دیوید بارنیا، رییس موساد، گفت برای دفاع در مقابل حملهها و تهدیدهای جمهوری اسلامی، اسرائیل حاضر است اگر لازم باشد، «تاوان آن را از بلندپایهترین مقامها در قلب ایران بگیرد».
بارنیا همچنین با اشاره به هراس جمهوری اسلامی از رسانهها گفت که رژیم جمهوری اسلامی همواره از ترور برای حذف رسانهها و روزنامهنگاران منتقد استفاده کرده است.
رییس موساد در سخنرانی روز یکشنبه ۱۹ شهریور خود در کنفرانس بینالمللی مبارزه با تروریسم دانشگاه رایشمن در شهر هرتزلیا، گفت سازمان اطلاعات و عملیات ویژه اسرائیل و سایر نهادهای اطلاعاتی این کشور از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون ۲۷ توطئه تروریستی حکومت ایران علیه اسرائیلیها را در تقریبا همه قارههای جهان خنثی کردهاند.
او بارزترین این حملات را متوجه ایراناینترشنال خواند و تاکید کرد مدیران ایراناینترنشنال در معرض تهدیدات تروریستی فوری قرار دارند.
وی همچنین اشاره کرد این نهادها از معاملات تسلیحاتی روسیه و ایران که میتوانست منجر به دستیابی تهران به سلاحهای پیشرفتهتری شود جلوگیری کردهاند.
بارنیا با ابراز نگرانی از احتمال فروش تسلیحات پیشرفته از سوی روسیه به جمهوری اسلامی گفت: «میدانیم که ایرانیها قصد داشتند موشکهای کوتاهبرد و دوربرد را نیز به روسیه بفروشند اما از این معامله ممانعت شده است. احساس میکنم به زودی معاملات بیشتری متوقف خواهند شد.»
رییس سازمان اطلاعات و عملیات ویژه اسرائیل همچنین درباره گروههای نیابتی وابسته به جمهوری اسلامی گفت حکومت ایران چهره تروریست خود را در پشت آنان پنهان میکند در حالی که همه امورشان از جمله اقدامهای تروریستی، تدارکات، پول و پشتیبانی، با دستور از بالای حکومت ایران اداره میشود.
او در سخنرانی خود تصاویر و ویدیوهایی را از بازجویی تروریستهای حکومت ایران در تانزانیا و قبرس به دست نیروهای موساد نشان داد و به فعالیتهای تروریستی جمهوری اسلامی در کشورهایی چون گرجستان، یونان و آلمان نیز اشاره کرد.
بارنیا تاکید کرد «ایران هرگز به سلاح هستهای دست نمییابد» و افزود جهان باید خطر رسیدن یک حکومت تروریستی به سلاح هستهای را درک کند.
به گفته وی، در ماه آینده میلادی که تحریمهای تسلیحاتی سازمان ملل به پایان میرسد، حکومت ایران تلاش خواهد کرد دسترسی ارزانتری به سلاح پیدا کند اما در هر صورت اسرائیل اجازه نخواهد داد «ایران در سطح هستهای فعلی خود باقی بماند».
رییس موساد همچنین آزادی پولهای بلوکهشده ایران از سوی آمریکا را در ازای آزادی گروگانهای آمریکایی و ایرانی محکوم کرد و گفت توافق جمهوری اسلامی با عربستان سعودی هم موقتیست و باز به روابط خصمانه میگراید.
نشست جی۲۰ در دهلینو در حالی روز یکشنبه ۱۹ شهریور به پایان رسید که هند، ریاست اتحادیه را به برزیل سپرد. این اجلاس که زیر سایه جنگ اوکراین قرار داشت در بیانیه پایانی اجماع خود، روسیه را به دلیل آغاز این تهاجم محکوم نکرد، اما هم آمریکا و هم روسیه رویکرد کلی گروه را ستودند.
گروه ۲۰ روز شنبه بیانیهای منتشر کرد که در آن از محکوم کردن روسیه به دلیل جنگ اوکراین اجتناب شده بود، اما همچنین از اعضای خود خواست تا از زور برای تصرف قلمرو کشورهای دیگر استفاده نکنند.
