• العربية
  • English
Brand
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
  • پوسته
  • زبان
    • العربية
    • English
  • برنامه‌ها
  • تلویزیون
  • شنیداری
  • ایران
  • جهان
  • حقوق بشر
  • انقلاب ملی
  • جاویدنامان
  • گزارش ویژه
  • ورزش
  • بازار
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به ولانت‌مدیا است.
volant media logo

گزارش سالانه سازمان ملل متحد: وضعیت حقوق بشر در ایران به‌طور قابل توجهی بدتر شده است

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۵:۱۶ (‎+۱ گرینویچ)

گزارش سالانه کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد و دبیر‌کل این سازمان درباره وضعیت حقوق بشر در ایران طی مرداد ۱۴۰۱ تا فروردین ۱۴۰۲ منتشر شد. این گزارش تاکید دارد در این بازه زمانی، وضعیت کلی حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران به طور قابل توجهی «بدتر» شده است.

در این گزارش که روز سه‌شنبه ۱۷ مرداد منتشر شده، به موضوع‌هایی از جمله «استفاده بیش از حد از زور» در اقدام برای سرکوب خیزش انقلابی مردم ایران، اجرای مجازات اعدام، بازداشت‌های خودسرانه، وضعیت دسترسی به اطلاعات و وضعیت حقوق زنان، کودکان و گروه‌های اقلیت‌ پرداخته شده است.

کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد یادآور شده است پس از اعتراضات سراسری که از شهریور سال گذشته و در پی قتل حکومتی ژینا (مهسا) امینی در ایران شکل گرفت، «بازداشت خودسرانه معترضان، کنش‌گران، مدافعان حقوق بشر و وکیلان» از سوی نیروهای امنیتی «به میزان قابل توجهی» افزایش یافته است.

در این مدت همچنین سازوکارهای قضایی موجود در ایران به منظور رسیدگی عادلانه به اتهامات و نیز شکایات قربانیان «بی‌اثر» بوده است.

استفاده از سلاح گرم برای سرکوب اعتراضات مسالمت‌آمیز مردم

بعضی یافته‌های کمیته حقیقت‌یاب بین‌المللی مامور رسیدگی به موارد نقض حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با خیزش انقلابی (به ویژه در ارتباط با زنان و کودکان)، در این گزارش سازمان ملل بازتاب یافته و به برخی از شواهد مرتبط اشاره شده است.

این گزارش با اشاره به «استفاده بیش از حد نیروهای امنیتی از زور برای سرکوب معترضان» یادآور شد نقض حقوق بشر در مناطقی از ایران که اعتراضات در آن‌ها شدیدتر بوده، بیشتر هم دیده شده است؛ از جمله در تهران، مناطق کُردنشین و استان سیستان و بلوچستان.

کمیته حقیقت‌یاب به شواهدی دست یافته که استفاده نیروهای امنیتی را از انواع سلاح‌های گرم، گاز اشک‌آور و باتون علیه اعتراضات مسالمت‌آمیز مردم تایید می‌کنند.

همچنین نیروهای امنیتی در جریان اعتراضات به دفعات به چشمان زنان، مردان و کودکان شلیک کرده‌اند که منجر به از دست رفتن بینایی آنان شده است.

این گزارش به هجوم نیروهای امنیتی به تجمع مردم در چندین شهر مانند دیواندره، گرمسار، همدان، کرمان، مریوان، مشهد، مهرشهر، رشت، سقز، سنندج، شیراز و تهران اشاره کرده که منجر به کشته و زخمی شدن شمار زیادی از معترضان و شهروندان دیگر شده است.

جمعه خونین زاهدان در هشتم مهر سال گذشته نیز یکی دیگر از مواردی است که کمیته حقیقت‌یاب به آن اشاره و تاکید کرده است در این حمله مرگ‌بار، نیروهای امنیتی ده‌ها نفر از جمله ۱۵ کودک را کشته و صدها نفر دیگر را زخمی کردند.

رشد ۷۵ درصدی اعدام

کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل در بخش دیگری از این گزارش تخمین زده است در سال ۲۰۲۲ میلادی، ۵۸۲ نفر در ایران اعدام شده‌اند که نسبت به سال قبل از آن با ۳۳۳ نفر اعدام، افزایش ۷۵ درصدی را نشان می‌دهد.

در میان افراد اعدام شده در سال گذشته میلادی، سه کودک نیز حضور داشتند.

از کل تعداد اعدام‌ها، ۲۵۶ مورد برابر با ۴۴ درصد، مربوط به جرایم مرتبط با مواد مخدر بودند که نسبت به سال قبل آن، شش درصد افزایش یافته است.

این ارقام بالاترین نرخ اعدام‌های مرتبط با مواد مخدر در ایران از سال ۲۰۱۷ را نشان می‌دهند.

