاست مجلس نمایندگان بالا گیرد، اما مک‌کارتی با رد این نگرانی‌ها گفت بین در خطر انداختن سمتش و ایستادن در کنار مردم آمریکا، دومی را انتخاب کرده است.

رییس ‌مجلس نمایندگان گفت جمهوری‌خواهان این مجلس برای کاهش هزینه‌ها و تامین دیدگاه‌های محافظه‌کاران، از جمله تقویت کنترل مرزی، طرح‌های بودجه بیشتری را به تصویب خواهند رساند.

در پی اقدام کنگره آمریکا در تصویب این طرح موقت، گروهی از سناتورهای هر دو حزب در بیانیه‌ای اعلام کردند در هفته‌های آینده برای تامین بودجه کمک مالی به اوکراین، طرح‌هایی را تصویب خواهند کرد.

این طرح موقت، کمک جدید به اوکراین در این مدت را حذف کرده و کمک فدرال برای فجایع اضطراری را ۱۶ میلیارد دلار افزایش داده است. در حالی که دموکرات‌ها خواستار ادامه روند کمک‌ها به اوکراین بودند، بخشی از جمهوری‌خواهان بر لزوم محدود شدن این کمک‌ها تاکید داشتند.

لوید آستین، وزیر دفاع آمریکا، ضمن استقبال از تصویب طرح موقت تامین بودجه نهادهای فدرال، از کنگره خواست برای کمک به اوکراین بودجه بیشتری اختصاص دهد. او گفت آمریکا باید به تعهد خود به کمک به مردم اوکراین در دفاع از کشور خود پایبند باشد.

در تازه‌ترین خبرها از قره‌باغ‌، ارمنستان در دیوان کیفری بین‌المللی از جمهوری آذربایجان شکایت کرد. وجه شکایت ارمنستان اعمال «تبعیض نژادی» است. وزارت امور خارجه جمهوری آذربایجان اما پرونده‌ تشکیل شده از سوی ایروان علیه باکو با محوریت تبعیض نژادی را «بی‌اساس و مضحک» خواند.

دادگاه بین‌المللی لاهه در بیانیه‌ای اعلام کرد ارمنستان بر اساس کنوانسیون تبعیض نژادی به دلیل وضعیت قره‌باغ کوهستانی شکایتی را علیه جمهوری آذربایجان تسلیم کرده و از این مقام خواسته است علیه باکو اقدام شود.

از سوی دیگر سازمان ملل متحد اعلام کرد بیش از ۱۰۰ هزار ارمنی‌تبار از قره‌باغ گریخته‌اند.

سقوط سریع دولت خود‌خوانده در منطقه قره‌باغ کوهستانی با اکثریت ارمنی‌نشین به دست باکو در حالی اتفاق افتاد که رژیم جمهوری اسلامی با سیاستی دو سویه، هم بر حاکمیت قانونی جمهوری آذربایجان بر منطقه قره‌باغ و هم بر حقوق تاریخی ارامنه ساکن در این منطقه تاکید دارد.

سقوط آرتساخ و سیل مهاجران ارمنی، دیاسپورای (جوامع دور از میهن) ارمنیان سراسر جهان را مبهوت کرد.

فیلیپو گراندی، کمیسر عالی امور پناهندگان سازمان ملل خبر داد که بسیاری از پناهجویان قره‌باغ گرسنه و خسته هستند و به کمک‌های فوری نیاز دارند.

به گفته این مقام، کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان و سایر سازمان‌های امدادی به مسوولان ارمنستان مراجعه کرده‌اند تا کمک‌های خود را ارائه دهند.

گراندی تاکید کرد ارائه حمایت‌های بین‌المللی فوریت دارد.

ارمنستان، جمهوری آذربایجان را به اخراج اجباری جمعیت ارمنی پس از فتح قره‌باغ کوهستانی متهم می‌کند و آن را «پاک‌سازی قومی» می‌داند.