اجماع کشورهای عضو بر این بیانیه به اعتقاد رویترز، «مایه تعجب و غافلگیرکننده» بود؛ چراکه در هفتههای منتهی به اجلاس، دیدگاههای بسیار متفاوتی درباره جنگ اوکراین وجود داشت.
کشورهای غربی خواهان انتقاد از مسکو به دلیل این تهاجم بودند و در مقابل، روسیه اعلام کرده بود هر قطعنامهای را که منعکسکننده موضع این کشور نباشد، مسدود خواهد کرد.
اما در نهایت به نظر میرسد که بیانیه پایانی توانسته رضایت دستکم اکثر اعضای گروه به دست بیاورد.
رضایت روسها از موضعگیری غیرقابل انتظار جی ۲۰ به نفع مسکو
هرچند که ولادیمیر پوتین و شی جین پینگ روسای جمهور روسیه و چین غایبان بزرگ این اجلاس بودند، اما سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه که ریاست هیات این کشور را در نشست به عهده داشت، گفت که این اجلاس برای هند و نیز کشورهای جهان جنوب (در حال توشعه) «موفقیتآمیز» بود.
در برخی مطالعات، به جای عبارت «جهان سوم» و برای توصیف کشورهای کمتر توسعهیافته یا در حال توسعه، از عنوان جایگزین «جهان جنوب» استفاده میشود که دربرگیرنده آفریقا، آمریکای لاتین و کشورهای در حال توسعه آسیاست.
لاوروف در یک کنفرانس مطبوعاتی تاکید کرد که موضع جهان جنوب در مذاکرات گروه ۲۰ کمک کرد تا دستور کار اجلاس تحت الشعاع جنگ اوکراین قرار نگیرد و همچنین هند را به دلیل نقشی که در این زمینه داشت، ستود.
یک مقام اتحادیه اروپا که نخواست نامش فاش شود نیز روز یکشنبه به خبرگزاری رویترز گفت که جنگ اوکراین، بحثبرانگیزترین موضوع در مذاکرات بود و بدون رهبری هند یا نقش مهم برزیل و آفریقای جنوبی در رفع اختلافها، به نتیجه نمیرسید.
از سوی دیگر وزیر امور خارجه روسیه به بیبیسی گفت که کشورش انتظار اجماع بر سر بخش اوکراین را در بیانیه مشترک گروه ۲۰ نداشت.
او در عینحال مدعی شد که کشورهای جهان جنوب دیگر نمیخواهند به آنها گفته شود که «از فرمول زلنسکی پیروی کنند» و این «بیاحترامی به کشورهای در حال توسعه واستعمار نوی کشورهای غربی است».
لاوروف در ادامه افزود که البته آنها، یعنی کشورهای غربی «اینبار شکست خوردهاند».
واکنش دیگر کشورهای عضو به بیانیه
جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی کاخ سفید در گفتوگو با خبرنگاران، بیانیه اجلاس سران را «بسیار خوب» توصیف کرد چراکه به گفته او، در دفاع از این اصل تنظیم شده بود که «دولتها نمیتوانند از زور برای به دست آوردن اراضی یا نقض تمامیت سرزمینی، حاکمیت یا استقلال سیاسی دیگر کشورها استفاده کنند».
آلمان و بریتانیا نیز این قطعنامه را ستایش کردند، اما اوکراین گفت: «این موضوع جای افتخار ندارد.»
جاستین ترودو، نخستوزیر کانادا نیز در پاسخ به این سوال که چرا با بیانیهای موافقت کرده که اوکراین آن را به دلیل امتناع از محکومیت روسیه «ناامیدکننده» خوانده است، گفت که اگر فقط به او بستگی داشت، بخش مربوط به جنگ اوکراین را در بیانیه مشترک قویتر میکرد.
او در عینحال یادآور شد که اگر بیانیه پایانی به سایر رهبران گروه ۲۰ وابسته بود، بسیار ضعیفتر از این میشد.