همچنین در این سال ۱۵ نفر به اتهام جرایم مرتبط با «امنیت» و ۲۸۸ نفر به دلیل «قتل» اعدام شدند و ۱۶ نفر از اعدام‌شده‌ها زن بودند.

بر اساس این گزارش، شمار افراد گروه‌های اقلیت‌ اعدام شده در ایران به طور نسبی بالا باقی مانده است؛ به ویژه برای جرایم مرتبط با مواد مخدر یا مسایل امنیتی.

یک سوم از اعدام‌شده‌ها در سال ۲۰۲۲ به اقلیت بلوچ تعلق داشتند که همچنان نیمی از اعدام‌های مرتبط با مواد مخدر را تشکیل می‌دهند.

حداقل ۱۶ شهروند افغانستانی هم در سال ۲۰۲۲ در ایران اعدام شدند که نسبت به سال قبل از آن افزایش سه‌ برابری داشته است.

از سوی دیگر در سال ۲۰۲۳ و تنها در ماه‌های ژانویه و فوریه، حداقل ۹۴ نفر در ایران اعدام شده‌اند که نشان‌دهنده افزایش اعدام‌ها در مقایسه با همان دوره در سال ۲۰۲۲ است.

اعدام، ابزار حکومت برای تولید وحشت در جامعه

در سال گذشته میلادی محسن شکاری، محمد‌مهدی کرمی، محمد حسینی و مجیدرضا رهنورد در حالی به اتهام مشارکت در اعتراضات سراسری اعدام شدند که شواهدی درباره اعتراف‌گیری اجباری از آنان و شکنجه شدنشان وجود داشت.

کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل همچنین یادآور شد مجازات اعدام از سوی جمهوری اسلامی تبدیل به یک سلاح برای ترساندن معترضان و تولید وحشت در جامعه شده است.

بر اساس این گزارش در حال حاضر ۱۰۰ نفر دیگر هم در زندان‌های جمهوری اسلامی با اتهاماتی در زمینه شرکت در خیزش انقلابی و اعتراضات روبه‌رو هستند که بسیاری از آنان از دسترسی به وکیل انتخابی محروم بوده و با خطر مجازات اعدام مواجه‌اند.

انواع شکنجه، آزار و نقض حقوق زندانیان و بازداشتی‌ها

کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل از بازداشت دست‌کم ۲۰ هزار نفر در جریان خیزش انقلابی به دلیل شرکت در اعتراضات یا حمایت از آن خبر داده و گفته است گزارش‌های متعددی از شکنجه، بدرفتاری، خشونت جنسی و جنسیتی نیروهای امنیتی با معترضان در حین دستگیری یا بازجویی وجود دارد.

نبود شرایط بهداشتی در سلول‌ها، عدم دسترسی به مراقبت‌های پزشکی و درمانی، آب آشامیدنی آلوده و ازدحام بیش از حد در زندان‌ها از دیگر موارد نقض حقوق بشری است که در زندان‌های ایران اعمال می‌شود.

دبیرکل سازمان ملل نیز در این گزارش خواستار اقداماتی از سوی دولت ایران برای رسیدگی به وضعیت حقوق بشر از جمله توقف اعدام‌ها، آزادی زندانیان عقیدتی، فعالان حقوق بشر، وکیلان و روزنامه‌نگاران شد.

آنتونیو گوترش، پلیس امنیت اخلاقی (گشت ارشاد) را عامل بخش زیادی از «آزار و اذیت‌های کلامی و فیزیکی» زنان در ایران خواند و نسبت به منحل نشدن آن ابراز نگرانی کرد.

سازمان ملل همچنین از جمهوری اسلامی خواست به کنوانسیون رفع هر گونه تبعیض علیه زنان بپیوندد.

Banner
Banner
Banner

پربازدیدترین‌ها

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
۱
اختصاصی

هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

۲
تحلیل

حرکت روی لبه تیغ؛ تلاش پکن برای ایستادن در میانه جنگ

۳

تشدید شکاف میان آمریکا و بریتانیا در قبال ایران؛ ترامپ استارمر را به «حفاری نفتی» فراخواند

۴

گاردین: تهران با نزدیک شدن به اروپا می‌کوشد فشار را بر آمریکا افزایش دهد

۵

جی‌دی ونس: ما روشن گفته‌ایم چه می‌خواهیم، اکنون توپ در زمین جمهوری اسلامی است

Banner

انتخاب سردبیر

  • اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

    اعزام هزاران نیروی آمریکایی دیگر به منطقه برای تشدید فشار بر تهران

  • وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است
    تحلیل

    وال‌استریت ژورنال: جمهوری اسلامی تندروتر شده است

  • فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

    فایننشال تایمز: تهران از ماهواره چینی برای هدف‌گیری پایگاه‌های آمریکا استفاده کرد

  • سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»
    روایت شما

    سایه سنگین جنگ بر نیمکت‌های خالی؛ بحران آموزش در عصر «اینترنت طبقاتی»

  • هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند
    اختصاصی

    هیات مذاکره‌کننده‌ پس از بروز اختلاف، با دستور ذوالقدر به تهران بازگشتند

  • پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

    پشت پرده مذاکرات اسلام‌آباد و تلاش‌ها برای از سرگیری گفت‌وگوها

•
•
•

مطالب بیشتر

پیش‌بینی یک مقام پیشین حکومت: وضعیت اقتصادی، نظام جمهوری اسلامی را زمین می‌زند

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۴:۰۰ (‎+۱ گرینویچ)

در سال‌های گذشته گرانی،‌ تورم و گسترش فقر در جامعه به نارضایتی‌ها دامن زده و به یکی از محورهای اصلی اعتراضات در ایران تبدیل شده است. مسعود روغنی زنجانی، از مسوولان اقتصادی پیشین جمهوری اسلامی، به تازگی پیش‌بینی کرده است که «اقتصاد»، جمهوری اسلامی را زمین می‌زند.

مسعود روغنی زنجانی، رییس سازمان برنامه و بودجه و معاون رییس‌جمهوری در دوران میرحسین موسوی و اکبر هاشمی رفسنجانی، بر این عقیده است که آن‌چه در نهایت نظام جمهوری اسلامی را زمین می‌زند، اقتصاد است.

روغنی زنجانی همچنین با اشاره به ابربحران‌های پیش‌ روی نظام سیاسی در ایران، از اینکه یک حکومت اسلامی در قالب جمهوری اسلامی پدید آمده است، انتقاد کرد.

این عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه «علامه طباطبایی» که در شبکه اجتماعی کلاب‌هاوس درباره ضرورت‌ها و پیامدهای بازنگری قانون اساسی سخن گفته است، جمهوری اسلامی را «محصول عملکرد صنف سیاسی روحانیت» نامید و گفت: «جمهوری اسلامی معادل حاکمیت مطلق صنف روحانیت بوده و تعارض قانون اساسی در حقیقت تعارض بین حوزه‌های انتخابی و غیرانتخابی است.»

به گفته روغنی زنجانی، «حوزه غیر انتخابی» متعلق به «روحانیت» است و هر روز گستره اختیارات این بخش بیشتر و بیشتر می‌شود.

رییس اسبق سازمان برنامه و بودجه با اشاره به اصلاح رسمی قانون اساسی در سال ۱۳۶۸ و اضافه شدن لفظ مطلق به نهاد رهبری و رهبر، توضیح داد: «وقتی در قانون اساسی اختیار مطلق به رهبری داده می‌شود، تمام اصول قانون اساسی منتفی است.»

روغنی زنجانی افزود: «بعد از سال ۱۳۶۸ و اصلاح رسمی قانون اساسی، رهبر جمهوری اسلامی بارها قانون اساسی را اصلاح کرده است.»

عضو هیات علمی دانشگاه طباطبایی با اشاره به تفسیر اصل ۴۴ قانون اساسی از سوی رهبر جمهوری اسلامی گفت: «اصل ۴۴ قانون اساسی کاملا منتفی شده است. برخی از اصول قانونی اساسی هم اصول زیر پا گذاشته شده‌اند که نمونه آن همین واگذاری اختیارات به شورای سران قواست که حتی اختیارات مجلس تفویض شده است.»

او با انتقاد از اینکه دو خزانه در حاکمیت شکل گرفته است، گفت: «یک خزانه برای دولت به معنی دولت و قوه مجریه است و یکی برای نهاد رهبری که خودش بودجه‌های جداگانه و بسیار وسیعی دارد و به هیچ وجه در چرخه بودجه‌ریزی کشور نمی‌آید.»

روغنی زنجانی تصریح کرد: «در دنیا هیچ‌ جایی را پیدا نمی‌کنید که حوزه حاکمیت دو خزانه‌ای باشد؛ مگر می‌شود حاکمیت دو خزانه داشته باشد؟»

عضو هیات علمی دانشگاه طباطبایی وضعیت موجود در نظام مالیه عمومی را «آپارتاید صنفی» نامید و گفت: «روحانیت سفره خودش را از مردم جدا کرده و مزایایی برای خود قائل شده است.»

روغنی زنجانی در بخش دیگری از سخنان خود در این نشست در کلاب هاوس گفت: «سوال اساسی این است که به چه دلیل نباید گزارشی درباره منابع در اختیار رهبری و فعل و انفعالات مالی گسترده زیر نظر رهبری به مردم داده شود؟»

این سخنان یک مقام پیشین دولتی در حالی‌ است که از زمان قدرت گرفتن علی خامنه‌ای، هر نوع نقدی به او و سیاست‌هایش که عمدتا از سوی حامیان پیشین حکومت و چهره‌های نظام مطرح شده، با واکنش خشن امنیتی و قضایی مواجه شده است.