ارامنه که حدود یک قرن پیش یک نسل‌کشی گسترده را تجربه کردند، اکنون از پاک شدن آنچه بخش مرکزی و محبوب سرزمین تاریخی خود می‌دانند، هراس دارند.

دولت خود‌خوانده آرتساخ در قره‌باغ کوهستانی روز پنج‌شنبه ششم مهر اعلام کرد در حال انحلال است و به نظر می‌رسد ناقوس مرگ برای استقلال ۳۰ ساله این دولت خود‌خوانده به صدا درآمده است.

در مناقشه قره‌باغ، جمهوری اسلامی ایران بارها بر موضع خود در حمایت از ارامنه تاکید کرده است.

روز شنبه ۱۸ شهریور، ابراهیم رئیسی در گفت‌وگوی تلفنی با نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، تغییر در مرزهای تاریخی این منطقه را خط قرمز تهران اعلام و بر آمادگی جمهوری اسلامی برای ایفای نقش موثر در جلوگیری از درگیری جدید و هر گونه تغییر در وضعیت ژئوپلیتیک منطقه تاکید کرد.

مجله فوربس در تحلیل وضعیت قره‌باغ با نگاهی به نقشه این منطقه یادآور شد که کوه‌های قفقاز در داخل آذربایجان از جنوب تا نزدیکی مرز ایران کشیده شده‌اند. بر همین اساس، از نظر لجستیکی هر دولتی که ارتفاعات قره‌باغ را کنترل کند، به طور بالقوه بر آن گستره حساس مرزی نیز تسلط خواهد داشت.

فوربس در ادامه با اشاره به اهمیت دو کریدور «میانی» و «زنگزور» نوشت که «کریدور زنگزور» به طور بالقوه آخرین گام از یک مسیر بسیار طولانی‌تر شمال به جنوب به نام «کریدور میانی» است که جمهوری‌‌های تُرک آسیای مرکزی را از طریق آذربایجان به ترکیه متصل می‌‌کند. مسیری که شامل راه‌آهن، جاده و خطوط لوله سوخت است و می‌تواند مسیر تجاری جاده باستانی ابریشم را احیا کند که مسکو دو قرن پیش و در زمان تزارها آن را قطع کرد.

فوربس در ادامه نوشت که آسیای مرکزی از نظر ژئواستراتژیکی اهمیت فراوانی دارد.

از آنجایی که قره‌باغ دیگر یک تهدید تاکتیکی برای کریدور زنگزور محسوب نمی‌شود، «شریان تُرک» در یک قدمی تکمیل است.

با اتصال «کریدور میانی» به «کریدور زنگزور» کشورهای تُرک‌تبار ترکمنستان، ازبکستان، قزاقستان، قرقیزستان و تاجیکستان با دور زدن ابرقدرت‌های منطقه و دسترسی به جهان آزاد، امکان فروش مواد خام خود را به دست می‌آورند که شامل مقادیر زیادی طلا، گاز، نفت و ... است.

از دست رفتن قره‌باغ؛ ضربه‌ای تاریخی به ارامنه

خبرگزاری آسوشیتدپرس روز هفتم مهر در گزارشی به واکنش ارامنه سراسر جهان به رخدادهای اخیر منطقه قره‌باغ پرداخت.

این رسانه نوشت که دیاسپورای ارمنیان و بسیاری از ساکنان ارمنستان بیم آن دارند که جامعه چند صد ساله آرتساخ، در آنچه به گفته آن‌ها موج جدیدی از «پاک‌سازی قومی» است، ناپدید شود.

ارمنی‌ها معتقدند از دست دادن این سرزمین به عنوان «مهد فرهنگ» ارامنه، یک ضربه تاریخی است.

نارود سروجیان، مدرس دانشگاه لبنانی-ارمنی در بیروت به آسوشیتدپرس گفت که قره‌باغ کوهستانی «صفحه‌ای از امید در تاریخ ارمنستان» بود.