ترودو قبل از سفر به هند برای اجلاس سران گفته بود که از اینکه ولودیمیر زلنسکی دعوت نشده ناامید است و قول داده بود از اوکراین دفاع کند.
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه اما واکنش همدلانهتری با بیانیه داشت و روز یکشنبه گفت که گروه ۲۰ برای حل مسائل اقتصادی بینالمللی تاسیس شده و لزوما محلی برای انتظار پیشرفت دیپلماتیک در جنگ اوکراین نیست.
با این حال، او گفت که بیانیه جی۲۰ یک پیروزی دیپلماتیک برای روسیه محسوب نمیشود.
مکرون در یک کنفرانس مطبوعاتی پس از مراسم اختتامیه اجلاس گفت: «گروه ۲۰ بار دیگر انزوای روسیه را تایید میکند. امروز اکثریت قاطع اعضای گروه ۲۰ جنگ اوکراین و تاثیر آن بر جهان را محکوم میکنند.»
رییسجمهوری فرانسه یادآور شد همینکه پوتین به دلیل تحریم بسیاری از کشورهای غربی در نشست دهلی نو شرکت نکرده، نشانهای خوب است.
با اینحال، فومیو کیشیدا، نخستوزیر ژاپن تاکید کرد که حمله روسیه به اوکراین میتواند پایه و اساس همکاری در جی۲۰ را متزلزل کند.
به گفته او، جنگ اوکراین از طریق ایجاد تحولاتی مانند افزایش مداوم قیمت مواد غذایی و انرژی، تاثیر زیادی بر اقتصاد جهان میگذارد.
حمله روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ دهها هزار کشته، میلیونها نفر آواره و آشفتگی اقتصادی بزرگی در سراسر جهان بر جای گذاشته است. اما مسکو میگوید در اوکراین «عملیات نظامی ویژه» انجام میدهد و ارتکاب هرگونه جنایتی را رد میکند.
با وجود انتقادها به بیانیه رهبران گروه ۲۰، آمیتاب کانت، مذاکرهکننده ارشد هند گفته است که پشت دستیابی به اجماع در مورد پاراگرافهای مربوط به روسیه و اوکراین، بیش از ۲۰۰ ساعت «مذاکرات بدون وقفه»، ۳۰۰ نشست دوجانبه و ۱۵ پیشنویس قرار دارد.
بحث بر سر انتقال ایمن غلات و غذا زیر سایه جنگ اوکراین
از سوی دیگر، لاوروف با پرداختن به نگرانیهای امنیت غذایی گفت که روسیه به توافق دریای سیاه بازخواهد گشت؛ توافقی که به اوکراین اجازه میدهد در صورت برآورده شدن خواستههای مسکو، صادرات غلات را ادامه دهد.
مسکو در ماه ژوئیه به دلیل آنچه که «ناتوانی در برآورده شدن خواستههایش در اجرای توافق موازی برای تسهیل قوانین صادرات مواد غذایی و کود» نامیده بود، از این توافق خارج شد.
سند اجلاس سران نیز خواستار انتقال ایمن غلات، غذا و کود از اوکراین و روسیه شد.
رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه در همین زمینه گفت که روسیه، اوکراین و ترکیه به گفتوگو درباره توافق غلات ادامه میدهند و تاکید کرد که احیای این توافق «ناامیدکننده» نیست.
دستاوردهای دیگر اجلاس هند
علاوه بر موضوع مناقشهبرانگیز جنگ اوکراین، این اجلاس روز شنبه اتحادیه آفریقا را که شامل ۵۵ کشور است به عنوان عضو دائمی گروه ۲۰ پذیرفت و بر شمولیت بیشتر کشورهای در حال توسعه این اتحادیه تاکید کرد.
رجب طیب اردوغان رییسجمهوری ترکیه و عبدالفتاح السیسی رییسجمهوری مصر نیز درحالی در حاشیه نشست گروه ۲۰ دیدار کردند که این از یک دهه پیش در پی تنشهای به وجود آمده، روابط دیپلماتیک خود را قطع کرده بودند.