رد ادعای مدیرعامل شرکت ارتباطات زیرساخت: وضعیت اینترنت برای گیمرها بحرانی است

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۳:۱۴ (‎+۱ گرینویچ)

کارشناسان بازی در گفت‌وگویی با روزنامه «دنیای اقتصاد» ضمن رد ادعای محمد جعفرپور، مدیر‌عامل شرکت ارتباطات زیرساخت مبنی بر مناسب بودن شرایط بازی آنلاین در کشور، وضعیت اینترنت برای گیمرها را بحرانی توصیف کردند.

جعفرپور روز دوم مرداد ماه در واکنش به گزارش فنی منتشر شده از سوی انجمن تجارت الکترونیک تهران، با زیر سوال بردن نتایج آن گزارش مدعی شد نه تنها شرایط دسترسی به اینترنت در کشور بد نیست، بلکه گیمرها به عنوان یکی از حساس‌ترین گروه‌های مصرف‌کننده اینترنت در ایران از کیفیت خوب شبکه رضایت دارند.

این ادعای عجیب، واکنش‌های منفی کاربران را به همراه داشت. حالا گیمرها با اعلام نظرات رسمی خود از کیفیت بد دسترسی به اینترنت در ایران گلایه کرده‌اند.

میثم خلیل‌زاده، گیمر و کارشناس بازی می‌گوید: «گیمرها شاکی‌ترین بخش جامعه در زمینه وضعیت اینترنت هستند.»

به گفته او، وزارت ارتباطات طی سال گذشته با قرار دادن برخی آدرس‌های آی‌پی در لیست سفید، دسترسی به مابقی آدرس‌های خارج از کشور را با اختلال مواجه کرده است.

او همچنین تاکید می‌کند از مهر ماه سال پیش تاکنون وضعیت اینترنت کشور نه تنها برای انجام بازی، بلکه برای هیچ کار دیگری مناسب نیست.

یکی دیگر از گیمرهای ایرانی از ایجاد اختلال روی بازی Dota2 گلایه کرده است که بازیکنان زیادی در ایران دارد.

به گفته او، برخی سرویس‌دهنده‌های اینترنت در کشور با ایجاد محدودیت روی سرورهای این بازی، اجازه بازی کردن به گیمرها نمی‌دهند.

او عقیده دارد این نوع اختلال‌ها عمدی بوده و «کاملا با برنامه‌ریزی» صورت می‌گیرد.

به گفته تعدادی از گیمرهای ایرانی، ادعای کاهش پینگ بازی‌‌ها که از سوی وزارت ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات مطرح می‌شود، موضوعی غیرقابل اتکا است.

در چند ماه اخیر نیز امکان استفاده از تعدادی از بازی‌های مطرح که در گذشته قابل دسترس بودند -به دلیل اعمال محدودیت‌های شبکه و فیلترینگ- غیر ممکن شده است.

سال گذشته وزارت ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات با رونمایی از سامانه‌ای به نام «رادار بازی»، مدعی ایجاد بستر با کیفیت برای انجام بازی‌های آنلاین شد.

این در حالی است که به گفته گیمرها، دولت تنها بازی‌هایی را برای این سامانه انتخاب کرده است که مورد تایید نظام باشند؛ بازی‌هایی که اغلب مورد استقبال گیمرهای ایرانی قرار نمی‌گیرند.

از طرفی، راه‌اندازی چنین سامانه‌ای برای گیمرهایی که قصد دارند با سایر بازیکنان جهان بازی کنند، بی‌استفاده است.

تیر ماه گذشته انجمن تجارت الکترونیک تهران با انتشار یک گزارش فنی مفصل، وضعیت کیفیت اینترنت در کشور را «بحرانی» توصیف کرد.

بر اساس این گزارش، اینترنت ایران از نظر میزان اختلال در میان ۱۰۰ کشور جهان در جایگاه ۹۹ قرار دارد.

با وجود این، مسوولان جمهوری اسلامی هم‌زمان با تلاش برای ساختن نمونه‌های وطنی از پلتفرم‌های فیلتر شده، ادعاهای مطرح شده درباره اختلال، کندی یا عدم دسترسی به سایت‌ها و خدمات اینترنتی را رد می‌کنند.

عیسی زارع‌پور، وزیر ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات دولت ابراهیم رئیسی به عنوان یکی از حامیان اصلی بومی‌سازی اینترنت در ایران، از جمله چهره‌های طرفدار مسدودسازی پلتفرم‌های اینستاگرام و واتس‌اپ به حساب می‌آید.

او چندی پیش ضمن طرح ادعای «دو برابر» شدن سرعت اینترنت در دو سال گذشته، پیگیری درباره رفع فیلتر شبکه‌های اجتماعی را خارج از اختیارات وزارت‌خانه متبوعش عنوان کرد.