به گزارش این خبرگزاری، صدها تن از ارامنه لبنان روز شش مهر مقابل سفارت جمهوری آذربایجان در بیروت تظاهرات کردند.

آن‌ها پرچم ارمنستان و قره‌باغ کوهستانی را به اهتزاز درآوردند و تصاویر روسای جمهوری آذربایجان و ترکیه را سوزاندند.

پلیس ضد شورش پس از پرتاب ترقه از سوی تظاهر کنندگان، از گاز اشک‌آور استفاده کرد.

آسوشیتدپرس در ادامه با اشاره به جمعیت ارامنه ساکن لبنان نوشت که حدود ۱۲۰ هزار ارمنی در لبنان زندگی می‌کنند و چهار درصد از جمعیت این کشور را تشکیل می‌دهند.

اکثر این افراد نوادگان کسانی هستند که از کشتار سال ۱۹۱۵ به دست ترکان عثمانی گریخته‌اند؛ کشتاری که طی آن حدود ۱/۵ میلیون ارمنی جان باختند.

این نسل‌کشی، بسیاری از مناطق شرق ترکیه امروزی را از جمعیت ارامنه خالی کرد.

آسوشیتدپرس با اشاره به حال و هوای محله برج حمود، محله اصلی ارامنه در بیروت نوشت که گرافیتی‌هایی با محتوای ضد ترکیه روی دیوارها به چشم می‌خورد و پرچم قرمز، آبی و نارنجی ارمنستان بر فراز بسیاری از ساختمان‌ها به اهتزاز درآمده است.

هاروت بشیدیکیان ۵۵ ساله که مقابل پرچم ارمنستان در یک کافه در برج حمود نشسته، به آسوشیتدپرس می‌گوید: «این آخرین مهاجرت ارامنه است. دیگر جایی برای مهاجرت ما باقی نمانده است.»

با این‌ حال باکو با اشاره به اینکه حتی نخست‌وزیر ارمنستان نیز قره‌باغ کوهستانی را به‌عنوان بخشی از آذربایجان به رسمیت شناخته، اعلام کرد که در حال یکپارچه کردن مجدد قلمرو خود است.

اگرچه جمعیت قره‌باغ عمدتا مسیحی ارمنی است اما آذربایجانی‌‌های مسلمان نیز پیوندهای فرهنگی عمیقی با این سرزمین، به ویژه شهر شوشا به‌عنوان مهد شعر آذری دارند.

توماس دی وال، یکی از اعضای ارشد اندیشکده کارنگی اروپا، به آسوشیتدپرس می‌گوید: «آرتساخ یک سرزمین ارمنی جدید در حال تولد بود. آن‌ها امید زیادی به آن داشتند؛ البته امید غیرواقعی.»

به گفته دی وال، همین امر باعث شده است ارامنه قره‌باغ با وجود به رسمیت شناخته نشدن دولت خود‌خوانده‌شان از سوی جامعه بین‌المللی، در برابر آذربایجان مقاومت کنند.

طبق گزارش آسوشیتدپرس، یک گروه خارج‌نشین ارمنی به نام «اروپایی‌ها برای آرتساخ» در نظر دارد هفته آینده در بروکسل مقابل ساختمان اتحادیه اروپا تجمعی برگزار کند.

آن‌ها خواستار محکوم کردن باکو به پاک‌سازی قومی و نقض حقوق بشر و تحریم مقامات آذربایجان از سوی اتحادیه اروپا هستند.

این تظاهرات روز ۱۳ مهر و پیش از اجلاس سران اروپایی در اسپانیا برگزار می‌شود؛ جایی که قرار است نخست‌وزیر ارمنستان و ر‌ییس‌جمهوری آذربایجان با میانجی‌گری رهبران فرانسه و آلمان و رییس شورای اروپا، با یکدیگر گفت‌وگو کنند.