از سوی دیگر، رویترز خبر داد که قرار است عربستان سعودی و هند روز دوشنبه در حاشیه نشست گروه ۲۰، یادداشت تفاهمی برای همکاری در زمینه انرژی امضا کنند.
همچنین هند، عربستان سعودی و اتحادیه اروپا قرارداد توسعه کریدور ترانزیتی را امضا کردند.
روز یکشنبه، رهبران جهان از جمله جو بایدن رییسجمهوری آمریکا، اولاف شولتس صدراعظم آلمان، ریشی سوناک نخستوزیر بریتانیا، امانوئل مکرون رییسجمهوری فرانسه و فومیو کیشیدا رییسجمهوری ژاپن، از بنای یادبود قهرمان استقلال هند مهاتما گاندی بازدید کردند.
بسیاری از رهبران در حالی به سمت بنای یادبود گاندی که در سال ۱۹۴۸ توسط یک افراطگرای هندو سوزانده شد، میرفتند که پابرهنه بودند.
بایدن بعدا به ویتنام رفت و آخرین جلسه اجلاس سران را از دست داد. اما کاخ سفید اعلام کرد که از مذاکره او با لاوروف وزیر امور خارجه روسیه یا لی کیانگ، نخستوزیر چین که رهبری هیاتهای دیپلماتیک کشورشان را در این اجلاس بر عهده داشتند، اطلاعی ندارد.
از سوی دیگر، لوئیز ایناسیو لولا داسیلوا، رییسجمهوری برزیل اعلام کرد که ولادیمیر پوتین به نشست سال آینده گروه ۲۰ در برزیل دعوت شده و قرار نیست دستگیر شود.
آرژانتین، استرالیا، برزیل، کانادا، چین، فرانسه، آلمان، هند، اندونزی، ایتالیا، ژاپن، کره جنوبی، مکزیک، روسیه، عربستان سعودی، آفریقای جنوبی، ترکیه، انگلیس و آمریکا اعضای این گروه هستند و ریاست دورهای آن را در دور بعدی قرار است برزیل به عهده بگیرد.
خبرگزاری رویترز گزارشی را درباره نحوه دستیابی ایران و آمریکا به توافق محدود منتشر کرده و خبر داده که احتمالا از اوایل هفته آینده میلادی پولهای بلوکه شده ایران در کره جنوبی به قطر منتقل شده و سپس پنج زندانی آمریکایی و ایرانی با یکدیگر مبادله میشوند.
دستیابی به این توافق حاصل هشت دور مذاکرات هیاتهای ایران و آمریکا در دوحه بوده که در هتلهای جداگانه و از طریق میانجی موسوم به «دیپلماسی شاتل» مذاکره میکردند.
سخنگوی وزارت خارجه آمریکا از بیان جزییات زمان آزادی زندانیان خودداری کرده است.
بر اساس این گزارش، شش میلیارد دلار پول ایران در کره جنوبی در ابتدای هفته آینده میلادی به بانکهای قطری منتقل میشود و سپس در یک روند طراحی شده، پنج زندانی آمریکایی از ایران آزاد میشوند و تعداد مشابهی زندانی ایرانی هم از آمریکا به ایران بازمیگردند.
پیش از این اعلام شده بود که این پولها ظرف چند هفته ابتدا به بانک های اروپایی و سپس به قطر منتقل میشوند.
در این مبادله قرار است سیامک نمازی، عماد شرقی، مراد طاهباز و دو زندانی دیگر که هویت آنان مشخص نیست، آزاد شوند. هر سه زندانی دو تابعیتی هستند و مراد طاهباز تابعیت بریتانیایی هم دارد. در همین حال اعلام شده که یکی از پنج زندانی آمریکایی که قرار است مبادله شوند، زن است.