آغاز دوران جدید ارزی پس از انحلال کانون صرافان؛ آینده تحولات قیمت ارز نگران‌کننده است

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۲:۳۰ (‎+۱ گرینویچ)

بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران شامگاه دوشنبه ۱۶ مرداد میزبان شماری از صرافان بود تا عملا آغاز دوران جدیدی را پس از انحلال کانون صرافان ایران اعلام کند. این در حالی‌ است که نگرانی‌ها درباره آینده تحولات قیمتی بازار ارز زیر سایه ناکارآمدی و ناتوانی دولت ادامه دارد.

محمد آرام، معاون ارزی بانک مرکزی شامگاه ۱۶ مرداد در جمع شماری از صرافان گفت: «بانک مرکزی مجوزهای لازم را برای فعالیت صرافی‌ها در هر یک از حوزه‌های تعریف شده با توجه به عملکرد آن‌ها و نوع مجوزی که از حوزه نظارت بانک مرکزی اخذ کرده‌اند، صادر می‌کند.»

معاون بانک مرکزی در واکنش به انحلال کانون صرافان ایرانیان از سوی بانک مرکزی که هفته گذشته رقم خورد، تصریح کرد: «نهاد صنفی نماینده جامعه صرافی، نباید اقداماتی خلاف سیاست ارزی رسمی کشور داشته باشد.»

بر اساس اعلام محمد آرام، فعالیت صرافی‌ها تا پیش از این صرفا بر فیزیک اسکناس متمرکز بود اما به زودی مجوز فعالیت در حوزه سکه طلا، شمش طلا و سایر فلزات گران‌بها از جمله نقره، به حوزه فعالیت صرافی‌ها اضافه می‌شود.

معاون ارزی بانک مرکزی همچنین از حرکت این بانک به سوی تک‌نرخی شدن بازار ارز نیز سخن گفت.

در هفته‌های گذشته، مساله چند نرخی بودن بازار ارز و خلف وعده بانک مرکزی در این باره به موضوع اظهارات شماری از فعالان این بازار و همچنین نمایندگان مجلس بدل شده بود.

کامران سلطانی‌زاده، دبیر کانون منحل‌شده صرافان ایران از جمله این منتقدان بود که باقی‌ماندن نظام چند‌نرخی را محصول سیاست‌های محمدرضا فرزین، رییس کل بانک مرکزی دانسته بود.

به گفته دبیر کانون صرافان ایران، در حالی که قرار بود ارز تک‌نرخی شود در حال حاضر با هفت نرخ متفاوت ارز مواجهیم.

در میانه تغییر سیاست‌های بانک مرکزی در قبال بازار ارز، شایعه توقف فروش ارز سهمیه‌ای نیز متقاضیان را به بازار کشاند تا روز دوشنبه پس از بیش از چهار ماه، برای نخستین بار در سال جاری، صف خریداران ارز در برابر صرافی ملی تشکیل شود. گرچه اصغر بالسینی، سخنگوی مرکز مبادله ارز و طلای ایران انتشار خبر توقف تخصیص ارز سهمیه‌ای را تکذیب کرد و گفت بانک مرکزی و مرکز مبادله ایران در چارچوب «ضوابط تخصیص ارز سهمیه‌ای سرفصل تامین نیازهای ضروری‌»، ارز مورد نیاز بازار را تامین می‌کنند و مشکلی در این زمینه وجود ندارد.

اما شایعه ناتوانی بانک مرکزی در تامین ارز و تاخیر پرداخت‌های ارزی این چشم‌انداز را تقویت کرده است که بازار ارز در آینده شاهد تحولات قیمتی خواهد بود. البته سخت‌گیری در روند فروش ارز توافقی و الزام خریداران به گشایش حساب ارزی بانکی تب و تاب را از این بازار گرفته است.

بررسی تغییرات قیمتی در بازار آزاد ارز نشان می‌دهد این تحولات در حوزه سیاست‌گذاری ارزی تاثیر چندانی بر این بازار نداشته است. هر چند که به باور تحلیل‌گران بازار، فاصله سقف و کف کانال نوسانات به یکدیگر نزدیک شده است.

بر اساس گزارش وب‌سایت‌های فعال در حوزه بازار ارز، قیمت دلار آمریکا روز سه‌شنبه ۱۷ مرداد در همان یک قدمی ۵۰ هزار تومان، نزدیک به ۴۹ هزار و ۵۰۰ تا ۴۹ هزار و ۶۰۰ تومان در نوسان بوده است.