به گفته او، کمک‌های ایران به طالبان در دهه اول حضور آمریکا در افغانستان اندک بود اما پس از سال ۲۰۱۲ این کمک‌ها افزایش قابل ملاحظه‌ای پیدا کرد.

ملکاسیان یادآور شد که سپاه پاسداران کمک‌های خود را به طالبان از ۱۰ سال پیش در سطوح مختلف و به شکل چشم‌گیری افزایش داد به‌طوری‌ که مجموع آن‌ها در هر سال سالانه از ۱۰۰ میلیون دلار هم فراتر می‌رفت.

حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل به پرسش خبرنگار افغانستان‌اینترنشنال درباره این کمک‌های مالی پاسخ نداد.

در سال‌های گذشته اما گزارش‌هایی درباره کمک‌های جمهوری اسلامی به طالبان از جمله در زمینه حمایت‌های نظامی و آموزش «ساخت بمب‌های کنار جاده‌ای» منتشر شده است.

با این‌حال جمهوری اسلامی پیش‌تر ارائه کمک نظامی به طالبان را رد کرده است.

ملکاسیان که تاریخ‌نگار و تحلیل‌گر ارشد دفاعی در دانشگاه نیروی دریایی آمریکا در مونته‌ری کالیفرنیا است، به افغانستان‌اینترنشنال گفت کمک‌های جمهوری اسلامی به طالبان حتی با پاکستان برابری می‌کرده است؛ در حالی‌ که حتی روسیه نیز به اندازه تهران به این گروه کمک نکرده است.

به گفته او، با اینکه طالبان در سطح بین‌المللی از حمایت بی‌سابقه‌ای برخوردار بود اما ایران طی یک دهه اخیر به حامی بزرگ این گروه تبدیل شده و نفوذ پاکستانی‌ها را در افغانستان به چالش کشیده است.

ارسال کمک‌های نظامی و آموزش جنگجویان طالبان به وسیله سپاه

مقام سابق پنتاگون یادآوری کرد عمده کمک‌های مالی جمهوری اسلامی به طالبان از سوی سپاه پاسداران مدیریت شده است.

بر همین اساس سپاه آموزش‌های نظامی را به جنگجویان طالبان با هدف حمله به نیروهای امنیتی دولت مستقر افغانستان و نیروهای آمریکایی ارائه داده است.

سپاه همچنین دوربین‌های دید در شب، ابزارهای نظارت و پهپادهایی را در اختیار نیروهای طالبان از جمله ملا منان در منطقه هلمند قرار داده است و به افراد این گروه، چگونگی استفاده از این تجهیزات را نیز آموزش داده است.

ملا عبدالمنان نیازی، معاون شبکه انشعابی گروه طالبان و والی هرات و بلخ در دوره قبلی حکومت این گروه بر افغانستان بود که در اواخر دهه ۷۰ خورشیدی به کشتار صدها غیرنظامی عمدتا شیعه و هزاره در ولایت بلخ متهم شد.

ملکاسیان همچنین یادآور شد که تهران از طالبان دعوت کرد تا دفتری در شهر مشهد باز کند.

به گفته این مقام پیشین آمریکایی، جمهوری اسلامی سعی کرده است در افغانستان یک «بازی دوگانه» داشته باشد: «از یک طرف نمی‌خواست دولت پیشین افغانستان را برنجاند و از سوی دیگر، می‌کوشید با حمایت از افزایش حملات طالبان علیه نیروهای امنیتی افغانستان، از فعالیت نظامی آمریکا به‌ویژه در مناطق نزدیک به مرز ایران جلوگیری کند.»

با وجود این حمایت‌های همه‌جانبه، پس از به قدرت رسیدن دوباره طالبان، روابط جمهوری اسلامی با این گروه پر فراز و نشیب بوده و به سطح تنش و درگیری نظامی بین نیروهای مرزی دو کشور نیز رسیده است.

این در حالی‌ است که بعضی مقام‌های جمهوری اسلامی از طالبان با عنوان «جنبش اصیل منطقه» یاد کرده‌اند.