روزنامه خراسان روز ۱۶ مرداد از بازداشت یک زن ایرانی-آمریکایی در ایران طی هفتههای اخیر خبر داده و نوشته بود که دلیل به بنبست رسیدن مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا دربارهٔ تبادل زندانیان، موضوع آزادی او است
این شهروند ایرانی-آمریکایی سابقه حضور در سازمانهای غیردولتی افغانستان را داشته است
رویترز در گزارش خود نوشته که حداقل هشت دور مذاکرات در دوحه بین نمایندگان ایران و آمریکا که در هتلهای جداگانه حضور داشته و از طریق رفتوآمد میانجیها موسوم به «دیپلماسی شاتل» مذاکره می کردند، انجام شده است.
بر اساس این گزارش، این مذاکرات توسط رابرت مالی، نماینده ویژه آمریکا در امور ایران و سپس جانشین او آبرام پیلی و علی باقری کنی، مذاکره کننده ارشد هسته ای ایران، هدایت میشد.
مهدی صفری، معاون اقتصادی وزیر خارجه ایران، نیز در این مذاکرات حضور داشته و روسای بانکهای مرکزی ایران و قطر هم برای تعیین نحوه انتقال پولها با یکدیگر دیدار کردند.
محمد بن عبدالعزیز بن صالح الخلیفی، وزیر مشاور دولت قطر در امور خارجه، نیز در این مذاکرات نقش میانجی را داشته است.
رویترز به نقل از یک دیپلمات ارشد جمهوری اسلامی نوشت که ایران ابتدا خواستار دسترسی مستقیم به پولهای خود بود، اما در نهایت با دسترسی از طریق قطر موافقت کرد.
محمدرضا فرزین، رییس بانک مرکزی ایران، تایید کرده که این پولها در بانکهای قطر ذخیره شده و ایران تنها اجازه کالاهای غیرتحریمی را خواهد داشت.
رویترز به نقل از سه منبع نوشت که قطر یک ترتیبات مالی را اجرا خواهد کرد و براساس آن هزینههای بانکی مربوط به وجوه آزاد شده را پرداخت میکند و بر روند برداشت ایران از داراییهای آزاد شده نظارت خواهد داشت. هدف این است که پولی برای اقلام تحت تحریمهای ایالات متحده خرج نشود.
۲۶ سناتورهای جمهوریخواه از دولت بایدن به دلیل انجام این معامله با جمهوری اسلامی انتقاد کرده بودند.
ودانت پاتل، معاون سخنگوی وزارت خارجه آمریکا روز ۲۵ مرداد با تاکید بر اینکه خواست آمریکا از ایران برای تنشزدایی و ایجاد فضا برای دیپلماسی، به توافق تبادل زندانیان با ایران ارتباطی ندارد، گفته بود ایالاتمتحده به هیچگونه توافقی با جمهوری اسلامی نزدیک نشده است.
در عین حال، شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست وزیر قطر، روز سوم شهریور ابراز امیدواری کرده بود که توافق بین ایران و آمریکا برای مبادله زندانیان، به گفتوگوی گستردهتر برای احیای برجام منجر شود.
نشریه فایننشالتایمز در گزارشی از کاهش محدودیتهای تجاری برای ایرانیان در امارات متحده عربی خبر داد و به نقل از تجار و مقامات نوشت که امارات در ماههای اخیر محدودیتهای ثبت شرکت و صدور روادید را برای شرکتهای ایرانی مشمول تحریمهای ایالات متحده کاهش داده است.
این گزارش تاکید میکند که ایرانیها در حال بررسی چگونگی تقویت تجارت دوجانبه با ایجاد مکانیسمهای مالی برای معاملات خود در امارات هستند.
فایننشال تایمز نوشت که مقامات ایرانی در دیدار با همتایان اماراتی خود، از آنها خواستهاند تا مکانیسمهای جدیدی برای مبادلات مالی و تجاری تعریف کنند.
افشین مولوی، کارشناس ارشد دانشکده دانشگاه جان هاپکینز به فایننشالتایمز گفت: «به نظر میرسد سیاست خارجی امارات تغییراتی پیدا کرده و رویکرد توسعه اقتصادی در پیش گرفته است.»
مولوی به تغییر سیاست کشورهای حوزه خلیج فارس برای کاهش تنش در منطقه نیز اشاره کرد و گفت که گزارشها نشان میدهد تقویت روابط ایران با کشورهای منطقه متاثر از میانجیگری چین بوده است.