پاسداشت روز خبرنگار با یاد الهه محمدی و نیلوفر حامدی؛ «دوره سیاه روزنامه‌نگاری ادامه دارد»

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۱:۱۲ (‎+۱ گرینویچ)

هم‌زمان با هفدهم مرداد که در ایران به عنوان «روز خبرنگار» نام‌گذاری شده، روزنامه‌های شرق و هم‌میهن یادی از خبرنگاران زندانی خود نیلوفر حامدی و الهه محمدی کردند. رییس هیات‌ مدیره انجمن صنفی روزنامه‌نگاران استان تهران هم از تداوم دوران سیاه روزنامه‌نگاری گفت.

مکانیزم نخ‌نمای بازداشت روزنامه‌نگاران برای انتقال پیام ترس به جامعه رسانه‌ای

اکبر منتجبی، رییس هیات‌ مدیره انجمن صنفی روزنامه‌نگاران استان تهران، روز سه‌شنبه ۱۷ مرداد با اشاره به بازداشت بیش از ۱۰۰ خبرنگار در یک سال گذشته به روزنامه هم‌میهن گفت: «دوران سیاه روزنامه‌نگاری تمام نشده و یک‌دست‌سازی سیستم بیشترین فشار و تمرکزش روی بازداشت، حذف و طرد روزنامه‌نگاران است.»

او تاکید کرد: «زمانی‌که سرعت اتفاقات سیاسی تند می‌شود، معمولا از یک مکانیزم نخ‌نمای بازداشت چند روزنامه‌نگار استفاده می‌کنند تا با آن پیام ترس را به جامعه رسانه‌ای بدهند. در حالی‌ که حالا این وضعیت از دست خارج شده و دیگر قابل کنترل نیست.»

رسم این است که در پسِ رویدادی، خبرنگاران متهم باشند

شرق در مطلع پرونده‌ای با عنوان «اندوه آفتاب هفدهم» به ماجرای عکس دو نفره معروف الهه محمدی و نیلوفر حامدی و «فهرست روزنامه‌نگاران بازداشتی» در روزی پرداخت که از سوی حکومت به نام «روز خبرنگار» ثبت شده است.

این دو خبرنگار به دلیل انتشار گزارش‌هایی درباره قتل حکومتی ژینا (مهسا) امینی از ۱۱ ماه پیش تاکنون در بازداشت موقت هستند.

این روزنامه با خطاب قرار دادن این دو خبرنگار نوشت: «بخندید، قشنگ بخندید ... و شما این‌قدر قشنگ خندیدید که عکستان در همه‌جا پخش شد. همان عکسی که در جشنواره انجمن صنفی برای روز خبرنگار گرفتید. همان عکس با لباس‌های خوش‌رنگ بعد از گرفتن جایزه.»

شرق یادآوری کرد که امروز «درست یک سال بعد از آن روز خبرنگار» نیلوفر حامدی و الهه محمدی وارد یازدهمین ماه بازداشت موقت خود شده‌اند و خانواده این دو و همکاران روزنامه‌نگارشان منتظر «انشای رای» هستند.

در بخشی از این یادداشت آمده است: «ما بازمانده‌های یک سفر دور و درازیم بچه‌ها ... ما در هر برهه‌ای کم‌شدن‌ها را دیده‌ایم ... تحریریه‌هایی که هر بار از صدای خندیدن یک نفر خالی می‌شوند. از سال‌ها پیش انگار این رسم بود که در پس هر رویدادی ما متهم باشیم.»

روزنامه شرق با مروری بر فهرست روزنامه‌نگاران بازداشتی در روز خبرنگار و در آستانه یک‌سالگی بازداشت موقت نیلوفر حامدی و الهه محمدی نوشت: «میانه‌تان با زهرا و هدی توحیدی خوب است؟‌ روزنامه می‌خوانید؟ دلتان برای تحریریه تنگ شده؟‌»

نویسنده این یادداشت کوتاه که مطلعی برای پرونده‌ای درباره «روز خبرنگار» است، اظهار امیدواری کرد که سال دیگر در این روز، دوباره این دو نفر جلوی دوربین عکاس «بایستند و بخندند»: «و ما فکر کنیم آنچه از سر گذراندیم، یک کابوس بود.»

کسانی هستند که شغلشان شکایت از محتوای روزنامه‌هاست

روزنامه هم‌میهن نیز پرونده‌ای را که تیتر اصلی آن «خبرنگاران تنهاتر از همیشه» است، با عکس نیلوفر حامدی و الهه محمدی روی صفحه اصلی خود آورد و از روزنامه‌نگاران زندانی یاد کرد.

این روزنامه در یادداشتی تاکید کرد که همه مشکلات قبلی مانند نبودن آزادی بیان و امنیت شغلی، امروز تشدید و روزنامه‌نگاری تبدیل به شغلی پر خطر شده است.

هم‌میهن با اشاره به خط قرمزهای بیشتری که از زمان خیزش انقلابی ایرانیان در مطبوعات رخ داده، نوشت که رسانه‌ها با یک گروه از «شاکیان حرفه‌ای روبه‌رو» شده‌اند: «کسانی که هر روز شغلشان شکایت‌ کردن از محتوای روزنامه‌هاست. هر روز با این نگاه که از لابه‌لای سطور روزنامه‌ها گاف‌هایی پیدا کنند و شکایتی را ضمیمه آن کرده و به دادسرا بفرستند.»