ارتباط دیپلماتیک امارات متحده عربی با ایران از سال ۲۰۱۹ و در پی افزایش تنشها در خلیجفارس و حمله به کشتیرانی بینالمللی، به سردی گرایید.
اما بر اساس گزارش فایننشالتایمز، نزدیکی عربستان و ایران با میانجیگری چین، این امیدواری را ایجاد کرده است که کاهش تنش بین قدرتهای رقیب در خلیجفارس و تداوم مذاکرات جاری، به یک راهحل سیاسی پایدار منجر شود.
این گزارش به آزادی زندانیان آمریکایی محبوس در ایران نیز اشاره کرد و نوشت این اقدام میتواند زمینهساز یک توافق جدید رسمی یا غیر رسمی با ایران باشد و جمهوری اسلامی بتواند کاهش تحریمها را در برابر ایجاد محدودیت در فعالیتهای هستهای خود درخواست کند.
چین نخستین شریک تجاری ایران محسوب میشود و پس از آن، امارات متحده عربی توانسته نام خود را به عنوان دومین شریک تجاری بزرگ ایران مطرح کند.
بر اساس دادههای آماری ایران، تجارت بین تهران و ابوظبی از رکود ۱۱ میلیارد دلاری در سال ۲۰۲۱ به ۲۴ میلیارد دلار در ۱۲ ماه منتهی به ماه مارس بهبود پیدا کرده است.
مقامات ایرانی انتظار دارند تجارت دوجانبه با امارات، به ۳۰ میلیارد دلار در دو سال آینده برسد.
گزارش گمرک از کارنامه تجارت خارجی ایران در پنج ماه نخست سال ۱۴۰۲ نشان میدهد در این دوره زمانی مجموع ارزش تجاری بین ایران و امارات به ۹.۵ میلیارد دلار رسیده و ایران دو میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار کالا به امارات صادر کرده است.
همچنین میزان واردات کالا از امارات در این دوره زمانی به هفت میلیارد و ۳۰۰ میلیون دلار رسید تا ابوظبی به مبدا نخست واردات کالا به ایران تبدیل شود.
فایننشالتایمز به نقل از مسعود دانشمند، رییس سابق اتاق بازرگانی ایران و امارات نوشت: «فشارهای بانک مرکزی امارات کاهش یافته و برخی از بانکهای اماراتی شروع به افتتاح حساب بانکی کردهاند.»
به گفته دانشمند، در حال حاضر برخی از شرکتهای غیرفعال ایرانی در امارات دوباره فعال شده و شرکتهای جدید نیز شروع به کار کردهاند.
فایننشالتایمز تاکید کرده که اگرچه امارات تمایل دارد تجارت با ایران را گسترش دهد اما همچنان نگرانیهایی جدی در مورد واکنش آمریکا دارد.
افشین مولوی نیز با اشاره به انتخابات آتی در آمریکا گفت: «نتیجه انتخابات میتواند منجر به تغییر در سیاستهای ایالات متحده شده و بار دیگر توسعه روابط اقتصادی امارات با ایران را متوقف کند.»
همزمان، وزارت اقتصاد امارات با تاکید بر فعالیت در چارچوب قوانین و استانداردهای جهانی به این موضوع مهر تایید زد و اعلام کرد که روابط اقتصادی دو کشور با رعایت کامل این موارد انجام میشود.
بنا بر اعلام وزارت اقتصاد امارات، ایرانیها از شرکایی در امارات متحده عربی استفاده کردهاند که میتوانند از محدودیتهای فعلی عبور کنند.
خانواده یوهان فلودروس، کارمند سوئدی اتحادیه اروپا که از ۵۰۰ روز پیش در ایران زندانی است، با انتشار بیانیهای از جامعه بینالمللی خواستند در اقدامی فوری به آزادی و بازگشت امن او به خانهاش، کمک کنند.
او در آوریل ۲۰۲۲ (۲۸ فروردین ۱۴۰۱) هنگام ترک ایران و در فرودگاه، دستگیر شد و از آن زمان تاکنون در اوین نگهداری میشود.
خانواده یوهان فلودروس، روز یکشنبه ۱۹ شهریور در بیانیهای نوشتند: «امروز تولد ۳۳ سالگی یوهان است. او باید با ما باشد و این روز را جشن بگیرد.»
آنها همچنین عکسی از یوهان فلودروس را منتشر کردند که در تنها تماس تصویری او در زندان گرفته شده است.
بر اساس گزارش رویترز، خانواده، دوستان و حامیان یوهان فلودروس در این بیانیه خواستار توجه بینالمللی برای آزادی فوری و بازگشت امن او به خانهاش در اروپا شدند.
آنها گفتند که او بدون اتهام رسمی در زندان اوین تهران است؛ جایی که زندانیان سیاسی، بسیاری از بازداشتشدگان با اتهامات امنیتی و ایرانیان دارای تابعیت دوگانه، نگهداری میشوند.
خانواده این شهروند سوئدی تاکید کردند که فلودروس برای مطالعه زبان، کاوش در اماکن تاریخی و حمایت از پروژههای همکاری بشردوستانه در ایران، از طرف اتحادیه اروپا به سراسر خاورمیانه از جمله ایران سفر کرده بود.
آنها یادآور شدند: «نیاز او به جیره غذایی کافی، پیادهروی در خارج از سلول، انجام معاینات پزشکی و بسیاری از موارد دیگر در زندان اوین رعایت نمیشود.»
در این بیانیه همچنین تاکید شده که در یک سال و نیم گذشته، از «ارتباط» فلودروس با سفارت سوئد در تهران، به جز چند بازدید کنسولی، خودداری شده است.
همچنین از فوریه ۲۰۲۳ (برابر با بهمن ۱۴۰۱) تماسهای تلفنی کوتاه او به یکبار در ماه محدود شده است.
به گفته خانواده فلودروس، او باید دست به اعتصاب غذا میزد تا اجازه برقراری چند مورد از این تماسها را داشته آنهم «به زبان انگلیسی و تحت نظارت» داشته باشد.
جوزپ بورل، مسوول دستگاه دیپلماسی اتحادیه اروپاروز سهشنبه هویت فلودروس را بهعنوان یک «دیپلمات» زندانی در ایران تایید کرد و گفت که درباره حکم زندان او بارها با مقامات جمهوری اسلامی گفتوگو شده است.
خبر زندانی بودن یوهان فلودروس، یک مقام سوئدی اتحادیه اروپا در ایران از یک سال و نیم گذشته تاکنون را برای نخستینبار نیویورک تایمز فاش کرد و مدتی بعد وزارت امور خارجه سوئد در ۱۳ شهریور، این خبر را تایید کرد و گفت این شهروند «خودسرانه» بازداشت شده و باید فورا آزاد شود.
تابستان سال گذشته، جمهوری اسلامی با انتشار بیانیهای اعلام کرد که یک تبعه سوئدی را به اتهام «جاسوسی» بازداشت کرده است.
وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی در این بیانیه که هشتم مرداد صادر شد، بدون ذکر هویت فرد بازداشتشده اعلام کرد که او سفرهای متعددی به ایران داشته و سفرهایش به شهرهای مختلف، خارج از مقاصد و رویههای گردشگری انجام شدهاند.
اما پدر فلودروس به کانال چهار تلویزیون سوئد گفته بود که او بارها بدون هیچ مشکلی در چهارچوب شغلی در اتحادیه اروپا به ایران سفر کرده بوده و آخرین سفر او به ایران که منجر به بازداشت و زندانی شدنش شده است، یک سفر خصوصی و غیرشغلی، همراه دوستانش بود.
بازداشت این تبعه سوئد در جریان دادگاه بدوی رسیدگی به پرونده حمید نوری، متهم به دست داشتن در اعدامهای سال ۶۷ در زندانهای ایران از جمله زندان گوهردشت (رجاییشهر) در سوئد انجام شد.
سالهاست که سپاه پاسداران، شهروند دوتابعیتی و خارجی را عمدتا به اتهامهای جاسوسی و امنیتی دستگیر میکند.