از سوی دیگر به گفته این روزنامه، «بخش‌هایی از ساختار رسمی کشور» به رسانه‌ها اعم از مکتوب و آنلاین به‌عنوان ابزاری نگاه می‌کنند که باید «روایت مطلوب قدرت» را بیان کنند.

بر همین اساس «پاسخ گرفتن و شفاف‌کردن ابهام‌ها» برای خبرنگاران بسیار «دشوار و پرهزینه شده» و نمونه آن الهه محمدی و نیلوفر حامدی هستند که انتظار بود دادگاه‌شان به‌شکل علنی برگزار شود اما هنوز معلوم نیست به چه اتهامی نزدیک یک‌ سال است که در زندان به‌ سر می‌برند.

در بخشی دیگر از این پرونده به برگزیده شدن گزارش‌های مطبوعاتی نیلوفر حامدی و الهه محمدی در روز خبرنگار سال گذشته از سوی انجمن صنفی روزنامه‌نگاران تهران اشاره شده و آمده است: «۳۶۵ روز پیش، آن‌ها را برای نوشتن گزارش‌های "قتل با اسم رمز ناموس" درباره زن‌کشی و "این گزارش تنش درد می‌کند" درباره سقط جنین، انتخاب کردند.»

در این گزارش همچنین یادآوری شده که الهه و نیلوفر در ارتباط با انتشار گزارش و خبرهایی درباره مرگ مهسا امینی، اواخر شهریور ماه سال گذشته بازداشت شدند اما هفته گذشته سخنگوی قوه‌ قضاییه اعلام کرد موضوع اتهامی دو خبرنگار بازداشتی، ارتباطی با حرفه خبرنگاری‌ ندارد؛ موضوعی که با واکنش‌های گسترده در شبکه‌های اجتماعی مواجه شد.

به گفته هم‌میهن، الهه محمدی و نیلوفر حامدی «بلاتکلیف‌ترین روزنامه‌نگاران بازداشتی» از سال گذشته‌اند.

دومین و آخرین جلسه دادگاه بدوی نیلوفر حامدی و الهه محمدی به ترتیب در روزهای سوم و چهارم مرداد برگزار شد و آن‌ها در این جلسه از عملکرد خود به عنوان خبرنگار دفاع کردند.

نیلوفر حامدی در تاریخ ۳۱ شهریور سال گذشته به دلیل گزارشگری درباره وضعیت ژینا (مهسا) امینی از بیمارستان، به وسیله نیروهای حکومتی در خانه خود بازداشت شد.

یک هفته بعد هم الهه محمدی، خبرنگار روزنامه هم‌میهن، به دلیل انتشار گزارش‌هایی از مراسم خاکسپاری مهسا امینی در شهر سقز بازداشت شد.

به این ترتیب این دو روزنامه‌نگار به دلیل اطلاع‌رسانی درباره درگذشت و تشییع مهسا امینی تحت فشار و هدف اتهام‌‌زنی نهادهای امنیتی قرار گرفتند.

نگرانی‌ها از ادامه بازداشت مهدی اعتمادسعید؛ نهاد امنیتی: برای شاکر بوری اعلام مفقودی کنید

۱۷ مرداد ۱۴۰۲، ۱۰:۱۱ (‎+۱ گرینویچ)

یک هفته پس از دستگیری شاکر بوری، اداره اطلاعات آبادان از خانواده این طنزپرداز خواست تا با پیگیری ماجرا از فرماندهی انتظامی، «اعلام مفقودی» کنند. جمعی از هنرمندان تئاتر نیز در بیانیه‌ای درباره تداوم بی‌خبری دو ماهه از مهدی اعتمادسعید، هنرمند بازداشت شده، ابراز نگرانی کردند.

مرکز مشاوره و آموزش حقوقی دادبان به نقل از منابع خود درباره آخرین خبرها از وضعیت شاکر بوری، طنزپرداز آبادانی نوشت که مراجعه خانواده او به اداره اطلاعات آبادان برای یافتن نشانی از فرزندشان «باز هم بی‌نتیجه مانده است».

شاکر بوری روز سه‌شنبه گذشته (دهم مرداد) در «صحت‌ و سلامت کامل» وارد ساختمان اداره اطلاعات آبادان شده و پس از آن دیگر خبری از او در دست نیست.

دادبان در ادامه خبر داد که اداره اطلاعات آبادان از خانواده بوری خواسته «ماجرا را از طریق نیروی انتظامی پیگیری و مفقودی او را اعلام کنند».