گروههای حقوق بشری و دولتهای غربی، جمهوری اسلامی را به تلاش برای گرفتن امتیازات سیاسی از دیگر کشورها از طریق دستگیری شهروندان خارجی و دوتابعیتی متهم کردهاند.
شرکت مطالعاتی و رسانهای «یو اس نیوز» با انتشار گزارشی با استفاده از شاخصهای متنوع سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، ۸۷ کشور جهان را از نظر کیفیت زندگی بررسی کرده و ایران در این بررسی در جایگاه ۸۷ام قرار گرفته است.
بهترین کشور جهان از نظر شاخص کیفیت زندگی در رتبهبندی موسسه یواسنیوز، سوئیس بوده است. کشورهای کانادا، سوئد، استرالیا و ایالات متحده در رتبههای بعدی قرار گرفتند.
در میان کشورهای آسیایی، بالاترین رتبه را ژاپن کسب کرده که در رده ششم این فهرست قرار گرفته است.
در این فهرست کشورهای بلاروس، لبنان، قزاقستان، ازبکستان، صربستان، هندوراس و میانمار در رتبههایی بالاتر از ایران جای دارند.
در میان کشورهای منطقه خلیجفارس، امارات متحده عربی بهترین رتبه را کسب کرد و در جایگاه ۱۹ این ردهبندی قرار دارد.
بر اساس این گزارش، امتیاز ایران در معدودی از مولفهها همچون نظامیگری، پایین بودن هزینه تولید، عدم پیچیدگی بروکراتیک، غنای تاریخی و تاثیرگذاری فرهنگی، به مراتب بیشتر از بقیه مولفههایی است که مورد مطالعه قرار گرفتهاند.
ایران در برخی مولفههای بررسیشده همچون جذابیت فرهنگی، فضای عمومی صمیمی، سرزندگی، هدفمندی اجتماعی، سازگاریپذیری، صنعت مد، ارتباط با جهان، دسترسی فرهنگی، و نظام مالیاتی هیچ امتیازی کسب نکرده است.
امتیاز ایران در مولفههای دیگری نظیر تابآوری، کیفیت زندگی، توریسم، زیست جنسی، صنعت سرگرمی، استانداردهای زیستمحیطی، حاکمیت حقوق بشر، توجه به نیازهای خانواده و برابری قومیتی نیز نزدیک به صفر بوده است.
بخشی از مولفههای بررسیشده در گزارش یواسنیوز مربوط به مباحث اقتصادی است. امتیاز ایران به لحاظ محیط کسب و کار ۱۱.۶ بوده که رتبهای بهتر از یکی مانده به آخر برای ایران رقم نزد.
امتیاز ایران از نظر مولفه سرمایهگذاری نیز ۲.۴ است، با این امتیاز کسبشده، ایران در میان ۸۷ کشور در رتبه ۷۰ این فهرست قرار گرفت.
بر این اساس، محیط کسب و کار ایران از نوآوری پایین، عدم سرمایهپذیری، سیستم قانونی ضعیف، ضعف صنعت دیجیتال، و همچنین فساد و عدم شفافیت در بخش دولتی رنج می برد.
بررسی جزییات رتبهبندی بر اساس مولفههای مختلف، نشان میدهد رتبه ایران به لحاظ جذابیت فرهنگی در رتبه ۸۷، از نظر تابآوری در رده ۸۵ و از نظر تاثیر گذاری فرهنگی در جایگاه ۷۶ قرار گرفته است.
در این رتبهبندی ایران از نظر مولفه کارآفرینی در رده ۷۰ و به لحاظ شاخصه میراث فرهنگی در رتبه ۷۴ قرار گرفته است. رتبه ایران از نظر مولفه پیشرانههای هویتی ۵۴، به لحاظ متغیر محیط کسب و کار ۸۶، از نظر مولفه اقتدار ۱۸، بر اساس شاخصه کیفیت زندگی ۸۶ و بالاخره از نظر هدفمندی اجتماعی ۸۷ شده است.