این در حالی‌ است که روز سه‌شنبه گذشته «دست‌کم دو نفر» شاهد ورود این طنزپرداز به اداره اطلاعات آبادان بوده‌اند.

پیش‌تر هم نیروهای لباس شخصی با یورش به منزل او، تلفن همراهش را ضبط کرده و با خود برده بودند.

شاکر بوری اهل خوزستان است و در ویدیوهای متعددی به زبان طنز به انتقاد از مسوولان کشور و نابه‌سامانی‌ها و مشکلات پرداخته است.

کاربران توییتر نسبت به گذشت یک هفته از بازداشت و بی‌خبری از او، واکنش نشان داده و نوشتند: «شاکر بوری کجاست؟»

برخی نیز با یادآوری سرنوشت امین بذرگر، کشتی‌گیر و دوست نوید افکاری، درباره احتمال تکرار این فاجعه ابراز نگرانی کردند.

مهر ماه سال ۱۴۰۱ در حالی استخوان‌های امین بذرگر یک سال و سه ماه پس از بازداشتش در کوه‌های شیراز پیدا شد که ماموران امنیتی در هفته‌های اولیه بازداشت او را انکار کرده و به خانواده گفته بودند اعلام مفقودی کنند.

دادبان تاکید کرد منتشر نشدن نام بازداشت‌شدگان، عدم ارائه اطلاعات درباره اتهام، روشن نشدن محل نگهداری فرد بازداشتی و روند دادرسی قضایی و به ویژه انکار حضور بازداشتی در زندان، «مصداق عینی و عملی ناپدیدسازی قهری به دست نهادهای امنیتی و اطلاعاتی حکومتی» و «جنایت علیه بشریت» است.

بیانیه هنرمندان تئاتر درباره هشت هفته بی‌خبری از مهدی اعتمادسعید

جمعی از فعالان هنرهای نمایشی با انتشار بیانیه‌ای نسبت به تداوم بی‌خبری از مهدی اعتمادسعید، تسهیل‌گر مهارت‌های فردی، بازیگر و نمایش‌پرداز با گذشت دو ماه از بازداشت او، ابراز نگرانی کردند.

در این نامه اشاره شده که همسر (نرگس سرداری) و کودک دو ساله مهدی اعتمادسعید به نام «افرا» بیش از دو ماه است از وضعیت او خبری ندارند.

در بخشی از این بیانیه آمده است: «ما نمی‌دانیم مهدی، بازیگر تئاتر و تسهیل‌گر کودکان دقیقا به چه اتهامی بازداشت شده، محل نگهداری‌اش کجاست و چرا بعد از هشت هفته همچنان وضعیتش برای همکاران و خانواده گنگ و مبهم است؟»

امضاکنندگان بیانیه و «همکاران مهدی»، ضمن محکوم کردن این‌گونه برخوردها، خواستار «مشخص شدن سریع ابهامات در مورد وضعیت او و آزادی‌اش» شدند.

نرگس سرداری نیز روز دوشنبه در اینستاگرام خود نوشت که «بعد از یک هفته دوندگی در راهروهای دادسرای ارشاد» و دیدن دادیار، سرپرست دادسرا و جانشین او، سرانجام اجازه داده‌اند همسرش «یک دقیقه با افرا صحبت کند».

او یادآور شد: «حتی نگذاشتند من صدایش را بشنوم. گفتند گوشی را بده به افرا تا مهدی صحبت کند. نمی‌دانم دوباره چه‌قدر باید دوندگی کنم تا یک‌بار دیگر افرا صدای مهدی را بشنود.»

مهدی اعتمادسعید روز ۱۹ خرداد امسال و هنگامی که مشغول بازی‌درمانی با تعدادی کودک در پارک لاله تهران بود، مقابل چشم همسر و فرزندش، به وسیله نیروهای امنیتی و لباس شخصی بازداشت شد و از زمان بازداشت تاکنون، هیچ اطلاعی از اتهامات و وضعیت نگهداری او در دسترس نیست.

این هنرمند تئاتر، پروژه مسوولیت اجتماعی «جمعه‌بازی» را از ۱۰ سال پیش آغاز کرد و با سفر به مناطق کم‌برخوردار ایران مانند استان‌های جنوبی، مناطق سیل‌زده و زلزله‌زده، به «بازی با کودکان» پرداخت.

شرکت «پرتآپ» که اعتمادسعید از سال ۱۳۹۵ آن را راه‌اندازی کرد، به هیچ نهاد حکومتی‌ای وابسته نبوده و از راه «بازی‌درمانی» به کودکان و نوجوانان امدادرسانی کرده است.

در ماه‌های گذشته احضار و بازداشت فعالان فضای مجازی، هنرمندان و طنزپردازان گسترش یافته و ده‌ها نفر از آن‌ها به دلیل همراهی با اعتراضات مردم در جریان خیزش انقلابی ایرانیان دستگیر و برای مدتی زندانی شدند.